Şeyh Bedreddin Mahmud (d. 1359 civarı, Simavna - ö. 1420, Serez), 15. yüzyıl Osmanlı döneminde yaşamış, fıkıh ve tasavvuf alanlarında öne çıkan bir âlim ve devlet adamıdır. Kazaskerlik göreviyle devlet hiyerarşisinde önemli bir rol üstlenmiş olup; İslam hukuku ile tasavvuf felsefesine dair telif ettiği eserleri ve etrafında şekillenen toplumsal hareketlerle İslam düşünce mirasının en dikkate değer figürlerinden biri olmuştur.

Edirne yakınlarındaki Simavna'da, Simavna kadısı (veya gazisi) İsrail ile ihtida etmiş bir Hıristiyan olan Melek Hatun'un oğlu olarak dünyaya gelmiştir. İlk eğitimini babasından aldıktan sonra Edirne'de Şâhidî'den kıraat, Mevlânâ Yûsuf'tan sarf ve nahiv dersleri almıştır. Eğitimine Bursa'da Koca Mahmud Efendi ve Mevlânâ Yûsuf'un, ardından Konya'ya geçerek Mevlânâ Feyzullah'ın mantık ve astronomi derslerine katılarak devam etmiştir. İlim yolculuğunu Şam ve Kudüs üzerinden Kahire'ye taşıyarak Mübârek Şah el-Mantıkī, Seyyid Şerîf el-Cürcânî ve Ekmeleddîn el-Bâbertî gibi devrin önemli âlimlerinden felsefe, mantık ve dinî ilimler tahsil etmiştir. Kahire'de bulunduğu sırada Memlûk sarayında Şeyh Hüseyin el-Ahlâtî ile tanışması hayatında fikrî bir dönüm noktası olmuş ve hocasına intisap ederek tasavvufa yönelmiştir.

Kahire'de Memlûk Sultanı Berkuk'un oğlu Ferec'in eğitimini üç yıl boyunca üstlenmiştir. Şeyhi Ahlâtî'nin vefatı üzerine onun makamına geçse de, kısa bir süre sonra şeyhliği bırakarak Anadolu'ya doğru yola çıkmıştır. Halep, Konya, Tire ve Kütahya güzergâhını izlediği bu yolculukta geniş bir kitleye nüfuz etmiş; Börklüce Mustafa ve Torlak Kemal gibi isimlerle tanışmıştır. Edirne'ye dönüşünün ardından, Fetret Devri'ndeki taht mücadelesi sırasında Mûsâ Çelebi tarafından 1411 yılında kazaskerliğe tayin edilmiştir. Mûsâ Çelebi'nin Çelebi Mehmed'e (I. Mehmed) yenilmesinin ardından görevden azledilerek İznik'e sürülmüş ve kendisine maaş bağlanarak göz hapsine alınmıştır. İznik'ten gizlice kaçarak Kastamonu üzerinden Rumeli'ye (Deliorman bölgesine) geçmiş, eş zamanlı olarak müritleri tarafından Anadolu'da kendi adıyla anılan büyük bir isyan hareketi patlak vermiştir. İsyanların Bayezid Paşa komutasındaki kuvvetler tarafından bastırılmasının ardından Şeyh Bedreddin Serez'de yakalanarak padişahın huzuruna getirilmiş, teşkil edilen ulemâ heyetinin dinî ve hukuki fetvası doğrultusunda 1420 yılında idam edilmiştir.

Şeyh Bedreddin, İslam düşünce tarihinde müçtehit derecesinde bir fakih ve Vahdet-i Vücûd felsefesini benimseyen bir mutasavvıf olarak öne çıkmıştır. Fıkıh alanında Hanefî mezhebine sadık kalsa da salt nakilciliği eleştirerek aklî istidlale dayanan, dönemin koşullarını ve örfü gözeten bağımsız bir içtihat yöntemini savunmuştur. Tasavvufi sisteminde İbnü'l-Arabî'nin derin izleri görülmüştür. Bedreddin'e göre gerçek varlık yalnızca Allah'tır ve âlem, Hakk'ın bir tecellisi veya zuhurudur. Cismanî haşr, cennet, cehennem ve melek gibi ahiret ve gayb inançlarını klasik teolojiden farklı biçimde, bâtınî ve sembolik yönleriyle tevil etmesi, zamanının ve sonrasının ulemâsı arasında kendisinin şiddetle eleştirilmesine neden olmuştur. Modern dönemde bazı çevrelerce kendisine atfedilen "ortak mülkiyet" veya "sınıfsız toplum" gibi salt materyalist felsefelerin fıkhî eserlerinde karşılığı bulunmamakta; kaleme aldığı fıkıh kitapları özel mülkiyeti İslam hukuku çerçevesinde kesin bir biçimde meşru saymaktadır.

• Letâifü'l-işârât: Fıkıh sahasında kaleme aldığı ilk eseri olup çeşitli Hanefî metinlerindeki meseleleri derlediği ve şahsi içtihatlarını ortaya koyduğu bir çalışmadır.
• et-Teshîl (Şerhu Letâifi'l-işârât): Kendi yazdığı Letâifü'l-işârât üzerine, İznik'teki göz hapsi sırasında kaleme aldığı hacimli şerhtir. Nakilcilikten ziyade aklî ve bağımsız yorumlarını öne çıkardığı en yetkin fıkıh eserlerinden biridir.
• Câmiu'l-fusûleyn: Kazaskerliği döneminde muâmelât ve yargılama hukuku üzerine telif ettiği, asırlarca Osmanlı mahkemelerinde kadıların temel başvuru kaynakları arasında yer alan Arapça fıkıh kitabıdır.
• Vâridât: Rumeli'deki sohbetlerinden derlendiği düşünülen; vahdet-i vücûd, yaratılış ve ahiret inancına dair sembolik izahları ile en çok tartışılan, felsefi ve tasavvufi Arapça risalesidir.