`hadistenkidi` ile İlgili Madde Sonuçları

BEKRİYYE

BEKRİYYE

(230 sözcük)
20 Kasım 2024

Bekir b. Uhtü Abdülvâhid’in yaşadığı yıllar kesin olarak tesbit edilememiştir. Bununla beraber Mu‘tezile kelâmcılarından ünlü Nazzâm’ın (ö. 231/845) çağdaşı olduğu ve onun bazı görüşlerinden etkilendiği bilinmektedir. Zehebî, adını Bekir b. Ziyâd el-Bâhilî olarak kaydettikten sonra onun Abdullah b. Mübârek adına hadis uyduran bir yalancı olduğunu söyler. Kaynaklar Bekriyye’yi müstakil bir fırka olarak ele aldıkları halde kurucusunun hayatı ve görüşleri hakkında fazla bilgi vermezler. Tesirleri v

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

TELFÎK

TELFÎK

(1001 sözcük)
20 Kasım 2024

Sözlükte “birleştirmek” mânasına gelen telfîk, terim olarak farklı isnadlardan gelen ve farklı lafızlarla rivayet edilen bir hadisin isnad ve metinlerinin birleştirilmesini ifade eder. Buna telfîku’r-rivâyât adı da verilir. Birbiriyle çelişkili gibi görünen hadisleri te’vil edip uzlaştırmaya telfîku’l-hadîs dendiği gibi fıkhî mezheplerin görüşlerini birleştirme işi için de telfîk terimi kullanılmaktadır. Telfîk bir musannifin birçok kaynaktan hadis aldığını, hadisin birçok tarikini bildiğini ve

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

AHMED EMÎN

AHMED EMÎN

(863 sözcük)
20 Kasım 2024

Kahire’de doğdu. İlk öğrenimine babasının yanında başladı; özellikle babasının dinî ve edebî alanlardaki katkısı onun düşünce ve kültür hayatının şekillenmesinde önemli rol oynadı. İlkokuldan sonra tahsiline bir müddet Ezher’de devam etti. Birkaç yıl ilkokul öğretmenliği yaptı; ardından Medresetü’l-kazâi’ş-şer‘î’ye kaydoldu (1907). Oradan mezun olup aynı medresede ahlâk dersi okuttu. Daha sonra dört yıl süreyle muhtelif kasabalarda hâkimlik yaptı. 1926 yılında Tâhâ Hüseyin’in aracılığı ile Kahir

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

KİZB

KİZB

(777 sözcük)
20 Kasım 2024

Hangi amaçla olursa olsun kasten hadis uydurmak veya uydurulmuş bir sözü uydurma olduğunu açıklamadan nakletmek, râvinin rivayetinin kabulü için öncelikle aranan adâlet sıfatını yok eden en ağır cerh sebebidir. Süfyân es-Sevrî, İmam Mâlik, Abdullah b. Mübârek ve Ahmed b. Hanbel başta olmak üzere birçok hadis âlimi, Resûlullah’a bilerek yalan isnat eden bir râvinin dine verebileceği büyük zarar sebebiyle tövbe etse bile rivayetinin bir daha kabul edilmeyeceği görüşünde birleşmiştir. Ancak Nevevî,

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

Metin TamiriMe

Metin Tamiri

(774 sözcük)
2 Ekim 2025

Metin tamiri, bir metinde yanlış veya eksik olduğu belirlenen bölümlerin, nâşir tarafından sağlam karinelerden hareketle düzeltilmesi veya tamamlanması işlemidir. Metin tamiri, klasik edebiyat araştırmalarında ve özellikle yazma eserlerin neşir ve tenkit çalışmalarında önemli bir aşamayı ifade eder. Yazma eserler, müellifin elinden çıkıp çoğaltma ve istinsah süreçlerinden geçtikçe hem müstensihlerin dikkatsizlikleri hem de zamanın yıpratıcı etkileri nedeniyle çeşitli sorunlar taşır. Kâğıt yıpran

