Doğum ve ölüm tarihleri kesin olarak bilinmediği gibi hayatı hakkında gerek tezkirelerin verdiği bilgiler gerekse yapılan yeni araştırmalarda elde edilen sonuçlar yeterli değildir; son derece sınırlı da olsa hayatına dair en sağlıklı bilgiler kendi eserlerindeki bazı ifadelere dayanmaktadır. Genel kanaat 535-540 (1141-1145) yılları arasında dünyaya geldiği yönündedir. UNESCO, 1141 tarihini esas kabul ederek şairin doğumunun 850. yılına rastlayan 1991 yılını Nizâmî yılı ilân etmiştir. Türk bir ba
TRİslam Ansiklopedisi
590 (1194) yılı civarında Basra’da doğduğu tahmin edilmektedir. Bir süre Basra’da ve Dımaşk’ta yaşadı. Daha sonra Halep, Bağdat ve Mısır’da bulundu. Dönemin ileri gelen devlet adamları, âlim ve edipleriyle yakın ilişki kurdu. Bunlar arasında Eyyûbîler’in Halep kolu hükümdarı el-Melikü’n-Nâsır Selâhaddin Yûsuf, son Abbâsî halifesi Müsta‘sım-Billâh, Mısır Memlük Sultanı I. Baybars, Vezir İbnü’l-Kıftî, tarihçi İbnü’l-Adîm, Kemâleddin Muhammed b. Talha eş-Şâfiî, Yahyâ İbnü’l-Kayserânî ve İbn Mâlik e
TRİslam Ansiklopedisi
Buhtürî, yirmi yaşında iken gittiği Bağdat’ta tanışıp dostluk kurduğu Abbâsî devlet adamı ve şair Feth b. Hâkān’a (ö. 247/861) takdim ettiği, hocası Ebû Temmâm’ın el-Ḥamâse’sinden sonra türünün ikinci örneği olan bu eserini hocasından etkilenerek ve ona nazîre olmak üzere yazmıştır. Eserin râvisi Ebü’l-Abbas Ahmed b. Muhammed de bu hususa işaret eder (el-Ḥamâse, s. 436). Kitabında Ebû Temmâm’ın el-Ḥamâse’sinde olduğu gibi “hamâse” başlığını taşıyan bir bölüm bulunmamasına rağmen Buhtürî’nin eser
TRİslam Ansiklopedisi
Mehmed Tâhir Lâlezârî ed-Dürretü’ẓ-ẓâhire adlı risâlesinde İstanbul’da doğup büyüdüğünü kaydetmekte ve İstanbulî nisbesini kullanmaktadır (vr. 82b). Babası, Tefsirî Şeyh Ahmed Efendizâde Lâlezârî Mehmed Efendi’dir. Lâlezârî sonraları Kadı Mehmed diye şöhret bulmuştur. Nisbesini, Bursalı Mehmed Tâhir’e göre, muhtemelen İstanbul’da oturduğu Fâtih Camii yakınlarındaki Lâlezar semtinden, M. Münir Aktepe’ye göre ise III. Ahmed’in çiçekçibaşısı olan babası Lâlezârî Mehmed Efendi’den almıştır. Hüseyin
TRİslam Ansiklopedisi
Arapça’da muhtâr (muhtârât), ihtiyâr (ihtiyârât), müntehab (müntehabât) vb. adlarla anılan, belli ölçülere göre seçilmiş şiirlerin bir araya getirildiği mecmuaların ilk örneği, Hammâd er-Râviye’nin (ö. 160/777 [?]) Câhiliye şairlerinin muallaka kasidelerini topladığı rivayet edilen el-Muʿallaḳātü’s-sebʿ adlı derlemesidir. Mufaddal ed-Dabbî’nin el-İḫtiyârât’ı (el-Mufaḍḍaliyyât) kırk yedisi Câhiliye’den, on dördü muhadramûndan, altısı İslâmî devirden altmış yedi şaire ait 128 kaside ihtiva eder. A
TRİslam Ansiklopedisi
Kahramanmaraş’a bağlı Elbistan ilçesinin Celâ köyünde (1991’de ilçe olan Ekinözü) doğdu. Günümüz şair ve yazarlarından Bahattin Karakoç’un kardeşidir. Babası çiftçilikle uğraşan, hece vezniyle halk şairleri tarzında şiirler de yazan Ümmet Efendi, annesi Fadime Hanım’dır. Abdürrahim ilkokuldan sonra imkânsızlıklar yüzünden öğrenimine devam edemedi. Bir süre köyünde marangozluk ve çiftçilik yaptı. Ekinözü belde olunca 1958’de muhasebeci olarak belediyede görev aldı. 1981 yılının Mart ayında emekli
TRİslam Ansiklopedisi