Başkonuş Yaylası

Başkonuş Yaylası, Kahramanmaraş ili Onikişubat ilçesi sınırları içerisinde yer alan, yaklaşık 1300–1800 metre yükselti aralığına sahip, ormanlarla çevrili doğal bir yayla ve mesire alanıdır.^【1】 Bölge; köknar, sedir, meşe, ardıç ve karaçam gibi ağaç türlerinin yanı sıra sümbül, salep ve çeşitli endemik bitkileri içeren bir bitki örtüsüne sahiptir. Aynı zamanda geyik ve göçmen kuşlar gibi yaban hayatı unsurlarına ev sahipliği yapmaktadır. Yayla, 1987 yılında geyik üretme istasyonu olarak kurulmuş, ilerleyen süreçte doğal yaşamın sürdürüldüğü ve turizm faaliyetlerinin gerçekleştirildiği bir alan hâline gelmiştir.^【2】 Günümüzde mesire alanları, konaklama imkânları, kamp alanları ve yürüyüş rotaları ile ekoturizm faaliyetlerine uygun bir kullanım sunmaktadır.

Başkonuş Yaylası, Kahramanmaraş ili Onikişubat ilçesinin kuzeybatısında yer almakta olup şehir merkezine yaklaşık 55 kilometre uzaklıktadır.^【3】 Yaylaya ulaşım, Kahramanmaraş–Kayseri karayolu üzerinden Andırın yol ayrımından sonra devam eden güzergâh ile sağlanmaktadır. Alan, kuzeyde halk ormanı, güneyde yaklaşık 1780 metre yükseltiye sahip Başkonuş Dağı zirve kesimleri ve doğuda sırt hatları ile çevrili bir topoğrafik yapı içerisinde bulunmaktadır.^【4】

Yayla sahası, ormanlarla kaplı dik yamaçların çevrelediği geniş düz alanlardan oluşmakta olup farklı yükselti basamakları içermektedir. Bölgenin ortalama yükseltisi yaklaşık 1300–1325 metre aralığında olup bazı kesimlerde 1800 metreye ulaşan yükseklikler bulunmaktadır.^【5】

Bitki örtüsü; köknar, sedir, meşe, ardıç, karaçam, kızılçam, göknar ve doğu kayını gibi ağaç türlerinden oluşmaktadır. Bunun yanında kermes meşesi, menengiç, sumak, dağ çileği ve tespih çalısı gibi çalı türleri yaygın olarak yer almaktadır. Floristik yapı içerisinde sümbül, lale, ters lale, siklamen ve dağ sümbülü gibi otsu bitkiler de bulunmaktadır.

Başkonuş Yaylası, 1987 yılında geyik üretme istasyonu olarak kurulmuş, bu kapsamda yetiştirilen geyiklerin daha sonraki süreçte doğal ortama bırakılmasıyla doğal yaşamın sürdüğü bir alan hâline gelmiştir. Bölgede geyik popülasyonunun varlığını sürdürdüğü belirtilmektedir.

Yayla ekosistemi, orman örtüsü ile birlikte çeşitli kuş türlerine yaşam alanı sağlamaktadır. Göçmen kuşların bölgeyi dönemsel olarak kullandığı ifade edilmektedir. Ormanlık alanlarda farklı yaban hayvanları gözlemlenebilmekte, özellikle yürüyüş güzergâhlarında geyik sürüleriyle karşılaşılabilmektedir.

Tarihsel süreçte yayla, 1995 yılında B tipi orman içi dinlenme yeri olarak tescil edilmiş, 2006 yılında A tipi mesire yeri statüsüne alınmıştır. 2007 yılında alanın yüzölçümü 10 hektardan 16 hektara çıkarılmıştır. 2011 yılından itibaren Başkonuş Yaylası özel işletme statüsüne geçmiş ve işletme yönetimi Erdoğanyılmaz ailesi tarafından yürütülmeye başlanmıştır. Bu süreçte alan, turizm ve rekreasyon amaçlı kullanım doğrultusunda çeşitli tesis ve hizmet birimlerinin oluşturulduğu bir yapıya kavuşmuştur.

Başkonuş Yaylası, yaz ve kış dönemlerinde doğa turizmi kapsamında ziyaret edilen alanlar arasında yer almakta olup ekoturizm faaliyetleri ile kullanılmaktadır. Yayla içerisinde doğa yürüyüşleri, trekking rotaları, bisiklet parkurları, fotoğrafçılık etkinlikleri ve çeşitli doğa temelli aktiviteler gerçekleştirilmektedir.

