`tahrirdefterleri` ile İlgili Madde Sonuçları

ARAPKİR

ARAPKİR

(945 sözcük)
20 Kasım 2024

Fırat nehrinin kollarından Arapkir suyunun açtığı geniş bir vadide, deniz seviyesinden yaklaşık 1200 m. yükseklikte yer almaktadır. Yerleşmeye uygun, verimli topraklara sahip olması bölgeyi önemli bir yerleşim alanı haline getirmiştir. Bizans kaynaklarında Arabrakes, Türkler tarafından ise Arabgir veya Arapkir şeklinde adlandırılmıştır. Bununla beraber eski Arap coğrafyacılarının eserlerinde Arapkir adı zikredilmemiştir. Ancak İbn Bîbî Tevârîḫ-i Âl-i Selcûḳ adlı eserinde buradan bahsetmektedir (

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

BÂD-ı HEVÂ

BÂD-ı HEVÂ

(853 sözcük)
20 Kasım 2024

Farsça bâd (rüzgâr) ve Arapça hevâ (hava) kelimelerinden meydana gelen bir tamlama olan bâd-ı hevâ zamanla konuşma dilinde bedavaya (karşılıksız) dönüşmüştür. Kelime bir Osmanlı maliye terimi olarak ne zaman tahakkuk edip tahsil edileceği belli olmayan (zuhurata bağlı) bazı resimleri ifade etmek için kullanılmıştır. Ayrıca bunun yerine tahrir defterlerinde aynı anlama gelen Arapça tayyârât kelimesine de rastlanır. Bâd-ı hevâ kapsamı içine giren resimlerin kaynağı örftür. Ancak verasetle ilgili v

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

KARİNÂBÂD

KARİNÂBÂD

(958 sözcük)
20 Kasım 2024

Yambolu’nun 50 km. kuzeydoğusunda olup Çatal Balkan adı verilen dağ sırasının güneyinde kurulmuş küçük bir tarım kasabasıdır. Sofya-Burgaz demiryolu üzerindedir. 1953-1962 arasında bir ara ismi Poljanovgrad olarak değiştirilen kasaba, ilk dönem Osmanlı belgelerinde zaman zaman Karin ovası şeklinde zikredilir. 1368-1878 yılları arasındaki Osmanlı devrinde Silistre livâsına bağlı 100 civarında köyü bulunan bir kaza merkezi idi. Osmanlı yönetiminin ilk yüzyılından itibaren Karinâbâd nüfusunun çoğun

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

İMROZ

İMROZ

(1821 sözcük)
20 Kasım 2024

Ege denizinin kuzeyinde Çanakkale Boğazı’nın batısında Gelibolu yarımadasına 18 km. mesafede bulunmakta olup 279 km2’lik yüzölçümü ve 92 kilometrelik kıyı uzunluğuyla Türkiye’nin en büyük adasıdır. Stratejik açıdan büyük önem taşıyan adadaki Avlaka Burnu Türkiye’nin en batı ucunu oluşturur. 1970’li yıllara kadar kullanılan İmroz adı Grekçe İmbros’tan gelir. Bugün bu ad yerini Gökçeada’ya bırakmıştır. Adanın iskân tarihinin ne kadar eskiye indiğine dair kesin bilgiler yoktur. Burada yer alan anti

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

TİKVEŞ

TİKVEŞ

(2339 sözcük)
20 Kasım 2024

Bölge adı olarak Makedonya’nın güneyinde Vardar nehrinin her iki yakasında yer alan, sıradağları Yunan topraklarıyla doğal bir sınır teşkil eden, çoğunlukla tarım arazileriyle kaplı kesimi ifade eder. Aynı zamanda Ortaçağ’ın sonlarında ve Osmanlı hâkimiyetinin ilk dönemlerinde bölgenin idarî merkezi olan kalenin de adıdır. Bu adın Slavca’da “bal kabağı” veya “bal kabağı gibi olan” anlamındaki Tikva’dan yahut İliryalılar’a ait benzeri bir kelimeden geldiği ileri sürülür. Bölgenin merkezi Selânik’

