`mantik` ile İlgili Madde Sonuçları

Köken Tekabül kelimesi, Türkçeye Arapçadan geçmiş bir sözcüktür. Kelimenin aslı, "önüne almak, yönelmek, yüz yüze gelmek" anlamlarına gelen ḳabl kökünden türetilmiş ve "karşı karşıya gelme, karşılık olma, bir şeyin yerini tutma" anlamlarını taşıyan teḳābul (تقابل) sözcüğüne dayanır. Kullanım Alanları Matematik: Hesaplamalarda, döviz çevirilerinde veya tarihsel kıyaslamalarda; bir değerin, ölçünün ya da miktarın başka bir sistemdeki tam karşılığını, sayısal dengesini veya eş değerini belirtmek iç

Köken Diyalektik kelimesi Türkçeye Fransızca dialectique sözcüğünden geçmiştir. Sözcük, Eski Yunancada “akıl yürütme, tartışma” anlamındaki dialektikḗ tékhnē (διαλεκτική τέχνη) ifadesine dayanır. Bu terim de “karşılıklı söyleşmek, münazara etmek” anlamındaki dialégō (διαλέγω) fiilinden türetilmiştir. Kullanım Alanları Felsefi ve Mantıksal Bağlam: Antik Yunan felsefesindeki kavramsal tartışmalardan, idealist ve materyalist teori akımlarına kadar geniş bir akıl yürütme metodolojisini ve çelişkiler

Köken Arapça frḍ kökünden neşet eden ve temelinde "zorunlu kabul, yasa veya varsayım" anlamlarını barındıran faraḍ sözcüğünden türetilen farazi, bu isme aidiyet bildiren nisbet eki (+ī) getirilmesiyle türetilmiştir. Kullanım Alanları Bilim ve Mantık: Bir durumun gerçekliği henüz kanıtlanmamış olsa bile, muhakeme yürütebilmek amacıyla onu doğru kabul eden "hipotetik" süreçlerde kullanılır. Hukuki ve Mesleki: Klasik metinlerde ve İslam hukukunda "feraiz" (miras payları) ilmiyle ilişkili olarak kar

Psikolojizm temelde, mantıksal ve matematiksel doğruların psikolojik olgulara indirgenmesini ifade eden bir mantık felsefesi tutumudur. Sözgelimi psikolojizm tutumu, mantık yasalarının bizatihi herhangi bir anlam ifade etmediğini ve fakat bu yasaların yalnızca zihnin nasıl düşündüğüne dair psikolojik yasalar olduğunu ifade etmektedir. Bu sebeple de tarihte psikolojizmi bir fikir akımı olarak savunanlar, bu şekilde pozisyon almışlardır. Bu düşünce akımı, psikoloji derslerini felsefe profesörlerin

Köken Sözcük, etimolojik olarak Arapça ṣfr kökünden türetilen ve "hiçlik, boşluk, boş olan" anlamlarına gelen ṣifr (صِفْر) kelimesine dayanmaktadır. Bu isim, Arapçada "boşalmak, boş kalmak" manasını taşıyan ṣafira (صَفِرَ) fiilinin bir türevidir. Kavramın matematik tarihindeki gelişimi, Sanskritçede "boşluk" ve "hiç" anlamına gelen śūnya (शून्य) sözcüğünün Arapçaya yapılan çevirisiyle şekillenmiştir. Arapça üzerinden Avrupa dillerine de taşınan bu terim; İtalyancadaki zero (zefiro), Fransızcadak

Zenon'un Paradoksları, MÖ 5. yüzyılda Güney İtalya’daki Elea kentinde yaşamış olan filozof Zenon tarafından geliştirilen, hareketin, çokluğun, mekanın ve zamanın doğasına ilişkin sağduyu ile mantıksal analiz arasındaki çelişkileri ortaya koyan bir dizi felsefi argümandır. Felsefe tarihinde mantıksal düşüncenin sınırlarını zorlayan bu paradokslar, Elea Okulu’nun kurucusu Parmenides’in varlığın "Bir", değişmez, bölünmez ve hareketsiz olduğu yönündeki monist (bircilik) öğretisini, karşıt görüşlerin

Leibniz’in evrensel dil projesi (Latince: characteristica universalis), 17. yüzyıl filozofu Gottfried Wilhelm Leibniz tarafından geliştirilen, düşüncelerin evrensel bir biçimde temsil edilmesini ve akıl yürütmenin hesaplanabilir hale gelmesini amaçlayan bir felsefi ve mantıksal girişimdir. Leibniz, bu projeyi yalnızca iletişim kolaylığı sağlayacak bir dil olarak değil, aynı zamanda insan aklının işleyişini yansıtan rasyonel bir yazı sistemi olarak tasarlamıştır. Proje, daha sonraki dönemlerde se

Osmanlı Devleti, yalnızca siyasi ve askerî kurumlarıyla değil, sosyal bilimlerde oluşturduğu güçlü gelenekle de dikkat çeker. Medreseler aracılığıyla gelişen bu bilgi sistemi, İslam düşünce mirasını devralarak felsefe, kelam, mantık, psikoloji ve hukuk alanlarında özgün katkılar üretmiştir. Osmanlı düşüncesinin temelinde, bu disiplinler arasında kopukluk değil, bütünlük vardır. Bu nedenle Osmanlı sosyal bilimleri hem teorik hem de pratik boyutlarıyla toplumsal düzeni şekillendiren önemli bir zem

Altay Cem Meriç’in Muhtelif 1 – İslam’a Yönelik İtirazlar ve Cevaplar adlı eseri, İslam dini üzerine yöneltilen yaygın itirazları toplayarak bunlara sistematik yanıtlar sunmayı amaçlayan bir araştırma kitabıdır. İnsan Yayınları tarafından 2023 yılında yayımlanan eser, modern dönemde İslam’a yönelik eleştirilere karşı geliştirilmiş bir savunma metni niteliği taşır. Konusu ve İçeriği Kitapta İslam’a dair akla gelen şüpheler, tarihsel eleştiriler ve teolojik itirazlar sıralanarak bunlara akılcı ve

Aristoteles ya da kısa adıyla Aristo, çok çok eski zamanlarda, Antik Yunan’da yaşamış ünlü bir filozof ve bilgeydi. Filozof, “hayatı, doğayı ve insanı anlamaya çalışan kişi” demektir. Aristo, pek çok konuyu merak etti: gökyüzü, hayvanlar, şehirler, hatta insanların nasıl mutlu oldukları… Sen hiç bir soruya cevap bulmaya çalışırken farklı farklı yollar denedin mi? Aristo da aynen böyleydi: “Ben bunu nasıl anlayabilirim?” diye sorarak düşünmeye başladı. Çocukluğu ve Eğitimi Aristo, M.Ö. 384 yılınd