Konya Hassaten Lokma

Konya hassaten lokma, Konya iline ait tescilli bir yemektir. Konya Büyükşehir Belediyesi tarafından 16.09.2020 tarihinde yapılan başvuruya istinaden, 02.12.2021 tarihinde 962 tescil numarası ile mahreç işareti olarak tescillenmiştir. Ürün grubu "yemekler ve çorbalar" olarak sınıflandırılmıştır.

Konya hassaten lokma; kuzu eti, pirinç, nohut, kestane, havuç, soğan, çam fıstığı, kuş üzümü ve çeşitli baharatların kullanımıyla hazırlanan bir yemektir. Ürünün tarihçesi Selçuklu Devleti dönemine dayandırılmaktadır. Kullanılan bileşenlerin birleşimi ve ustalık gerektiren üretim metodu, ürünün coğrafi sınır ile olan ün bağını oluşturmaktadır.

Konya hassaten lokmanın üretimi için belirlenmiş bileşenler kuzu eti, pirinç, nohut, kestane, havuç, soğan, sadeyağ, çam fıstığı, kuş üzümü ve baharatlardır (tarçın, karanfil, kakule).

• Üretim, pirincin ılık suda bekletilmesi ile başlar.
• Kuzu eti ayrı bir tencerede suyunu çekene kadar kavrulur ve tuz eklenir.
• Başka bir tencerede sadeyağ eritilir; sırasıyla soğan ve çam fıstığı (soğanlar sararana kadar), ardından kibrit çöpü biçiminde doğranmış havuçlar (suyunu çekene kadar) kavrulur.
• Haşlanmış nohut, suda bekletilmiş kuş üzümü, baharatlar ve tuz eklenerek kavurma işlemi sürdürülür.
• Bu karışım ateşten alınır ve pişmiş kuzu eti ile birleştirilir.
• Geniş bir tencereye, hazırlanan etli karışım ve süzülmüş pirinç katmanlar hâlinde yerleştirilir.
• Katmanların karışmaması için üzerine yayvan bir sahan veya kapak kapatılır.
• Sıcak et suyu eklenir ve kaynamaya bırakılır. Kaynadıktan sonra ateş kısılır.
• Pilav suyunu çektiğinde ara kapak alınır, yağlı kâğıt serilir ve tencere kapağı tekrar kapatılır.
• Çok kısık ateşte yaklaşık 30 dakika dinlendirilir.
• Servis tabağına ters çevrilerek aktarılır ve sıcak olarak servis edilir.

Coğrafi sınır Konya ili olarak belirlenmiştir. Ürünün geçmişi, Konya yemek kültürü içindeki yeri ve ustalık becerisi gerektiren özgün üretim metodu nedeniyle, Konya hassaten lokmanın tüm üretim aşamalarının bu coğrafi sınır içinde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Denetim işlemleri, tescil ettiren Konya Büyükşehir Belediyesinin koordinasyonunda yürütülür. Denetim mercii; Konya Büyükşehir Belediyesi Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi, Konya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Konya Gastronomi ve Turizmciler Derneği ve Necmettin Erbakan Üniversitesi Turizm Fakültesinden birer uzmanın katılımıyla oluşan beş kişilik bir komisyondur.

Denetimler düzenli olarak yılda bir kez, ayrıca şikâyet üzerine veya ihtiyaç duyulan herhangi bir zamanda yapılır. Denetimlerde kontrol edilen kriterler şunlardır:

• Üretimde kullanılan bileşenlerin ve miktarlarının uygunluğu.
• Üretim metoduna uygunluk.
• Konya hassaten lokma ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının uygunluğu.

Denetim mercii, denetim sırasında dışarıdan hizmet alabilir. Tescil ettiren kurum, coğrafi işaret haklarının korunmasında hukuki süreçleri yürütür.