Dumur (Sözlük)

İsim: Gelişimin durması veya yavaşlaması; ilerleyememe hali.

İsim, mecaz: Şaşkınlık veya hayret durumu; beklenmedik bir durum karşısında kişinin zihinsel faaliyetlerinin kesintiye uğraması.

“Dumur” kelimesi, Arapça dumūr (durma, kesilme) kelimesinden Türkçeye geçmiştir. Arapça’da “durmak” anlamına gelen d-m-r kökünden türemiştir. Osmanlı döneminde genellikle biyolojik, fizyolojik veya zihinsel süreçlerin durmasını ifade etmek için kullanılmıştır.

Tıp ve Biyoloji: Organların veya dokuların gelişiminin durması veya işlevlerinin kesintiye uğraması anlamında kullanılır.

Mecazi Kullanım: Beklenmedik bir durum karşısında kişinin şaşkınlık yaşaması veya tepki verememesi anlamında kullanılır.

Günlük Dil: Şaşırtıcı ve beklenmedik durumlar için kullanılan bir ifade.

“Uzun süre maruz kalınan zararlı maddeler, hücrelerin dumur olmasına yol açtı.”

“Bu kadar hızlı bir değişim karşısında herkes dumura uğradı.”

“Projenin durması, ekipte tam bir dumur etkisi yarattı.”

Dumura uğramak: Şaşkınlık yaşamak, beklenmedik bir durum karşısında tepkisiz kalmak.

Dumur etkisi: Gelişim veya ilerlemenin tamamen durması durumu.

“Dumura uğramak” deyimi 1920’lerden itibaren, “dumur olmak” deyimi ise 1990’lardan itibaren kullanılmaktadır.