Kış Akşamlarının Yaz Akşamlarından Daha Nostaljik Hissettirmesi

Bazı akşamların içinde açıklaması zor bir his olur. Daha hava tamamen kararmadan başlar bu his aslında. Gökyüzü griyle lacivert arasında yavaşça koyulaşırken, sokak lambaları birer birer yanar. İnsan camdan dışarı baktığında her şey biraz daha sessiz görünür. Sanki şehir aynı şehir değildir artık. Yazın sürekli hareket eden sokakları, uzun günleri ve bitmeyecekmiş gibi duran akşamları çekilmiştir bir kenara. Yerine daha yavaş, daha içe dönük bir şey gelmiştir.

Belki de bu yüzden kış akşamları insana geçmişi daha çok hatırlatıyor.

Çünkü yaz akşamlarının aksine, kış insanı dışarı değil, kendi içine çağırıyor. Yazın insan hep bir yere gitmek ister. Dışarı çıkılır, yürünür, insanlar aranır, gece geç saatlere kadar eve dönmek istenmez. Ama kış akşamlarında dünyanın ritmi değişiyor sanki. İnsan eve dönme fikrini daha çok seviyor. Dışarıdaki soğukla evin içindeki sıcaklık arasında kurulan o küçük güven hissi, insanın içindeki eski anıları da hareketlendiriyor.

Çocukken bunun nedenini bilmeden hissederdik galiba. Okuldan çıkıp hava kararmaya başlamış sokaklardan eve yürümek mesela… Ellerin soğuktan üşümüş olurdu ama eve yaklaşınca içini garip bir huzur kaplardı. Kapı açıldığında içeride başka bir dünya olurdu çünkü. Kalorifer sıcaklığı yüzüne vururdu, mutfaktan yemek kokusu gelirdi, televizyonun sesi arka planda hafif hafif duyulurdu. Montu çıkarıp kaloriferin yanına bırakmak bile bugün düşününce insana tuhaf bir huzur hissi veriyor.

Belki nostalji dediğimiz şey tam olarak böyle detaylarda saklıdır.

Çünkü insan geçmişi büyük olaylarla değil, küçük hislerle hatırlıyor çoğu zaman. Eski bir çizgi filmin sesi mesela… Ya da yağmur yağarken izlenen akşam haberleri. Bir battaniyenin altına girip dışarıdaki rüzgarı dinlemek. Camın buğusuna parmakla şekil çizmek. Bunların hiçbiri o an yaşanırken “unutulmaz anılar” gibi görünmüyor insana ama yıllar sonra dönüp bakınca, en çok onlar kalıyor zihinde.

Kış akşamlarının nostaljik hissettirmesinin bir nedeni de belki sessizliktir. Yazın hayat daha yüksek sesli yaşanıyor çünkü. İnsanların sesi sokaklardan geliyor, balkonlar dolu oluyor, açık pencerelerden müzikler duyuluyor. Kış ise sesi azaltıyor. Sokaklar erken sakinleşiyor. İnsan eve dönüyor. Ve dış dünya sessizleşince, insanın kendi zihni biraz daha duyulur hale geliyor.

Galiba tam bu yüzden bazı insanlar en çok kış gecelerinde geçmiş ilişkilerini düşünüyor. Uzun zamandır konuşmadığı insanları. Eski arkadaşlıkları. Bir zamanlar sürekli mesajlaştığı birini. Çünkü kışın içinde hafif bir durup düşünme hali var. Yaz insanı anın içinde tutarken, kış insanı geçmişe doğru çekiyor biraz.

Bazı geceler hiçbir şey olmuyor aslında. İnsan yalnızca camdan dışarı bakıyor. Yağmur sokak lambalarının altında ince ince parlıyor. Uzaktan bir çay kaşığının bardağa çarpma sesi geliyor belki. Televizyon açık ama kimse gerçekten izlemiyor. Ve insanın içinden tarif edemediği bir duygu geçiyor.

Ne tam mutluluk.
Ne tam hüzün.

Sanki bir şeyi özlemek gibi ama tam olarak neyi özlediğini bilmeden.

Belki eski bir evi.
Belki çocukken daha uzun görünen akşamları.
Belki artık bir araya gelinmeyen insanları.
Belki de yalnızca o dönemki kendisini.

Çünkü insan büyüdükçe kış akşamlarının hissi değişmiyor aslında. Sadece o hissin bağlandığı anılar değişiyor. Çocukken okul tatili hissi veren bir kar yağışı, yıllar sonra başka bir anlam taşıyor. Eskiden battaniye altında çizgi film izlemek mutlulukken, şimdi sıcak bir kahveyle sessizce oturmak aynı duygunun başka bir hâline dönüşüyor.

Ama o tanıdık his hep kalıyor.

Kış akşamlarının içinde, insanın içini yavaşlatan bir şey var çünkü. Belki yağmur sesi. Belki erken kararan hava. Belki de dışarıdaki soğuğun, içerideki sıcaklığı daha görünür hale getirmesi.

İnsan bazı mevsimlerde daha çok hatırlıyor galiba.
Ve bazı anılar, yalnızca soğuk havalarda geri dönüyor.

Belki bu yüzden bazı geceler eski bir şarkı açılıyor. İnsan elindeki sıcak bardağı tutup uzun süre düşünmeden oturuyor. Dışarıda yağmur devam ediyor. Sokak lambaları hâlâ aynı turuncu ışığı yayıyor. Ve bir anlığına, geçmiş çok uzak değilmiş gibi hissediliyor.