`tabakat` ile İlgili Madde Sonuçları

İBNÜ’l-MÜNKEDİR

İBNÜ’l-MÜNKEDİR

(182 sözcük)
20 Kasım 2024

Medineli olup 60 (679) yılı civarında doğduğu zikredilmiştir. Hz. Âişe’nin dayısı olan babası Münkedir sahâbîdir; ancak onun sahâbî olmadığını söyleyenler de bulunmaktadır (İbn Abdülber, III, 533). Amcası Rebîa, kardeşleri Ebû Bekir ve Ömer Hicaz bölgesinin tanınmış fakihlerindendir. Münkedir’in Hz. Âişe’den yardım istediği, onun verdiği para ile satın aldığı câriyeden Muhammed, Ebû Bekir ve Ömer adlı oğullarının dünyaya geldiği kaydedilmektedir. İbnü’l-Münkedir Abdullah b. Abbas, Abdullah b. Öm

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

HUMEYD et-TAVÎL

HUMEYD et-TAVÎL

(231 sözcük)
20 Kasım 2024

68 (687) yılında doğdu. Muhaddis Hammâd b. Seleme’nin dayısıdır. Babasının adının Abdurrahman, Dâvûd, Dâver, Mahled, Mihrân, Semîr, Tarhân, Tîr (Teyr), Tîrûye (Tîreveyh), Zâdeveyh (Zâzeveyh) olduğuna dair çeşitli rivayetler bulunmakla beraber Tîrûye olması ihtimali daha kuvvetlidir. Humeyd, Huzâa kabilesinden Talhatü’t-Talahât olarak da bilinen Sicistan Valisi Talha b. Abdullah b. Halef’in âzatlısı olduğu için Huzâî nisbesiyle de anılır. Kısa boyuna rağmen elleri uzun olduğundan Tavîl lakabı ile

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

SİLKÜ’d-DÜRER

SİLKÜ’d-DÜRER

(726 sözcük)
20 Kasım 2024

Müellifin tam adı Ebü’l-Fazl Muhammed Halîl b. Ali b. Muhammed el-Murâdî el-Hüseynî el-Buhârî’dir. Osmanlı kaynaklarında Muradzâde Seyyid Halil Efendi şeklinde geçer (Taylesanizâde Hâfız Abdullah Efendi Tarihi, s. 263). 1173’te (1759-60) Dımaşk’ta doğdu. Hüseynî nisbesini Hz. Hüseyin’in neslinden gelmesi, Murâdî ve Buhârî nisbelerini de babasının dedesi Nakşibendî-Müceddidî şeyhi Murad Buhârî dolayısıyla aldı. Kudüs kadılığı ve Dımaşk müftülüğü görevlerinde bulunan babası Ali el-Murâdî’nin gözet

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

İBN DUVEYYÂN

İBN DUVEYYÂN

(349 sözcük)
20 Kasım 2024

Arabistan’ın Kasîm bölgesinde bulunan Res şehrinde doğdu. Burada ve bölgenin diğer bazı şehirlerinde tahsil gördü. Uneyze Kadısı Abdülazîz b. Muhammed b. Mâni‘, Büreyde Kadısı Muhammed b. Abdullah b. Süleym, Uneyze, Büreyde ve Res şehrinde uzun yıllar kadılık yapan Sâlih b. Kırnâs b. Abdurrahman gibi âlimlerden ders aldı. Döneminde Kasîm bölgesinin önde gelen âlimlerinden biri olan İbn Duveyyân fıkıh yanında Hanbelî tabakatı ve tarih konusunda da eserler verdi. Öğrencileri arasında, oğlu Abdulla

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

el-BEDRÜ’t-TÂLİ‘

el-BEDRÜ’t-TÂLİ‘

(252 sözcük)
20 Kasım 2024

Tam adı el-Bedrü’ṭ-ṭâliʿ bi-meḥâsini men baʿde’l-ḳarni’s-sâbiʿ olan eserde müellif, VI. (XII.) veya VII. (XIII.) yüzyıldan sonra müctehid çıkmayacağına dair yaygınlaşan bir kanaatin yanlışlığını ortaya koymak maksadıyla, VIII. (XIV.) yüzyılın başından itibaren yaşadığı döneme kadar gelmiş geçmiş müctehid âlimleri ele alarak yenilerin eskilerden geri kalmadığını ispatlamaya çalışmıştır. Şevkânî, kitabının önsözünde kaydettiğine göre, müctehid seviyesinde olmamakla birlikte kendi çağdaşlarından ol

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

OSMAN el-BETTÎ

OSMAN el-BETTÎ

(529 sözcük)
20 Kasım 2024

Hayatı hakkında çok az bilgi vardır. II. (VIII.) yüzyılda yaşamış birçok İslâm âlimi gibi mevâlîden olup İbn Sa‘d ve İbn Kuteybe’ye göre Benî Zühre’nin mevlâsıdır; Halîfe b. Hayyât ve İbnü’l-Cevzî onun bu kabilenin Sakīf ailesine mensup olduğunu ifade eder. Birçok kaynakta, Bettî nisbesinin onun Basra’da meşhur kalın bir giysi olan “bett” ticaretiyle meşgul olmasıyla ilişkili bulunduğu belirtilmektedir. Vefat tarihi olarak 143 (760) yanında 140 (757) ve 147 (764) yılları da verilmektedir. Aslen

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

UBEYDULLAH b. ABDULLAH

UBEYDULLAH b. ABDULLAH

(382 sözcük)
20 Kasım 2024

Dedesi Utbe, Abdullah b. Mes‘ûd’un kardeşidir. Büyük Arap kabilelerinden Hüzeyl’e mensuptur. Ubeydullah Medine’de vefat etmiş, vefat tarihi konusunda 94 (712-13), 95, 97, 98, 99, 102 gibi farklı tarihler verilmiştir. Bazı tabakat yazarları 98 (716) yılını daha doğru kabul etmektedir. Kaynaklarda âmâ olduğu belirtilmekte, fakat doğuştan mı yoksa sonradan mı gözlerini kaybettiği bilinmemektedir. Bazı eserlerde yer alan “kör oldu” ifadesi bunun sonradan meydana geldiğini düşündürmektedir. Tâbiînin

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

SEM‘ÂNÎ, Abdülkerîm b. Muhammed

SEM‘ÂNÎ, Abdülkerîm b. Muhammed

(1061 sözcük)
20 Kasım 2024

21 Şâban 506 (10 Şubat 1113) tarihinde Merv’de doğdu. Temîm kabilesinden geldiği için Temîmî, atalarından Sem‘ân’a nisbetle Sem‘ânî, Merv’de doğduğundan Mervezî, Horasan bölgesine nisbetle Horasânî nisbesiyle anılmıştır. Babası Muhammed b. Mansûr, Horasan bölgesinin en tanınmış âlimlerindendi. Annesi Fâtıma bint Hasan ez-Zendehâniyye, Merv’in yönetiminde söz sahibi ailelerden birine mensuptu. Sem‘ânî birçok müfessir, muhaddis, fakih, tarihçi, edip, vâiz ve hatip yetiştiren bir aile içinde dünyay

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

FÂSÎ, Abdülhafîz

FÂSÎ, Abdülhafîz

(678 sözcük)
20 Kasım 2024

1301’de (1883) Fas şehrinde doğdu ve orada büyüdü. Kuzey Afrika fâtihi Ukbe b. Nâfi‘ el-Fihrî’nin soyundan gelen ve Endülüs şehirlerinden Mâleka’nın (Malaga) âlimleriyle meşhur ailelerinden biri olan Beni’l-Cedd’e mensuptur. Ailesi IX. (XV.) yüzyılın sonlarına doğru Fas’a göç etmiş ve buraya nisbetle anılmıştır. Kettânî ailesinden olan annesi Hz. Hasan’ın neslindendir. Fâsî, başta babası olmak üzere Fas’ın önde gelen âlimlerinden Arap dili ve edebiyatı, mantık, beyan, tarih, tefsir, hadis, tasav

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

İBN ASÂKİR, Ebü’l-Kāsım

İBN ASÂKİR, Ebü’l-Kāsım

(2437 sözcük)
20 Kasım 2024

499 Muharreminde (Eylül 1105) Dımaşk’ta doğdu. Babası Hasan b. Hibetullah gibi Kureyş soyundan gelen anne tarafı da ilim ve mârifetiyle tanınıyordu; annesinin babası Ebü’l-Fazl Yahyâ b. Ali el-Kureşî Dımaşk kadılığı yapmıştı. Ebü’l-Kāsım Ali b. Hasan’dan önce sülâlesinde İbn Asâkir lakabıyla anılan kimse bulunmamakta, ona da ölümünden sonraki yıllarda ilk defa Ebü’l-Ferec İbnü’l-Cevzî tarafından tesbit edilen bu lakabın (el-Muntaẓam, X, 261) neden verildiği bilinmemektedir (Zehebî, Aʿlâmü’n-nübe

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi