`islamansiklopedisi` ile İlgili Madde Sonuçları

ISAM: The Türkiye Diyanet Foundation’s Center for Islamic Studies

ISAM: The Türkiye Diyanet Foundation’s Center for Islamic Studies

(818 sözcük)
27 Ocak 2025

The Center for Islamic Studies of the Turkish Religious Foundation (ISAM) is a well-established institution that conducts research within the framework of Islamic religious, historical, and civilizational principles. Its primary goal is to convey the historical and cultural heritage of Muslim societies to the contemporary academic world. Founded in 1983 under the auspices of the Turkish Religious Foundation, the General Directorate of the Islamic Encyclopedia paved the way for ISAM’s establishme

EN
Mehmet Salih Çoban

Mehmet Salih Çoban

NÜZHETÜ’l-HAVÂTIR

NÜZHETÜ’l-HAVÂTIR

(338 sözcük)
20 Kasım 2024

Tam adı Nüzhetü’l-ḫavâṭır ve behcetü’l-mesâmiʿ ve’n-nevâẓır’dır Müellifin en önemli eseri olup I-XIV. (VII-XX.) yüzyıllar arasında Hindistan’da yaşamış 4500 kadar âlim, mutasavvıf, edip, siyaset ve devlet adamının biyografisini ihtiva etmektedir. Abdülhay el-Hasenî, muhtemelen hocası Muhammed Naîm el-Ensârî el-Leknevî’nin ulemânın hayatına dair dağınık vaziyetteki notlarını gördükten sonra bu eseri yazmaya karar vermiştir (el-İʿlâm, Ebü’l-Hasan Ali el-Hasenî en-Nedvî’nin girişi, I, 20). Sekiz ci

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

ORUÇ REİS

ORUÇ REİS

(1304 sözcük)
20 Kasım 2024

Midillili sipahi Yâkub Ağa’nın dört oğlundan ikincisi olup Barbaros Hayreddin Paşa’nın ağabeyidir. Baba Oruç, Oruç Gazi ve kırmızı sakallı olduğu için Barbaros olarak da tanınır. Hayatı hakkındaki bilgiler Barbaros Hayreddin Paşa’nın kendisi için Murâdî’ye yazdırdığı Gazavât-ı Hayreddin Paşa adlı esere dayanır. Kimliği ve Kuzey Afrika’ya geliş tarihiyle ilgili Batı kaynaklarının verdiği bilgiler hatalıdır (Soucek, III [1971], s. 238-250). Aslen Vardar Yenicesi’ndendir (Kâtib Çelebi’ye göre Eceov

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

DEBRE

DEBRE

(1392 sözcük)
20 Kasım 2024

Makedonya’nın Arnavutluk sınırına çok yakın (6 km.) bir kesiminde Manastır’ın (Bitola) 90 km. kuzeybatısında, Radika nehrinin Kara Drin’e kavuştuğu bir mevkide etrafı dağlarla çevrilmiş oldukça geniş, verimli bir ovada yer alır. Slav halkları tarafından Debar, Arnavutlar tarafından Dibër olarak anılır. XVI. yüzyılda mütevazi bir hıristiyan köyü iken XIX. yüzyılda gelişerek önemli bir İslâm şehrine dönüşmüştür. Esasen Debre şehrin adından başka geniş bir bölgenin de ismi olup doğusuna Debre-i Bâl

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

MUHAMMED b. MESLEME

MUHAMMED b. MESLEME

(545 sözcük)
20 Kasım 2024

Hicretten otuz beş yıl önce Yesrib’de doğdu. Babası Mesleme Evs, annesi Huleyde Hazrec kabilesine mensuptur. Medine’de Mus‘ab b. Umeyr vasıtasıyla İslâmiyet’i ilk kabul edenlerdendi. Hicretten sonra Hz. Peygamber onunla Ebû Ubeyde b. Cerrâh arasında kardeşlik bağı kurdu. Muhammed b. Mesleme her zaman Resûl-i Ekrem’in yanında yer aldı; Tebük Gazvesi dışında bütün gazvelere katıldı. Uhud Gazvesi’nde müslümanlar zor durumda kaldığı sırada vücudunu Hz. Peygamber’e kalkan yaparak oğullarıyla birlikte

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

HÜSÜN ve KUBUH

HÜSÜN ve KUBUH

(3695 sözcük)
20 Kasım 2024

Hüsün (hüsn) “güzel olmak” anlamında masdar ve “güzellik, rağbet edilen ve sevilen şey” anlamında isim olarak kullanılır (çoğulu mehâsin). Karşıtı olan kubuh ise (kubh) “çirkin olmak” ve “çirkinlik, nefret edilen şey” mânasında masdar-isimdir (çoğulu mekābih; Lisânü’l-ʿArab, “ḥsn”, “ḳbḥ” md.leri). Râgıb el-İsfahânî hüsün kelimesini “güzel olan, rağbet edilen şey” diye tanımladıktan sonra bir şeye akıl, duygu (hevâ) veya duyu (his) yönünden olmak üzere üç şekilde güzellik değeri yüklenebileceğini

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

URDU DÂİRE-i MAÂRİF-i İSLÂMİYYE

URDU DÂİRE-i MAÂRİF-i İSLÂMİYYE

(1144 sözcük)
20 Kasım 2024

Hollanda’nın Leiden şehrinde 1913-1936 yıllarında çıkan The Encyclopaedia of Islam’ın Urduca’ya çevrilip yayımlanması düşüncesi ansiklopedinin neşir yıllarına kadar gider. 1935’ten önce Nevvâb İmâdülmülk Seyyid Hüseyin Bilgrâmî bu konuyu gündeme getirmiş, Patna ve Haydarâbâd şehirlerinde bazı çalışmalar yapılmış, neticede Haydarâbâd’da faaliyete girişilmiştir (Khalidi, XXXVI/1 [1962], s. 79). Haydarâbâd Akademisi’nin 1938’de başlattığı hazırlık çalışmaları, 1947’de bağımsız Hindistan Devleti’nin

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

İSTİSNA

İSTİSNA

(3789 sözcük)
20 Kasım 2024

Sözlükte “dürmek, kıvırıp bükmek; ayırıp uzaklaştırmak; ikinci olmak” anlamlarındaki seny kökünden türemiştir. Nahiv âlimleri istisnayı “illâ vb. bir edat vasıtasıyla çoğun (bütünün/genelin/cinsin) hükmünden azı (parçayı/özeli/ferdi) hariç tutmak” şeklinde tanımlamışlardır. Edattan önce geçen bütün veya genel konumdaki öğeye müstesnâ minh (kendisi hakkında verilen hükümden bir başkasının hariç tutulduğu unsur), edattan sonra gelen cüz veya özel konumdaki öğeye de müstesnâ (genelin/bütünün hükmün

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

ŞEKÛR

ŞEKÛR

(481 sözcük)
20 Kasım 2024

Sözlükte “yapılan bir iyiliğin sahibini övgü ile anmak” mânasındaki şükr (şükrân) kökünden türeyen şekûr “çokça teşekkür eden” demektir. Allah’a nisbet edildiğinde “az da olsa kulun iyi bir ameline fazlasıyla karşılık veren” anlamına gelir (İbnü’l-Esîr, en-Nihâye, II, 493; Kāmus Tercümesi, II, 446). Şekûr dört âyette Allah’a nisbet edilmiş, bunların üçünde gafûr isminden sonra, birinde halîmden önce yer almıştır. Şekûrun bu kullanılışı, kelimenin içeriğinde kulun günahını bağışlaması veya cezala

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

SEMΑ

SEMΑ

(596 sözcük)
20 Kasım 2024

Sözlükte “işitmek, duymak, bir dileği kabul etmek, anlamak; duyurmak” mânalarındaki sem‘ kökünden türeyen semî‘ “işiten” demektir. Allah’a nisbet edildiğinde “işitilmeye konu teşkil eden her şeyi işiten” diye açıklanır. Allah’ın işitmesi kulak gibi bir organa veya araca bağlı değildir (İbnü’l-Esîr, en-Nihâye, “smʿ” md.; Lisânü’l-ʿArab, “smʿ” md.). Sem‘ kavramı sekiz âyette zât-ı ilâhiyyeye nisbet edilmiş olup bunların ikisinde “işittirmek, duyurmak” anlamında “if‘âl” kalıbı, bir âyette, “O’nun i

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi