badge icon

Bu madde henüz onaylanmamıştır.

Madde

Dağıtık Öğrenme

Alıntıla
e2e08e95-5153-4e11-b08c-d88cd1d5873c.png

Dağıtık Öğrenme

Kullanım Alanı(ları)

otonom sistemler ve dinamik ortam kapsama problemleri

Çoklu insansız hava araçları

Temel Özellik

Öğrenme sürecinin merkezi olmayan bir yapıda, çoklu ajanlar arasında dağıtılarak gerçekleştirilmesi

Alan(lar)

Yapay Zekâ ve Makine Öğrenmesi

Tanım

Öğrenme ve karar verme süreçlerinin birden fazla ajan veya sistem arasında paylaştırılarak yürütüldüğü öğrenme yaklaşımıdır.

Dağıtık öğrenme, öğrenme sürecinin tek bir merkezde yürütülmesi yerine birden fazla ajan, düğüm ya da işlem birimi arasında paylaştırılarak gerçekleştirildiği bir yaklaşımdır. Verilen kaynaklarda bu kavram, özellikle pekiştirmeli öğrenme bağlamında ele alınmakta; çoklu insansız hava araçlarının dinamik bir ortamda işbirlikçi biçimde hareket etmesi, ilgi çekici noktaları kapsaması ve karar alma süreçlerinin dağıtık yapıda yürütülmesiyle ilişkilendirilmektedir.[1]

Temel özellikleri

Dağıtık öğrenmenin temel özelliği, karar verme ve öğrenme yükünün birden fazla bileşene dağıtılmasıdır. Çoklu İHA sistemleri üzerine yapılan çalışmalarda, her bir ajan öğrenebilen bir birim olarak modellenmekte; bu ajanlar hem hedef alanın kapsanmasına katkı sağlamakta hem de hareket planlaması sırasında çarpışmadan kaçınmayı öğrenmektedir.[2]Bu yaklaşım, görevin tek bir sistem tarafından değil, birden fazla ajan arasında paylaşılması esasına dayanır.

Pekiştirmeli öğrenme ile ilişkisi

Verilen kaynaklarda dağıtık öğrenme, pekiştirmeli öğrenmenin çok ajanlı uygulamalarıyla birlikte ele alınmaktadır. İHA tabanlı kapsama probleminde mobil ajanlar, dinamik bir ortamda ilgi çekici noktaları etkin biçimde kapsayacak şekilde öğrenme temelli kararlar almaktadır. Bu süreçte öğrenmenin amacı, kapsama performansını artırmak, enerji tüketimini azaltmak ve güvenli hareketi sağlamaktır.[1]

Çoklu ajanlı sistemlerde kullanımı

Dağıtık öğrenme, çok ajanlı sistemlerde işbirliğini mümkün kılan bir yöntem olarak kullanılmaktadır. Çoklu İHA’ların görev aldığı sistemlerde algılama, veri toplama ve gözetim gibi görevler, ajanlar arasında paylaştırılmaktadır. Bu kapsamda hedef alan, ilgi çekici noktaların kapsanmasını kolaylaştırmak amacıyla alt bölgelere ayrılmakta ve her bir ajan belirli bir alan üzerinde görev almaktadır.[2]

Amaç ve sağladığı işlevler

Dağıtık öğrenmenin temel amaçları arasında dinamik ortamlara uyum sağlama, karar alma sürecini hızlandırma ve öğrenme maliyetini azaltma yer almaktadır. İlgili çalışmalarda, özellikle kapsama problemlerinde enerji tüketiminin azaltılması ve görev verimliliğinin artırılması hedeflenmektedir.[2]

Uygulama alanı

Verilen kaynaklarda dağıtık öğrenmenin başlıca uygulama alanı, çoklu insansız hava araçlarıyla gerçekleştirilen alan kapsama problemleridir. Haritalama, trafik izleme, arama-kurtarma ve gözetim gibi uygulamalarda birden fazla aracın koordineli şekilde hareket etmesi gerekmektedir. Bu bağlamda dağıtık öğrenme, değişken çevresel koşullarda ajanların eşzamanlı ve uyumlu hareket etmesini sağlayan bir yöntem olarak kullanılmaktadır.[3]

Kaynakça

Aydemir, Fatih, ve Aydın Çetin. “Point of Interest Coverage with Distributed Multi-Unmanned Aerial Vehicles Based on Distributed Reinforcement Learning / Dağıtık Pekiştirmeli Öğrenme Tabanlı Çoklu İnsansız Hava Aracı ile İlgi Çekici Nokta Kapsama.” Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi 39, no. 1 (2024): 563–576. https://dergipark.org.tr/en/pub/gazimmfd/article/1172120

Çalışır, C. “Davranış Fonksiyonu Tabanlı Derin Pekiştirmeli Öğrenme …” KTO Karatay Üniversitesi Açık Erişim Sistemi, 2023. https://acikerisim.karatay.edu.tr/yayin/1751189&dil=3

Yazar Bilgileri

Avatar
YazarEmine Eren7 Nisan 2026 20:30

Etiketler

Tartışmalar

Henüz Tartışma Girilmemiştir

"Dağıtık Öğrenme" maddesi için tartışma başlatın

Tartışmaları Görüntüle

İçindekiler

  • Temel özellikleri

  • Pekiştirmeli öğrenme ile ilişkisi

  • Çoklu ajanlı sistemlerde kullanımı

  • Amaç ve sağladığı işlevler

  • Uygulama alanı

Bu madde yapay zeka desteği ile üretilmiştir.

KÜRE'ye Sor