`kutadgubilig` ile İlgili Madde Sonuçları

BurçBu

Burç

(82 sözcük)
26 Ekim 2025

Köken "Burç" sözcüğü, Arapça burc (برج) kökenli olup, “kule” ve “Zodyak üzerindeki 12 takımyıldızdan biri” anlamındadır. Aramice-Süryanice burgā (ברגא) ve Eski Yunanca pýrgos (πύργος, “kule”) sözcüklerinden türetilmiştir. Osmanlı Türkçesinde burc ve Yunancadan alınan birgos/bergos eş sıklıkta kullanılmıştır; örnek: Burgaz/Bergos. İlk Türkçe kullanım: Kutadgu Bilig (1069). Kullanım Alanları Mimari / Savunma: Kale surlarında gözetleme ve savunma amacıyla yapılan kuleleri ifade eder. Gökbilim / Ast

TR
Ayşe İkbal Özsakın

Ayşe İkbal Özsakın

Diş Kirası

Diş Kirası

(1127 sözcük)
14 Şubat 2026

Diş Kirası, Osmanlı toplumunda ve Türk kültüründe, özellikle Ramazan aylarında zenginlerin, devlet ricalinin veya hane sahiplerinin iftara davet ettikleri misafirlere, yemekten sonra sundukları nakdi veya ayni hediyeleri ifade eden köklü bir gelenektir. Kavramın temelinde, ev sahibinin ikram ettiği yemekleri yiyen misafirin "dişlerini bu iş için yorması" ve vaktini o sofraya ayırarak ev sahibine sevap kazandırması düşüncesi yatar. Bu doğrultuda verilen hediye, misafirin "dişinin kirası" olarak a

TR
Nursena Şahin

Nursena Şahin

SahipSa

Sahip

(154 sözcük)
19 Ekim 2025

Köken Arapça ṣāḥib (صاحب) “mâlik olan, dost, arkadaş, efendi” sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük, Arapça ṣaḥiba (صحب) “birlikte bulunmak, arkadaşlık etmek, dost olmak” fiilinin fāʿil vezninde türetilmiş ism-i fâil biçimidir. Türkçede en eski örneklerinden biri Kutadgu Bilig’de (1069) “ṣāḥib-ḳırān” (talihli hükümdar) tamlamasında görülür. Sözcük, Osmanlı döneminden itibaren “malik, iye” anlamlarının yanı sıra “koruyucu, efendi, hâmî” anlamlarında da kullanılmıştır. Aynı kökten sâhibe (kadın biçimi)

TR
Ayşe İkbal Özsakın

Ayşe İkbal Özsakın