
Monsieur Teste, published in 1926, is a five-part essay or prose work that centers on an intellectual character created by the French writer and thinker Paul Valéry. This Turkish edition, published by Dergâh Publications in November 2023 as part of the World Literature series, offers a profound analysis of contemporary thought by focusing on the character's mental processes. The book was prepared by Sakine Korkmaz and translated by Ahmet Hamdi Tanpınar. Subject At the center of the work is Monsi
EN
Muhammed Samed Acar
İçGeceye göz kırpan o büyülü örtüyü izliyorum, Zihnime mor bir tül gibi yayılışını hissediyorum. Hayallerimin en uç sınırlarında dolaşırken, Kalbime asil bir fısıltının dokunuşunu duyuyorum. Kırmızının o yoran telaşından uzağım artık, Mavinin sonsuz, sessiz sakinliğinden de... Tam o gizemli eşikte durup bekliyorum, Ruhumun en mağrur rengine bürünüyorum. Bir lavanta tarlasında rüzgar estikçe üzerime, Kendi masalımın içinde kayboluyorum derinden. Mor, benim içimdeki o saklı ülkedir, Hiç uyanmak iste
TREsmanur Aykut

Psikolojizm temelde, mantıksal ve matematiksel doğruların psikolojik olgulara indirgenmesini ifade eden bir mantık felsefesi tutumudur. Sözgelimi psikolojizm tutumu, mantık yasalarının bizatihi herhangi bir anlam ifade etmediğini ve fakat bu yasaların yalnızca zihnin nasıl düşündüğüne dair psikolojik yasalar olduğunu ifade etmektedir. Bu sebeple de tarihte psikolojizmi bir fikir akımı olarak savunanlar, bu şekilde pozisyon almışlardır. Bu düşünce akımı, psikoloji derslerini felsefe profesörlerin
TR
M. Esad Çetin

Alman İdealizmi, 18. yüzyılın sonları ve 19. yüzyılın başlarında Almanya'da ortaya çıkan ve modern felsefeyi, insan bilgisinin koşullarının ve bazen de gerçekliğin kendisinin zihnin bilişsel yapıları veya faaliyetleri (“ideal”) tarafından şekillendirildiği iddiası etrafında yeniden yönlendiren bir felsefi akımdır. En tanınmış isimleri Immanuel Kant (eleştirel felsefesi hareketin ele aldığı birçok soruyu ortaya çıkarmıştır), Johann Gottlieb Fichte, Friedrich Wilhelm Joseph Schelling ve Georg Wilh
TR
Berk Büyükarslan
MeMekanik Türk, 18. yüzyılda Macar mucit Wolfgang von Kempelen tarafından yapılan ve satranç oynayabilen bir otomat görünümündeki makinedir. Osmanlı giysileri içinde tasvir edilen, gerçek boyutlarda bir kukla figüründen oluşan bu düzenek, döneminin en bilinen teknolojik gösterilerinden biri olmuş ve hem mekanik yetenekleri hem de otonom düşünceye sahip olduğu iddiası ile Avrupa ve Amerika'da sergilenmiştir. Aslen mekanik hareketleri, içinde gizlenmiş bir insan satranç ustası tarafından yönlendiril
TRYunus Emre Yüce

Kavanozdaki beyin (İngilizce: brain in a vat), felsefi şüphecilik, zihin felsefesi ve bilgi kuramı alanlarında kullanılan düşünce deneylerinden biridir. Bu senaryoya göre, bir insan beyni, biyolojik olarak canlı tutulduğu bir sıvı dolu kavanozun içinde, sinir uçlarına bağlanan gelişmiş bir bilgisayar aracılığıyla yapay duyusal verilerle beslenir. Beyin, deneyimlerinin dış dünyadan geldiğine inanır; oysa algıladığı her şey bilgisayar tarafından üretilen simülasyonlardır. Bu varsayım, duyularımızı
TR
Esra Can

Rezonans, fizikte bir sistemin titreşim frekansında daha büyük genliklerde salınması eğilimidir ve temelde titreşime dayalı bir sistemdir. Rezonans kanunu ise evrendeki her şeyin birbiriyle titreşimler aracılığıyla iletişimde bulunduğunu temele alan bir kavramdır. Rezonans kanununa göre herkes ve her şey bir enerji yayar. Bu enerji istek ve inançlarınıza göre değişiklik gösterir ve bir çekim alanına sahiptir. Bu çekim alanı da aynı frekansta enerji yaydığımız kişi veya olayları kendimize çekmemi
TRÜmmü Gülsüm Tekin

Genişlemiş Zihin (Extended Mind) tezi, bilişsel süreçlerin yalnızca bireyin beyninde ya da biyolojik bedeninde gerçekleşmediğini, uygun koşullar altında beden dışındaki nesne ve araçların da bilişin kurucu parçaları olabileceğini ileri süren bir yaklaşımdır. Bu görüş ilk kez Andy Clark ve David Chalmers tarafından 1998 yılında ortaya atılmıştır.Andy Clark and David Chalmers, “The Extended Mind,” Analysis 58, no. 1 (1998): 7–19. ">【1】 Tez, felsefenin zihin kuramlarıyla bilişsel bilimler arasın
TR
Esra Can

Makinedeki Hayalet (İngilizce: The Ghost in the Machine), zihin-beden ilişkisini açıklamak için kullanılan ve özellikle Kartezyen ikicilik anlayışına yönelik eleştirilerde öne çıkan bir felsefi metafordur. Terim, 20. yüzyılın ortalarında İngiliz filozof Gilbert Ryle tarafından ortaya atılmış, zihin felsefesi tartışmalarında önemli bir kavram haline gelmiştir. Köken ve Etimoloji Terim, ilk kez 1949’da Gilbert Ryle’ın The Concept of Mind adlı eserinde kullanılmıştır. Ryle, bu ifadeyi René Descarte
TR
Esra Can

İnsanlık, binlerce yıldır doğayı taklit ederek hayatta kaldı. Önce kas gücümüzü makinelerle çarptık, sonra hızımızı motorlarla artırdık. Ancak 21. yüzyılın şafağında, taklit etmeye cüret ettiğimiz son kalem "ruh" ve "bilinç" oldu. Her gün yazdığımız kodların, optimize ettiğimiz algoritmaların bir gün "uyandığını" görmek bir ütopya mı, yoksa kaçınılmaz bir mühendislik sonucu mu? Algoritmadan Deneyime Geçiş Eşiği Yapay zeka (YZ), tarihsel gelişiminde "problem çözen araç" (Expert Systems) aşamasınd
TRArda Songur