KURE Kids Header Line

Devşirme Sistemi

Son Güncellenme: 16.06.2026
kure star outline

Osmanlı İmparatorluğu'nun nasıl bu kadar uzun süre güçlü kaldığını hiç merak ettin mi? Bunun en önemli sırlarından biri, dünyanın dört bir yanından gelen yetenekli çocukların eğitilip birer kahramana dönüştüğü Devşirme Sistemi'dir. Haydi, bu ilginç yolculuğun nasıl işlediğine birlikte bakalım!


( görsel yapay zeka ile oluşturulmuştur)

Devşirme sistemini temsil eden görsel (Yapay zeka ile oluşturulmuştur)

Devşirme Sistemi Nedir?

Osmanlı Devleti, hem ordusuna güçlü askerler hem de devletine zeki yöneticiler yetiştirmek istiyordu. Bunun için gayrimüslim ailelerin sağlıklı, düzgün ve çok zeki çocuklarını seçer, onları sıkı bir eğitimden geçirirdi. Bu çocuklara devşirme denirdi ve onlar zamanla padişahın en güvenilir yardımcıları olurlardı.

Bu sistemde amaç, sadece asker yetiştirmek değil; aynı zamanda sadece yeteneğe dayanan bir yönetici kadrosu oluşturmaktı. Yani bir çocuğun hangi aileden geldiği değil, ne kadar çalışkan ve zeki olduğu önemliydi. Böylece sıradan bir köyden gelen bir çocuk, ileride devletin en önemli ismi olan Sadrazam (Başbakan) bile olabilirdi.


( Görsel yapay zeka ile oluşturulmuştur )

Devşirme Sistemini temsil eden görsel (Yapay zeka ile oluşturulmuştur)

Çocuklar Nasıl Seçilirdi?

Padişahın görevlendirdiği memurlar köyleri gezer ve en uygun çocukları büyük bir titizlikle seçerlerdi. Ama bu seçimlerin çok katı ve özel kuralları vardı:

  • Genellikle 40 haneden sadece bir çocuk alınırdı.
  • Ailenin tek oğlu olan çocuklar asla alınmaz, babasının yanında bırakılırdı.
  • Çocuğun çok sağlıklı, yakışıklı ve zeki olması şarttı.
  • Zanaat sahibi olan, Türkçe bilen veya evlenmiş olan çocuklar devşirilmezdi.

Seçilen çocukların her birinin boyu, göz rengi ve ailesinin bilgileri Eşkâl Defteri adı verilen özel bir deftere kaydedilirdi. Bu defter, günümüzdeki kimlik kartları gibi çocuğun tüm özelliklerini saklardı.

Enderun, o dönemin en iyi üniversitesi gibiydi. Burada matematik, tarih, edebiyat gibi derslerin yanı sıra müzik, okçuluk ve ata binme gibi sporlar da öğrenirlerdi. Her birine mutlaka bir el sanatı da öğretilirdi.

Devşirme sistemini temsil eden görsel (Yapay zeka ile oluşturulmuştur)

Eğitim: Saraydan Üniversiteye

İstanbul'a getirilen çocuklar önce Türk ailelerin yanına verilir; burada Türkçeyi ve Türk kültürünü öğrenirlerdi. Daha sonra yeteneklerine göre ayrılırlardı:

  1. Güçlü ve Çevik Olanlar: Yeniçeri Ocağı'na katılarak ordunun en seçkin askeri olurlardı.
  2. Çok Zeki Olanlar: Padişahın sarayındaki Enderun Mektebi'ne giderlerdi.

Neden Bu Sistem Önemliydi?

Bu sistem sayesinde Osmanlı Devleti, dünyanın en yetenekli insanlarını bünyesinde topladı. Devşirme kökenli devlet adamları, sadece padişaha sadakatle bağlı kalır ve devlet işlerini en iyi şekilde yürütürlerdi. Eğer bu sistem olmasaydı, tarihteki ünlü devlet adamları Sokullu Mehmet Paşa veya Köprülü ailesi gibi dehalar belki de hiç tanınmayacaktı


Bunlara Göz Atmayı Unutma!
Bilim ve Teknoloji
cat img
Doğa Bilimleri
cat img
Sanat ve Edebiyat
cat img
image
En Çok Okunan
Yanmayan El Deneyi
arrow
En Yeni Eklenen
Rüzgar Değirmenii
arrow
ilham-notu-bg
MERAKLI ÇOCUKLARA İLHAM NOTU!

Osmanlı döneminde bir Enderun öğrencisi olsaydın, en çok hangi dersi öğrenmek isterdin? Tarih mi, matematik mi yoksa gizemli bir el sanatı mı? Kendi saray mektebini hayal et ve orada neler öğreteceğini düşün!

KURE Kids Kure Card Pin Icon
KURE Kids Kure Card Book Icon
e1b29977-ec9e-498a-a1b8-6de68f86026a.jpg

Sona Erişi

18. yüzyılda kaldırıldı

Önemli Görevler

Sadrazam (veya Yeniçeri)

Kayıt Belgesi

Eşkâl Defteri

Eğitim Durakları

Enderun (veya Acemi-Ocağı)

Temel Kural

Tek-oğul (veya Haneden-bir)

Kimler Seçilirdi

Gayrimüslimler

Kuruluş Dönemi

Osmanlı

Sistemin Adı

Devşirme

Bunu Beğendin Mi?

0 Değerlendirme
Bunu Kim Yazdı?
Kids Writing
YazarTülin Kara22 Mart 2026
bottom-bg-effect-bottom
bottom-bg-effect-bottom
bottom-bg-effect-top

Devşirme sistemi, sıradan çocuklara hayallerinin bile ötesine geçme şansı veren bir başarı yolculuğuydu. Yetenekli olanın yükseldiği bu sistem, Osmanlı Devleti'nin yüzyıllarca dünya devleti olarak kalmasını sağlayan en önemli güç kaynaklarından biri olmuştur

Kaynakça

Akdeniz Üniversitesi. “Osmanlı İmparatorluğunda Devşirme Sistemi ve Devşirilen Çocuklar 1460–1650.” Accessed March 22, 2026

https://avesis.akdeniz.edu.tr/proje/758aeeb4-a229-4a2f-a6b3-37d49df038cb/osmanli-imparatorlugunda-devsirme-sistemi-ve-devsirilen-cocuklar-1460-1650.

Aslan, Seyfettin. “Yeniçeri Ocağı’nın Temeli: Devşirme Usulü.” Turkish Business Journal. Accessed March 22, 2026.

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1530688

Gül, Abdulkasım. “Anadolu’dan Devşirme ve Anadolulu Yeniçeriler.” OTAM 53 (Bahar 2023): 99–121. Accessed March 22, 2026.

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3055841.

Özcan, Abdülkadir. “Devşirme.” Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. Erişim Mart 22, 2026.

https://islamansiklopedisi.org.tr/devsirme

Tekin, Rahmi, ve Yağmur Şen. “Sadakat ve Liyakatin Anahtarı: Devşirme Sistemi.” Tarih ve Gelecek Dergisi 10, Erişim Mart22, 2026. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3981374.

ilham-notu-bg
ilham-notu-bg
ilham-notu-bg
HEYY!
Bunları Biliyor
Muydun?
Lamb
Lamb