Güneşteki Adamlar

Anadolu Ajansı

Paylaş

Alıntıla

Ana YazarÖmer ONAT13 Temmuz 2026 16:49

ORCID ID

0009-0007-1770-7642

Güneşteki Adamlar; Filistinli yazar, gazeteci ve siyasetçi Gassan Kanafani’nin (1936-1972) kaleme aldığı sekiz romandan ilkidir. Kanafani, eserlerinde İsrail işgali ve uygulamaları nedeniyle Filistinlilerin yaşamak zorunda kaldıkları sorunları işlemiş; okurlarını eserleri aracılığı ile Filistin davası yolunda mücadeleye, direnişe teşvik etmiştir. Orijinal adı “Ricâlun fi’ş-Şems” olan roman, Arapça yazılmış ve ilk olarak 1963 yılında yayımlanmıştır. Öykü, roman, tiyatro, fıkra gibi farklı türlerde eserler ortaya koyan yazarın diğer birçok eseri gibi bu romanı da İngilizce, Fransızca, Almanca, Rusça gibi birçok farklı dile tercüme edilmiştir (Omarova, 2011). Türkçeye Mehmet Hakkı Suçin tarafından “Güneşteki Adamlar” adı ile çevrilen eser, 2023 yılında yayımlanmıştır (Kanafani, 2023). Roman kahramanları Ebu Kays, Esad ve Mervan; işgal edilmiş topraklarını terk etmek zorunda kalan【1】, hayatları dağılmış, türlü zorluklar içerisinde hayata tutunmaya çalışan üç Filistinlidir. Daha müreffeh bir hayata kavuşabilmeleri, ailelerini daha rahat geçindirebilmeleri için önlerindeki tek çıkar yol, o dönem birçok Filistinlinin yaptığı gibi kaçak yollarla da olsa bir şekilde Kuveyt’e gidebilmektir. Orada bir işe girecekler, kazanacakları paraları ailelerine gönderebilecekler, belki ileride onları da yanlarına getirme imkânı bulabileceklerdir. Kuveyt’e geçebilmek için Basra’da insan kaçakçılığı işini meslek edinmiş kişilerle görüşürler. Fakat kaçakçıların gerek kendilerinden çok yüksek meblağlar istemeleri gerekse yolda kendilerini satmayacaklarından emin olamamaları nedeniyle karşılarına çıkan Ebu’l-Hayzuran’ın teklifini kabul ederler. Ebu’l-Hayzuran da kendileri gibi aslen Filistinlidir. Kuveytli tanınmış, zengin bir adam olan Hacı Rıda’nın hesabına çalışan bir tanker şoförüdür. İş icabı belli aralıklarla Kuveyt ve Irak sınırından tankeriyle geçen Ebu’l-Hayzuran, artık sınırdaki görevlilerle tanış olmuştur. Patronunun şöhret ve itibarının sağladığı güvenle sınırda bekletilmeden ve aracı ayrıntılı bir şekilde aranmadan geçmektedir. Ebu’l-Hayzuran, misafirleri ile çölde av seyahatine çıkan patronu için Irak’a tankerle su getirmiştir. Dönüşte sınırdan tankeri boş şekilde geçecektir. Planlarına göre sınıra girmeden hemen önce Ebu Kays, Esad ve Mervan boş tankın içerisine girecekler; çöl sıcağında uzun süre içeride durmaları mümkün olmayacağı için sınırdan geçtikten hemen sonra Ebu’l-Hayzuran, aracı kenara çekerek yolcularını tanktan çıkaracaktır. Plan doğrultusunda yola koyulurlar. Sınırda muhafızlar, Ebu’l-Hayzuran’ı lafa tutarlar ve evrakını her zamanki gibi kısa sürede imzalamazlar. Çöl sıcağında, tankın içerisinde havasız bir şekilde bekleyen üç umut yolcusu acı bir şekilde son nefeslerini verir. Ebu’l-Hayzuran; önce cesetleri çöle gömmek ister, buna gücünün yetmeyeceğini düşününce sabah gelecek görevlilerin onları görüp gömecekleri aklına gelir ve cesetleri belediye çöplüğüne atar. Aracına dönüp ayrılacağı esnada kafasının içinde dönüp duran düşünceler diline yansır: “Neden tankın duvarlarına vurmadınız? Neden bir ses çıkarmadınız? Neden?” Çöl, yankıyla bu sese karşılık verir: “Neden tankın duvarlarına vurmadınız? Neden duvarları yumruklamadınız? Neden? Neden? Neden?” (Kanafani, 2023). Gassan Kanafani’nin Güneşteki Adamlar adlı eseri, İsrail işgali ve zulmü karşısında Filistinlilerin yaşadıkları sıkıntıları, bu sıkıntılar karşısındaki çaresiz çırpınışlarını ve çözüm arayışlarını çarpıcı bir örnek üzerinden anlatmaktadır. Yazar trajedi yaşayan Filistinliler ile güçlü empatik bir bağ kurulmasını sağlayarak yalnızca bir hikâye anlatmakla kalmaz, aynı zamanda yaşanan gerçekliği anlamayı sağlar ve Filistin için bir şeyler yapma konusunda okuyucuyu motive eder.