Alan içinde kısa, orta ve uzun mesafeli yürüyüş güzergâhları bulunmakta olup bu rotalar farklı zorluk seviyelerine göre kullanılmaktadır. Yürüyüş parkurları boyunca orman ekosistemi ve yaban hayatı unsurları gözlemlenebilmektedir.

^{Başkonuş Yaylası Kış Mevsimi (}Kültür ve Turizm Bakanalığı⁾

Başkonuş Yaylası, ekoturizm kapsamında kampçılık faaliyetlerine de imkân sağlamaktadır. Çadır ve karavan kamp alanlarının yanı sıra bungalov konaklama birimleri de bulunmaktadır. Yayla girişinde düzenlenen mesire alanı içerisinde çeşitli sosyal kullanım alanları yer almaktadır. Ziyaretçi hareketliliği, yaylanın yıl boyunca farklı mevsim koşullarında turizm faaliyetlerine açık olmasıyla sürmektedir.

Başkonuş Yaylası’nda doğa yürüyüşleri, trekking, bisiklet sürüşü ve fotoğrafçılık gibi açık hava etkinlikleri gerçekleştirilmektedir. Yayla içerisinde farklı uzunluk ve zorluk derecelerine sahip yürüyüş rotaları bulunmakta olup bu güzergâhlar orman alanları içerisinden geçmektedir.

Bölgede kampçılık faaliyetleri çadır ve karavan alanlarında yapılabilmekte, ayrıca bungalov konaklama imkânları da bulunmaktadır. Yayla girişinde yer alan mesire alanı içerisinde piknik alanları, çocuk oyun alanları ve çeşitli sosyal kullanım alanları yer almaktadır. Yaban hayatı gözlemleri ve doğal peyzajın fotoğraflanması da yaylada gerçekleştirilen etkinlikler arasında yer almaktadır.

Başkonuş Yaylası’nda çevre koruma, doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı ve ekosistemin devamlılığının sağlanmasına yönelik uygulamalar yürütülmektedir. İşletme faaliyetlerinde çevreye olan olumsuz etkilerin azaltılması, atıkların kaynağında ayrıştırılması ve geri dönüşüm süreçlerinin uygulanması esas alınmaktadır.

Bölgede su, enerji ve doğal kaynakların tasarruflu kullanılması hedeflenmekte; çevreye duyarlı ve geri dönüştürülebilir malzemelerin tercih edilmesine önem verilmektedir. Atık yönetimi kapsamında tehlikeli ve tehlikesiz atıklar sınıflandırılarak uygun şekilde depolanmakta ve lisanslı kuruluşlara teslim edilmektedir.

Enerji verimliliği kapsamında tüketimin azaltılması, enerji kullanımının izlenmesi ve iyileştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülmektedir. Çalışanlara çevre bilinci kazandırılması ve sürdürülebilirlik konularında farkındalık oluşturulmasına yönelik eğitim faaliyetleri gerçekleştirilmektedir. Yaban hayatının korunmasına yönelik olarak doğada bulunan hayvanların bakım ve rehabilitasyon süreçleri yürütülmekte, uygun koşullarda doğal ortama bırakılmaları sağlanmaktadır.

Başkonuş Yaylası günümüzde yaz ve kış mevsimlerinde doğa turizmi kapsamında ziyaret edilen bir ekoturizm alanı olarak faaliyet göstermektedir. Bölge, yerli ve yabancı turistler tarafından ziyaret edilmekte olup doğa turizmi hareketliliği içerisinde yer almaktadır.

Yayla, doğal yapısı, orman ekosistemi ve yaban hayatı ile birlikte kampçılık, doğa yürüyüşü, konaklama ve fotoğrafçılık gibi faaliyetlere imkân sunmaktadır. Alan içerisinde bulunan konaklama birimleri, kamp alanları ve mesire düzenlemeleri ziyaretçi kullanımına açık durumdadır.

Ulusal ve uluslararası tanıtım faaliyetleri kapsamında Başkonuş Yaylası’nın turizm potansiyeli farklı platformlarda tanıtılmakta ve bölgenin ekoturizm destinasyonu olarak bilinirliği artmaktadır. Bu çerçevede yayla, Kahramanmaraş’ın doğa turizmi alanları arasında yer almaktadır.