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

HACIOĞLUPAZARCIĞI

HACIOĞLUPAZARCIĞI

(1637 sözcük)
20 Kasım 2024

Kaynaklarda adı Hacıoğlu Pazarcık, Hacıoğlu Pazarı, Pazarcık şeklinde de geçer. Bugün Dobriç adıyla bilinmekte olup XVI. yüzyılda Dobruca’nın iç kesiminde bir Osmanlı kasabası olarak denizden 260 m. yükseklikte kurulmuş, camileri, medreseleri ve tekkeleriyle neredeyse tamamen bir Türk-İslâm merkezi halinde gelişme göstermiştir. Romanya’nın Köstence Limanı’nı Bulgaristan’ın Varna Limanı’na bağlayan kara ve demiryolu üzerinde bulunması önemini arttırır. 1970’lerde yapılan arkeolojik kazılarda geç

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

HASKÖY

HASKÖY

(1045 sözcük)
20 Kasım 2024

Bulgaristan’ın güneyinde Rodop dağlarının kuzey eteklerindeki ova üzerinde yer almaktadır. Osmanlı döneminde adı, Hasköy’ün yanı sıra Uzuncaova (Uzuncaâbâd) şeklinde de geçer. Hasköy isminin ne zaman ve nasıl ortaya çıktığı kesin olarak bilinmemektedir. Fakat bunun, bölgenin fethinden sonra üst seviyedeki bir devlet görevlisine has olarak tahsis edilmesinden kaynaklandığı sanılmaktadır. Uzuncaova adı ise bu yerleşme yerinin bulunduğu ovadan gelmektedir. Hasköy’ün kuruluş tarihi ve Osmanlılar’dan

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

Nerede O Eski Ramazanlar: Osmanlı’da Ramazan Ayı Gelenekleri

Nerede O Eski Ramazanlar: Osmanlı’da Ramazan Ayı Gelenekleri

(953 sözcük)
13 Şubat 2026

Osmanlı’da Ramazan, takvim yapraklarında başlayan bir ay değil; şehrin ruhunun değiştiği, gündelik hayatın başka bir ritme kavuştuğu, gecelerin gündüzden daha canlı yaşandığı bambaşka bir zaman dilimiydi. Bu ay geldiğinde yalnızca insanlar değil, sokaklar, camiler, evler, hatta gökyüzü bile Ramazan’a hazırlanırdı. Ramazan, Osmanlı için bir ibadet mevsimi olduğu kadar bir şehir kültürü, bir toplumsal seferberlik ve zarafet imtihanıydı. Ramazan’ın gelişini ilk müjdeleyen şeylerden biri mahyalardı.

TR
Nursena Şahin

Nursena Şahin

Devşirme Sistemi

Devşirme Sistemi

(327 sözcük)
22 Mart 2026

Osmanlı İmparatorluğu'nun nasıl bu kadar uzun süre güçlü kaldığını hiç merak ettin mi? Bunun en önemli sırlarından biri, dünyanın dört bir yanından gelen yetenekli çocukların eğitilip birer kahramana dönüştüğü Devşirme Sistemi'dir. Haydi, bu ilginç yolculuğun nasıl işlediğine birlikte bakalım! Devşirme sistemini temsil eden görsel (Yapay zeka ile oluşturulmuştur) " image-element-format="right" image-height="559" image-source="https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2026/06/13/QlynQhJbjShad0u3bye02

TR
Tülin Kara

Tülin Kara

ESEDÂBÂD

ESEDÂBÂD

(507 sözcük)
20 Kasım 2024

Yunanca adı Turkochori olan Esedâbâd, Kephissos ovasının kuzey kenarında, Levadya’nın 25 km. kuzeybatısında, İzdin’in (Lamia) 40 km. güneydoğusunda, Selânik ile Yenişehir’den (Larissa) Atina ve Mora’ya giden eski ana yol üzerinde bulunuyordu. Bu yerleşim merkezi, Atina (Boiotia) Dukalığı’nın ilhakından (1460) kısa bir süre sonra o tarihlerde tamamen terkedilmiş Kephissos ovasında kurulan dört Türk köyünden biriydi. 871 (1466-67) yılına ait Tahrir Defteri’nde köyün adı Esedobası şeklinde geçer (B

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi