`koken` ile İlgili Madde Sonuçları

EnstantaneEn

Enstantane

(97 sözcük)
12 Ocak 2026

Köken Enstantane sözcüğü, Fransızca "göz açıp kapayıncaya kadar, anlık" anlamlarına gelen instantané sözcüğünden Türkçeye alıntıdır. Bu sözcük Fransızca "an" anlamına gelen instant sözcüğünden türemiştir. Bu Fransızca sözcük, Latince "hazır, elde olan, şu anki" anlamlarına gelen instans sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince "hazır olmak, durmak" anlamlarındaki instāre fiilinden +ent° eki getirilerek türetilmiştir. Bu Latince fiil, aynı dilde "durmak" anlamına gelen stāre, stat- fiiline in+¹ ö

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

TekfirTe

Tekfir

(99 sözcük)
19 Şubat 2026

Köken Tekfir sözcüğü, Arapça k-f-r (كفر) kökünden türeyen "dini reddetme, inkâr etme" anlamlarındaki kufr كفر sözcüğüyle aynı kökten gelir. Bu kökten türeyen "kefaret verme, birini kâfir sayma, kâfirlikle nitelendirme" anlamlarındaki takfīr (تكفير) sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça "küfür" anlamındaki kufr كفر sözcüğünün tafˁīl veznindeki II. masdarıdır. Kullanım Alanları İslam Hukuku ve Kelam: Kişinin inanç durumuyla ilgili hukukî ve itikâdî tartışmalarda, iman ile küfür arasındaki sınırı

TR
ZUŞAN ÖNER

ZUŞAN ÖNER

İtikâf

İtikâf

(83 sözcük)
18 Şubat 2026

Köken İtikâf sözcüğü, Arapça "ibadet etmek için camiye kapanma, inzivaya çekilme" anlamlarındaki iˁtikāf اِعتكاف sözcüğünden Türkçeye alıntıdır. Bu sözcük Arapça "nefsini tuttu, zapt etti; sabretti" anlamlarındaki ˁakafa عَكَفَ fiil sözcüğünün iftiˁāl veznindeki VIII. masdarıdır. Kullanım Alanları Din: İslam dininde, özellikle Ramazan ayının son on gününde camide veya evin bir köşesinde yalnızca ibadetle meşgul olma durumunu ifade ederken kullanılır. Tasavvuf: Çile ve halvet gibi ibadetleri uygu

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

ZilyetlikZi

Zilyetlik

(72 sözcük)
11 Ekim 2025

Köken Zilyetlik sözcüğü, Arapça "İslam hukukuna göre bir malı istediği biçimde kullanma yetkisine sahip olan kişi" anlamındaki ḏī'l-yadd ذي اليدّ sözcüğüne Türkçe aitlik bildiren "-lik" eki gelmesiyle oluşmuştur. Arapça ḏī'l-yadd ذي اليدّ sözcüğü ise "sahip" anlamındaki ḏī ذي sözcüğü ile "el" anlamındaki al-yadd اليدّ sözcüğünün birleşimiyle oluşmuştur. Kullanım Alanları Hukuk: Medeni hukuk, icra hukuku, ceza hukuku alanlarında bir malın hakimiyetine sahip olan kişinin bu durumunu nitelerken kul

TR
Refika Şevval Duman

Refika Şevval Duman

KerevetKe

Kerevet

(58 sözcük)
9 Ekim 2025

Köken Kerevet sözcüğü, Yunanca "şilte, yatak, döşek" anlamlarına gelen kreváti κρεβάτι sözcüğünden alınmıştır. Kreváti κρεβάτι sözcüğü ise Eski Yunanca aynı anlamdaki krábbatos κράββaτος sözcüğünden evrilmiştir. Kullanım Alanları Edebiyat: Halk hikayelerinde, masalların sonunda "onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine" şeklinde mecaz anlamda kullanılmaktadır. Gündelik Dil: Güncel konuşma dilinde sıklıkla kullanılmamakla beraber, üzerinde oturulan veya yatılan, yerden yüksek geleneksel tahta

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

İstatistikİs

İstatistik

(115 sözcük)
8 Ekim 2025

Köken İstatistik sözcüğü, Fransızca "sayısal veri toplama işi" anlamındaki statistique sözcüğünden alıntıdır. Bu Fransızca sözcük, Almanca "idari amaçla toplanan sayısal bilgiler, devlet idaresi sanatı" anlamlarında kullanılan statistik sözcüğünden gelmektedir. Bu Almanca sözcük ise İtalyanca "devlet" anlamındaki stato sözcüğüne +istik° eki gelmesiyle oluşmuştur. Kullanım Alanları Veri Bilimi: Betimsel istatistik, tahminsel istatistik, matematiksel istatistik gibi konu başlıklarında verinin hang

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

DirlikDi

Dirlik

(117 sözcük)
7 Ekim 2025

Köken Kelimenin kökeni, Eski Türkçede “yaşamak” anlamına gelen tiril- fiiline dayanır. Bu fiilden Türkiye Türkçesi +Uk ekiyle türetilen “yaşam, hayat” anlamındaki tirlik veya tiriglik sözcüğü zamanla ses değişimine uğrayarak dirilik ve nihayetinde dirlik şeklini almıştır. Kullanım Alanları Sosyal ve Ailevi Uyum: Bir aile, toplum veya kurum içindeki huzur, düzen ve uyumlu geçim durumunu ifade etmek için kullanılır. "Dirlik düzen kalmamak" gibi deyimlerde bu anlam öne çıkar. Ekonomik Geçim: Bir ki

TR
Tuğba Aygün

Tuğba Aygün

CihanşümulCi

Cihanşümul

(98 sözcük)
7 Ekim 2025

Köken Cihanşümul kelimesi, Farsça cihān (جهان) “dünya, âlem” ve Arapça şumūl (شمول) “kapsama, içine alma” sözcüklerinin birleşiminden oluşmuştur. Cihān, Orta Farsça gēhān kökünden gelir ve “yeryüzü, dünya” anlamındadır. Şumūl ise Arapça şml kökünden türemiştir ve “kucakladı” anlamındaki şamala شَمَلَ fiilinin fuˁūl vezninde masdarıdır. Dolayısıyla “cihanşümul”, “dünyayı kapsayan, evrensel” anlamını taşır. Kullanım Alanları Edebî dil: Evrensel ölçekte değer taşıyan düşünceler, sanat ve eserleri i

TR
Tuğba Aygün

Tuğba Aygün

ApansızAp

Apansız

(73 sözcük)
30 Eylül 2025

Köken Apansız sözcüğü, Orta Türkçe "ayırtsız, farksız veya fark etmez" anlamlarındaki aŋsız sözcüğüne kuvvetlendirme amacıyla eklenen "ap-" hecesinin gelmesiyle oluşmuştur. Aŋsız sözcüğü Orta Türkçe "ayırt, fark" anlamlarında kullanılan aŋ sözcüğüne Türkiye Türkçesi +sIz eki gelmesiyle türetilmiştir. Kullanım Alanları Edebiyat: Şiir, roman ve hikaye gibi klasik edebi eser türlerinde özellikle aşk temasını işlerken aniden aşık olma durumunu nitelemek için kullanılmıştır ve kullanılmaktadır. Günde

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

CavalacozCa

Cavalacoz

(28 sözcük)
6 Kasım 2025

Köken Cavalacoz sözcüğünün kökeni muğlaktır ve halk ağzında argo sözcük olarak kullanılmaktadır. Kullanım Alanları Gündelik Dil: Halk arasında değersiz ve önemsiz olan durumları, insanları, nesneleri nitelemek için kullanılan argo bir ifadedir.

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen