Filistin Sözlüğü
sözlük

Filistin Sözlüğü

Burası Cennet Olmalı
Alıntıla
kure star outline
Avatar
Ana YazarDilara SARISOY13 Temmuz 2026 16:48

ORCID ID

0009-0007-0605-1924

“Bizce bu yeterince Filistin’e özgü değil.” (Suleiman, 2019) Elia Suleiman’ın yönettiği Burası Cennet Olmalı (It Must Be Heaven, 2019) filmi, yönetmenin kendi filmini hayata geçirmek için yapımcı arayışını konu almaktadır. Başrolde, otobiyografik bir karakter olarak bizzat Elia Suleiman yer almakta ve filmde “ES” adıyla temsil edilmektedir. Filistinli bir yönetmen olan Suleiman, bu yapımda sinema dünyasındaki konumunu ve Filistinli kimliğiyle uluslararası alanda karşılaştığı temsil sorunlarını sorgulamaktadır. Film, 72. Cannes Film Festivali’nde “Ana Yarışma” bölümünde gösterilmiş ve En İyi Film seçilerek FIPRESCI Ödülü’ne layık görülmüştür (TRT Haber, 2019). Burası Cennet Olmalı, yönetmenin Nazareth’ten yola çıkarak Paris, Doha ve New York’a uzanan yolculuğunu konu almaktadır. Ne var ki bu seyahat, Suleiman’ın aradığı cenneti fiziksel anlamda hiçbir yerde bulamayışıyla sonuçlanmaktadır. Film, yalnızca mekânsal bir yolculuk değil, aynı zamanda yönetmenin kendi iç dünyasına yaptığı derin bir keşif ve küresel dünyanın temsilleriyle yüzleşme sürecidir. Suleiman hem içsel çatışmalarını hem de varoluş sancılarını, dış dünyayı gözlemleyerek ve hayal gücüyle harmanlayarak sinema diline yansıtmaktadır (TRT 12 Punto, 2022a). Yönetmen, film boyunca simetri, koreografi ve pandomim gibi enstrümanları ustalıkla kullanarak, âdeta kendi varoluşuyla bir dansa girişmektedir. Bu bağlamda Suleiman, sinema sanatını modern bir Charlie Chaplin dokunuşuyla irdelemektedir. Suleiman’ın arayışı fiziksel bir cennet değil, zihinsel bir varoluş alanıdır. Yönetmen, aslında zihinsel olarak da göçebedir; nereye giderse gitsin, kendi kolektif kimliğini (Dabaşi, 2009) yani Filistin kimliğini taşımaktadır. Kolektif hafıza, yönetmenin deyimiyle, küreselleşen Filistin’i yansıtmaktadır. Suleiman, küresel dünyanın giderek Filistinleştiğini, dünya genelinde iki ana sınıfın-sömürenler ve sömürülenler- giderek belirginleştiğini vurgulamaktadır. Kapitalizmin yükselişi dünyayı bir sömürü düzenine sürüklemiş ve evrensel bir gerginlik yaratmıştır. Elia Suleiman, bu gerçekliği absürt bir bakış açısıyla ele alarak, izleyiciye melankoli ve mizahın iç içe geçtiği bir distopya sunmaktadır (Dima, 2021). Film, kimliklerin dönüşümünü sorgulamakta; başroldeki karakterin sadece nereli olduğunu dile getirmesiyle de bu dönüşümün belirsizliğini ve karmaşıklığını vurgulamaktadır. Nazareth’te başlayan ve yine Nazareth’te sona eren film, yönetmenin cennet arayışının bitmeyen bir döngüye dönüştüğünü göstermektedir. Bu yapı, Suleiman’ın hiçbir zaman tam anlamıyla bir sonuca varamayacak olan arayışını derinleştirmektedir. Elia Suleiman, 2022 yılında TRT’nin düzenlediği senaryo geliştirme ve ortak yapım platformu TRT 12 Punto’da jüri üyeliği yapmıştır (TRT 12 Punto, 2022b). Bu bağlamda Burası Cennet Olmalı filminin gösterimi yapılmış; ardından Elia Suleiman ile bir söyleşi gerçekleştirilmiştir. Suleiman, söyleşide filmin kendi yaşadığı gerçek bir hikâyeden ortaya çıktığını belirterek, Avrupa merkezli yapımcılar karşısında Filistin kimliği ile film yapmanın zorluklarının altını çizmiştir. Zira Filistin hikâyelerini “kurban” teması üzerine ele alan sömürgeci zihniyetin Filistin’de geçen mizahi bir filmi kabul edemediklerini belirtmektedir (TRT 12 Punto, 2022a). Suleiman, kendine “Çok Filistinli” diyerek ortaya bir metafor koymaktadır. Bu metaforu evrensel bir anlatının parçası olarak ele almaktadır. Böylece Filistin kimliğini “ileri bir varoluş” olarak tanımlayarak Filistin kimliğini elastik bir formda ifade etmektedir. Nihayetinde Filistin’in coğrafya ile sınırlı olmadığını anlatmaktadır. Filistin tıpkı sinema gibi sınırları aşarak dolaşmaktadır (TRT 2, 2023). Onun bu düşüncesi Ekim 2023 sonrasında dünyanın çeşitli bölgelerinde gerçekleşen Filistin yanlısı protestolarla (Akcan, 2024) anlamlı bir uygulama zeminine de oturmuştur. Çünkü bu gösteriler Filistin’in yalnızca coğrafi bir işgal alanı olmadığını, küresel ölçekte adalet, özgürlük ve sömürgecilik karşıtı direnişin simgesine dönüştüğünü göstermiştir. Okuma Önerileri FRANCE 24 English (3 Aralık 2019).Elia Suleiman: ‘The World Today has Become a Global Palestine’[Video]. You Tube, https://www.youtube.com/watch?v=9CVkkpJMDa8.Gertz, Nurith & Khleifi, George (2008).Palestinian Cinema: Landscape, Trauma and Memory. İskoçya: Edinburgh University Press. IMDb (2019). Burası Cennet Olmalı [Film]. Erişim Tarihi: 21.03.2025, https://www.imdb.com/title/tt8359842/.

Burası Cennet Olmalı

“Bizce bu yeterince Filistin’e özgü değil.”


(Suleiman, 2019)


Elia Suleiman’ın yönettiği Burası Cennet Olmalı (It Must Be Heaven, 2019) filmi, yönetmenin kendi filmini hayata geçirmek için yapımcı arayışını konu almaktadır. Başrolde, otobiyografik bir karakter olarak bizzat Elia Suleiman yer almakta ve filmde “ES” adıyla temsil edilmektedir. Filistinli bir yönetmen olan Suleiman, bu yapımda sinema dünyasındaki konumunu ve Filistinli kimliğiyle uluslararası alanda karşılaştığı temsil sorunlarını sorgulamaktadır. Film, 72. Cannes Film Festivali’nde “Ana Yarışma” bölümünde gösterilmiş ve En İyi Film seçilerek FIPRESCI Ödülü’ne layık görülmüştür (TRT Haber, 2019).


Burası Cennet Olmalı, yönetmenin Nazareth’ten yola çıkarak Paris, Doha ve New York’a uzanan yolculuğunu konu almaktadır. Ne var ki bu seyahat, Suleiman’ın aradığı cenneti fiziksel anlamda hiçbir yerde bulamayışıyla sonuçlanmaktadır. Film, yalnızca mekânsal bir yolculuk değil, aynı zamanda yönetmenin kendi iç dünyasına yaptığı derin bir keşif ve küresel dünyanın temsilleriyle yüzleşme sürecidir. Suleiman hem içsel çatışmalarını hem de varoluş sancılarını, dış dünyayı gözlemleyerek ve hayal gücüyle harmanlayarak sinema diline yansıtmaktadır (TRT 12 Punto, 2022a). Yönetmen, film boyunca simetri, koreografi ve pandomim gibi enstrümanları ustalıkla kullanarak, âdeta kendi varoluşuyla bir dansa girişmektedir. Bu bağlamda Suleiman, sinema sanatını modern bir Charlie Chaplin dokunuşuyla irdelemektedir.


Suleiman’ın arayışı fiziksel bir cennet değil, zihinsel bir varoluş alanıdır. Yönetmen, aslında zihinsel olarak da göçebedir; nereye giderse gitsin, kendi kolektif kimliğini (Dabaşi, 2009) yani Filistin kimliğini taşımaktadır. Kolektif hafıza, yönetmenin deyimiyle, küreselleşen Filistin’i yansıtmaktadır. Suleiman, küresel dünyanın giderek Filistinleştiğini, dünya genelinde iki ana sınıfın-sömürenler ve sömürülenler- giderek belirginleştiğini vurgulamaktadır. Kapitalizmin yükselişi dünyayı bir sömürü düzenine sürüklemiş ve evrensel bir gerginlik yaratmıştır. Elia Suleiman, bu gerçekliği absürt bir bakış açısıyla ele alarak, izleyiciye melankoli ve mizahın iç içe geçtiği bir distopya sunmaktadır (Dima, 2021).


Film, kimliklerin dönüşümünü sorgulamakta; başroldeki karakterin sadece nereli olduğunu dile getirmesiyle de bu dönüşümün belirsizliğini ve karmaşıklığını vurgulamaktadır. Nazareth’te başlayan ve yine Nazareth’te sona eren film, yönetmenin cennet arayışının bitmeyen bir döngüye dönüştüğünü göstermektedir. Bu yapı, Suleiman’ın hiçbir zaman tam anlamıyla bir sonuca varamayacak olan arayışını derinleştirmektedir.


Elia Suleiman, 2022 yılında TRT’nin düzenlediği senaryo geliştirme ve ortak yapım platformu TRT 12 Punto’da jüri üyeliği yapmıştır (TRT 12 Punto, 2022b). Bu bağlamda Burası Cennet Olmalı filminin gösterimi yapılmış; ardından Elia Suleiman ile bir söyleşi gerçekleştirilmiştir. Suleiman, söyleşide filmin kendi yaşadığı gerçek bir hikâyeden ortaya çıktığını belirterek, Avrupa merkezli yapımcılar karşısında Filistin kimliği ile film yapmanın zorluklarının altını çizmiştir. Zira Filistin hikâyelerini “kurban” teması üzerine ele alan sömürgeci zihniyetin Filistin’de geçen mizahi bir filmi kabul edemediklerini belirtmektedir (TRT 12 Punto, 2022a).


Suleiman, kendine “Çok Filistinli” diyerek ortaya bir metafor koymaktadır. Bu metaforu evrensel bir anlatının parçası olarak ele almaktadır. Böylece Filistin kimliğini “ileri bir varoluş” olarak tanımlayarak Filistin kimliğini elastik bir formda ifade etmektedir. Nihayetinde Filistin’in coğrafya ile sınırlı olmadığını anlatmaktadır. Filistin tıpkı sinema gibi sınırları aşarak dolaşmaktadır (TRT 2, 2023). Onun bu düşüncesi Ekim 2023 sonrasında dünyanın çeşitli bölgelerinde gerçekleşen Filistin yanlısı protestolarla (Akcan, 2024) anlamlı bir uygulama zeminine de oturmuştur. Çünkü bu gösteriler Filistin’in yalnızca coğrafi bir işgal alanı olmadığını, küresel ölçekte adalet, özgürlük ve sömürgecilik karşıtı direnişin simgesine dönüştüğünü göstermiştir.

“Burası Cennet Olmalı” film afişi (ktb.gov.tr)

Okuma Önerileri

FRANCE 24 English (3 Aralık 2019).Elia Suleiman: ‘The World Today has Become a Global Palestine’[Video]. You Tube, https://www.youtube.com/watch?v=9CVkkpJMDa8.Gertz, Nurith & Khleifi, George (2008).Palestinian Cinema: Landscape, Trauma and Memory. İskoçya: Edinburgh University Press. IMDb (2019). Burası Cennet Olmalı [Film]. Erişim Tarihi: 21.03.2025, https://www.imdb.com/title/tt8359842/.

Kaynakça

Akcan, Irmak (2024). “ABD’de Filistin Destekçileri 7 Ekim’den Bu Yana İsrail Tarafından Öldürülenleri Andı”.AA. Erişim Tarihi: 21.03.2025, https://aa.com.tr/tr/dunya/abdde-filistin-destekcileri-7-ekimden-bu-yana-israil-tarafindan-oldurulenleri-andi/3354862.

Dabaşi, Hamid (2009). Filistin Sineması Bir Ulusun Hayalleri. İstanbul: Agora Kitaplığı.

Dima, Flavia (2021). “Nothing Solves Nothing: A Conversation with Elia Suleiman”.MUBI. Erişim Tarihi: 21.03.2025, https://mubi.com/tr/notebook/posts/nothing-solves-nothing-a-conversation-with-elia-suleiman.

Festival de Cannes (2019). It Must Be Heaven- Elia Suleiman. Erişim Tarihi: 21.03.2025, https://www.festival-cannes.com/en/f/it-must-be-heaven/.

TRT 12 Punto (2022a). Uzun Metraj Jüri Üyeleri. Erişim Tarihi: 15.01.2025, https://trt12punto.com/en/2022-jury-members/.

TRT 12 Punto (24 Haziran 2022).Söyleşi | Burası Cennet Olmalı (It Must Be Heaven) [Video]. You Tube, https://www.youtube.com/watch?v=dWPdI___Wds&list=PLJTc7IfYgID4_rheqzc7fZYGYJDu6e-5n.

TRT 2 (13 Aralık 2023).Elia Süleyman | Sinema+ | 177. Bölüm. You Tube, https://www.youtube.com/watch?v=5FQDLIVu6II.

TRT Haber (2019). TRT Ortak Yapımı “Burası Cennet Olmalı” Cannes’da Ödül Aldı. Erişim Tarihi: 21.03.2025, https://www.trthaber.com/haber/kultur-sanat/trt-ortak-yapimi-burasi-cennet-olmali-cannesda-odul-aldi-416993.html.

Atıf İçin

apaSarısoy, D. (2026). Burası Cennet Olmalı. H. Y. Başdemir & M. Uçar (Ed.), Filistin Sözlüğü. (ss. 273-275) Anadolu Ajansı - AA Kitap.
isnadSarısoy, Dilara. “Burası Cennet Olmalı”. Filistin Sözlüğü. ed. Hasan Yücel Başdemir - Metin Uçar. 273-275. Ankara: Anadolu Ajansı - AA Kitap, 2026.

Filistin Sözlüğü AA Kitap ve Filistin Akademik Düşünce Platformu tarafından hazırlanmıştır.

Sen de Değerlendir!

0 Değerlendirme

Tartışmalar

Henüz Tartışma Girilmemiştir

"Burası Cennet Olmalı" maddesi için tartışma başlatın

Tartışmaları Görüntüle

İçindekiler

  • Okuma Önerileri