`vurmalicalgilar` ile İlgili Madde Sonuçları

Matraka

Matraka

(847 sözcük)
12 Haziran 2026

Matraka (veya İspanyolca yazılışıyla matraca), idyofon ailesine mensup olan, geleneksel bir vurmalı çalgı ve gürültü çıkarıcı tezahürat aracıdır. Çoğunlukla ahşaptan üretilen bu alet, bir sapın ucuna yerleştirilmiş dişli bir çark ile bu çarka çarparak dönen tahta çekiçlerin veya esnek parçaların mekanik etkileşimi yoluyla ses üretmektedir. El ile dairesel bir şekilde çevrildiğinde yüksek, tıkırdayan ve sürekli bir gürültü çıkaran matraka, tarihsel süreçte dini ritüellerde ve sivil uyarı sistemle

TR
Burak Enes

Burak Enes

Tokmak

Tokmak

(164 sözcük)
15 Ağustos 2025

Köken Tokmak sözcüğü, Eski Türkçe tokımak “vurma aleti” kelimesinden gelir ve kökü tokı- “vurmak” fiilidir. Bu fiile Eski Türkçe +(A)mAk eki eklenerek türetilmiştir. Tarihsel olarak çamaşır yıkamada kullanılan tokmak anlamıyla da bilinen kelime, zamanla farklı kullanım alanlarına yayılmıştır. Günümüzde; ağaçtan yapılmış iri çekiç, kapıya asılı vurma aracı, tahıl veya dibek dövme aleti, toprağı sıkıştırma aracı, davul ve benzeri çalgıları çalmada kullanılan parça, hatta kısa tahta iskemle gibi çe

TR
Alaaddin ALKAN

Alaaddin ALKAN

Darbuka Nedir?

Darbuka Nedir?

(227 sözcük)
13 Ağustos 2025

Darbuka, el ile çalınan, yuvarlak ve derin sesler çıkaran bir vurmalı çalgıdır. Orta Doğu ve çevresinde çok sevilen bu müzik aleti, ritim tutmak ve müziğe hareket katmak için kullanılır. Genellikle elin farklı bölgeleriyle vurularak değişik sesler çıkarılır. Darbukanın Tarihi Darbuka, binlerce yıldır Orta Doğu ve Kuzey Afrika’da kullanılmaktadır. Eskiden topraktan yapılırdı, sonra metalden yapılmaya başlandı. Bu alet, geleneksel müzikte önemli bir yere sahiptir ve tarih boyunca farklı kültürlerd

TR
Rüya Dumlu

Rüya Dumlu

DEF

DEF

(1455 sözcük)
20 Kasım 2024

Çok eski devirlerden beri tanınan ve genelde ritim için kullanılan bir çalgıdır. Kelimenin aslı Sumerce dap olup Akkadca aracılığıyla Arapça’ya ve diğer Sâmî dillere geçmiştir (Ar. deff/düff, Arm., İbr. dapp/toff). Çivi yazılı Akkadca tabletlerde giş dappu/adappunun “ağaç tepsi” ve urudu adapunun “bakır def” anlamında kullanılması (bk. v. Soden, I, 10-11), defi Sumerler’in daha önce yaptıkları ağaç tepsiye bakarak icat ettiklerini ve önceleri bu çalgının sonraki tepsiler gibi bakırdan yapılmış o

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

BateriBa

Bateri

(79 sözcük)
17 Eylül 2025

Köken Bateri kelimesi, Fransızca batterie sözcüğünden Türkçeye geçmiştir. Batterie, Fransızca battre “dövmek, vurmak, aşağı basmak” fiilinden türetilmiştir ve vurmalı çalgılar ile toplu ritim araçlarını ifade eder. Kullanım Alanları Müzik Terminolojisi: Kelime, özellikle orkestralarda ve gruplarda vurmalı çalgı topluluğunu ifade eden teknik bir terim olarak yerleşmiştir. Bu yönüyle müzik literatüründe resmi bir kavram niteliği taşır. Mecaz ve Benzetme Kullanımı: Ritmi, düzeni veya tempolu bir il

TR
Ömer Faruk Tuğla

Ömer Faruk Tuğla

TimbalTi

Timbal

(38 sözcük)
26 Ekim 2025

Köken Timbal kelimesi, Türkçeye Fransızca timbale sözcüğünden alıntıdır. Fransızca bu kelimenin kökeni, İspanyolca atabal sözcüğüne, onun da kökeni Arapça ṭanbūr kelimesine dayanır. Kullanım Alanları Müzik Terminolojisi: Müzik literatüründe ve eğitiminde, bu spesifik davul türünü tanımlamak için kullanılan yerleşik bir terimdir.

TR
Tuğba Aygün

Tuğba Aygün

Tömbelek

Tömbelek

(541 sözcük)
19 Şubat 2026

Tömbelek, Karadeniz Bölgesi’nde özellikle Ramazan gecelerinde icra edilen geleneksel bir uygulamanın adı olmakla birlikte aynı zamanda vurmalı bir çalgının adlandırmaları arasında yer alan bir terimdir. Çeşitli kaynaklarda tömbelek, dümbelek ve benzeri adlarla anılan, deri gerilerek yapılmış vurmalı çalgılar ailesi içinde değerlendirilir. Hem çalgı adı hem de Ramazan gecelerine özgü bir icra geleneği olarak kültürel bağlamda yer tutar. Adlandırma ve Etimoloji Tömbelek, çeşitli kaynaklarda dümbel

TR
Nursena Güller

Nursena Güller