`nazimsekilleri` ile İlgili Madde Sonuçları

İRSÂD

İRSÂD

(1015 sözcük)
20 Kasım 2024

Sözlükte irsâd “gözletmek, gözetletmek, yola gözcü koymak” mânasına gelir. Bedî‘ ilminde anlama güzellik katan sanatlardan olan irsâd edebî nesirde seci fıkrasının son kelimesine (sec‘a), şiirde ise beytin son kelimesine (kafiye) işaret eden bir kısmın sözün baş tarafında yer almasıdır. Sözün başı ile sonu arasında sıkı irtibatın bulunması, biri söylenince diğerini çağrıştıracak bir işaretin varlığı, lafızlarla mânaların birbirini dinleyiciye fısıldar mahiyette olması beliğ sözün ve güzel şiirin

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

MUKTEDAB

MUKTEDAB

(507 sözcük)
20 Kasım 2024

Halîl b. Ahmed’in aruz sisteminde “müştebihe” diye adlandırılan dördüncü dairede beşinci, klasik genel sıralamada ise on üçüncü bahir olarak yer alır (DİA, III, 428; IV, 484). Bahrin adı “kesip koparmak, budamak” anlamındaki kaḍb kökünden “iftiâl” kalıbının sıfat şekli olup “kesilip koparılmış” demektir. Aslî vezni bir mısrada “müstef‘ilün mef‘ûlâtü müstef‘ilün” şeklinde olan münserih bahrinin her mısraının ilk tef‘ilesini teşkil eden “müstef‘ilün”ün kesilip atılması suretiyle elde edilmiş bir v

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

Halk Hikayeleri

Halk Hikayeleri

(370 sözcük)
23 Ocak 2026

Halk hikâyeleri, bir olayın sözlü ya da yazılı olarak anlatıldığı, nazım (şiir) ve nesir (düz yazı) bölümleri birlikte bulunan anonim anlatılardır. Türk edebiyatında destanlardan sonra ortaya çıkmış, masal ile modern hikâye arasında bir geçiş türü kabul edilir. Halk hikâyeleri, çocukların geçmişte insanların nasıl yaşadığını, düşündüğünü ve duygularını nasıl anlattığını öğrenmesini sağlar. Kültürel değerleri, dili ve hayal gücünü tanımaya yardımcı olur. Halk Hikâyeleri Nedir? Halk hikâyeleri gen

TR
Nursena Güller

Nursena Güller

Terane (Sözlük)Te

Terane (Sözlük)

(112 sözcük)
24 Ocak 2025

Tanım İsim, müzik, Farsça kökenli 1. Ezgi, makam, nağme; belirli bir melodisi olan müzikal yapı. 2. mecaz. Çok tekrarlandığı için bıkkınlık veren söz, klişe. 3. Edebiyatta dört mısralı bir nazım şekli, dörtlük; rubai. Köken Kelime, Farsça tarāne ترانه “çalgı sesi, velvele, şiire eşlik eden musiki” sözcüğünden alıntıdır. Terane kelimesi, klasik Fars edebiyatında hem müzik hem de şiirle bağlantılı olarak kullanılmıştır. Kullanım Alanları Müzik: Şarkı sözlerinde ve melodilerde. Edebiyat: Özellikle

TR
Bilal Utku Karakoç

Bilal Utku Karakoç

Emrah ile Selvihan Hikâyesi

Emrah ile Selvihan Hikâyesi

(523 sözcük)
13 Ocak 2026

Emrah ile Selvihan hikâyesi, Türk halk edebiyatında âşıklık geleneği içinde yer alan, nazım ve nesrin birlikte kullanıldığı bir halk hikâyesidir. Hikâye, Ercişli Emrah’a bağlanmakta olup Anadolu sahasında yaygın biçimde anlatılan aşk temalı halk hikâyeleri arasında yer alır. Ercişli Emrah Ercişli Emrah, XVII. yüzyılda yaşadığı kabul edilen, Van’ın Erciş ilçesiyle ilişkilendirilen bir halk şairidir. Âşıklık geleneği içinde yetişmiş, saz çalıp şiir söyleyen bir âşık olarak tanınmıştır. Hayatı hakk

TR
Rabia Dalkıran

Rabia Dalkıran

Kerem ile Aslı

Kerem ile Aslı

(851 sözcük)
20 Ocak 2026

Kerem ile Aslı, Türk halk edebiyatı geleneğinde anonim olarak anlatılan bir halk hikâyesidir. Hikâye, Kerem ile Aslı adındaki iki gencin birbirine duyduğu aşk ve bu aşkın önündeki engeller etrafında gelişir. Anlatı, nazım-nesir karışımı bir yapıya sahiptir ve çeşitli coğrafyalarda sözlü ve yazılı biçimde aktarılmıştır. Hikâyenin Kökeni ve Tarihi Kerem ile Aslı hikâyesi, anonim halk hikâyeleri geleneğinde yer alır ve sözlü kültürden yazılı kültüre geçiş süreciyle günümüze ulaşmıştır. İlk yazılı n

TR
Rabia Dalkıran

Rabia Dalkıran

MÜCTES

MÜCTES

(486 sözcük)
20 Kasım 2024

Halîl b. Ahmed’in ortaya koyduğu vezinlerden olup onun aruz sisteminde “müştebihe” denilen dördüncü dâirede altıncı ve klasik genel sıralamada on dördüncü bahir olarak yer alır (DİA, III, 428; IV, 484). Sözlükte “kesmek, koparmak” anlamındaki ces̱s̱ kökünün “iftiâl” kalıbından türetilen müctes “kesilip koparılmış” demektir. Hafif bahrini oluşturan “fâilâtün müstef‘ilün fâilâtün”ün ilk tef‘ilesinin kesilip atılmasıyla meydana gelen bir vezin olduğu veya hafif bahrinde ikinci tef‘ile olan “müstef‘

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi