Tibia

Tibia, tıp dilinde “kaval kemiği” olarak adlandırılan uzun kemiktir ve alt bacağın iki kemiğinden (tibia ve fibula) en büyüğüdür. Tibia, vücudun ağırlığını taşımada başlıca rol oynayan kemiktir; diz ekleminin alt kısmı ile ayak bileği ekleminin üst kısmı arasında yer alır ve bu eklemlere yapısal destek sağlar. Tibia, uzun metalara benzeyen üç bölümden oluşur: diz eklemine yakın olan proksimal uç, ortadaki şaft (gövde) ve ayak bileğine yakın distal uç. Tibia şaftı yaklaşık üçgen kesitlidir ve fibula ile aralarında interosseöz membran bulunur. Bu yapı, bacağın stabilizasyonunda işlev görür.

^Tibia Cleveland Clinic

Tibia, alt bacağın medial tarafında yer alır ve fibuladan daha büyük ve güçlüdür. Proksimal kısmı, diz eklemini oluşturan medial ve lateral kondilleri içerir. Bu kondiller femurun kondilleriyle eklem yapar. Distal ucunda medial malleolus bulunur ve bu kemik parçası ayak bileği ekleminin bir bileşeni olarak talus kemiğiyle temas eder. Tibia gövdesi, vücudun ağırlığını taşımakla görevlidir ve birçok kas, tendon ve bağ için bağlanma yüzeyleri sağlar.

Tibia, alt ekstremitenin ana ağırlık taşıyıcı kemiğidir. Yürüme, koşma ve ayakta durma gibi bacak aktivitelerinde vücut ağırlığını diz ve ayak bileği eklemleri üzerinden aktarır. Ayrıca tibia; kaslar, tendonlar ve bağlar için sabit bir bağlantı noktası sağlar, bu da alt bacağın stabilizasyonu ve hareket kabiliyeti açısından önemlidir.

Tibia kırığı, tibia kemiğinin kırılması durumudur. Tibia, birincil ağırlık taşıyan uzun kemik olması nedeniyle ciddi travma sonucu kırılabilir ve genellikle motorlu taşıt kazaları, yüksekten düşmeler veya spor yaralanmaları gibi yüksek enerjili travmalarla ilişkilidir. Tibia kırıkları aynı zamanda fibula kırığı ile birlikte görülebilir.

Tibia şaft kırıkları, kemiğin diz ile ayak bileği arasındaki uzun gövdesi boyunca meydana gelir. Şaft kırıkları; transversal, oblik, spiral veya kominüt (birden çok parçaya ayrılmış) gibi farklı kırık çizgisi desenlerine göre sınıflandırılır. Açık kırıklarda kemik parçaları deri yüzeyini delerek dışarı çıkar.

Tibia kırıkları genellikle şiddetli ağrı, bacakta deformite, ağırlık verememe ve şişlik gibi bulgularla ortaya çıkar. Kırığın değerlendirilmesi röntgen ve gerekirse bilgisayarlı tomografi (BT) ile yapılır.

Tibia kırıklarının tedavisi kırığın tipine ve yerine bağlıdır. Kapalı ve stabil kırıklarda alçı veya atel kullanılabilirken, ciddi veya yerinden oynamış kırıklarda cerrahi müdahale gerekebilir. Cerrahi yöntemler arasında intramedüller çivi yerleştirilmesi, plak ve vida ile internal tespit veya dış fiksasyon uygulamaları yer alır. İyileşme süreci genellikle aylar alır ve fizik tedavi rehabilitasyonu önemli bir bileşendir.

Tibia kırıkları, açık kırıklar veya kemik ile çevre dokulara verilen travma gibi komplikasyonlara neden olabilir. Bu gibi durumlar; enfeksiyon, sinir veya damar yaralanması, gecikmiş kaynama ya da kaynamama gibi klinik sorunlarla sonuçlanabilir. Ayrıca akut kompartman sendromu gibi acil tablolara yol açabilir.