TR
Meryem Şentürk Çoban

Meryem Şentürk Çoban

SahihSa

Sahih

(144 sözcük)
3 Mayıs 2025

Köken "Sahih" (صحيح) kelimesi, Arapça kökenli olup “doğru, sağlam, sağlıklı ya da gerçek” anlamlarına gelir. Bu sözcük, “sağlıklı olmak, sağlam olmak” anlamındaki "sahha" (صَحَّ) fiilinden türetilmiş bir sıfattır ve bir şeyin hem fiziksel hem de mecazi anlamda eksiksiz, bozulmamış ya da güvenilir olduğunu ifade eder. Kullanım Alanları İslami İlimler: Yalnızca sahih hadislerin derlendiği kitapları tanımlar. Örnek: “Sahih-i Buhârî, hadis literatürünün temel kaynaklarından biridir.” Dil ve Gramer:

TR
Şeyma Kazki

Şeyma Kazki

KELBÎ, Muhammed b. Sâib

KELBÎ, Muhammed b. Sâib

(624 sözcük)
20 Kasım 2024

66 (685) yılından önce Kûfe’de doğdu. Babasına nisbetle İbnü’s-Sâib diye de anılır. Kudâa kabilesinin Kelb b. Vebere kolundandır. Dedesi Bişr b. Amr, kardeşleri Ubeyd ve Abdurrahman’la birlikte Cemel ve Sıffîn savaşlarında Hz. Ali’nin saflarında yer aldılar. Babası Mus‘ab b. Zübeyr’in yanında şehid düştü. Kendisi de İbnü’l-Eş‘as’ın taraftarı olarak Deyrülcemâcim Savaşı’na katıldı (82/701). Daha sonra ilme yöneldi; nesep, tarih, dil ve tefsir alanlarında yoğunlaşarak kendini yetiştirdi. Şam’daki

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

İBNÜ’l-FARADÎ

İBNÜ’l-FARADÎ

(514 sözcük)
20 Kasım 2024

351 (962) yılında Kurtuba’da (Córdoba) doğdu. Babasının ferâiz ilminde meşhur olması sebebiyle İbnü’l-Faradî diye anılır. Çocukluk ve gençlik yıllarını doğduğu şehirde geçirdi ve Yahyâ b. Mâlik b. Âiz, Muhammed b. Yahyâ el-Harrâz, Muhammed b. Muhammed b. Ebû Düleym, Ebû Abdullah İbn Fahhâr, İbn Ebû Zeyd, İbn Müferric, Ebû Ca‘fer İbn Avnullah ve Abbas b. Asbağ gibi hocalardan hadis, fıkıh, edebiyat ve tarih okudu. 382’de (993) hacca gitti. Mekke’de bulunduğu sürede Ebû Ya‘kūb İbnü’d-Dâhilî ve Ebü

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

GALAT

GALAT

(342 sözcük)
20 Kasım 2024

Galat kelimesi sözlükte “kasıtsız hata yapmak, yanılmak; hata, yanılgı” anlamlarına gelir. Hadiste galat râvinin hâfıza zayıflığı, bilgisizliği, Arap dilindeki yetersizliği, rivayet konusundaki gevşeklik ve dikkatsizliği, fizikî veya psikolojik kusuru, olumsuz çevre şartları, rivayeti yanlış anlaması gibi sebeplerle farkında olmadan hata yapmasıdır. En güvenilir râvilerin bile bazan yanıldıklarını göz önünde bulunduran hadis tenkitçileri, râvilerin kasıttan uzak ve aşırılığa kaçmayan hatalarını

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

İ‘LÂÜ’s-SÜNEN

İ‘LÂÜ’s-SÜNEN

(493 sözcük)
20 Kasım 2024

XX. yüzyılın ortalarında Hindistan’da kendilerine “Ehl-i hadîs” denilen bazı âlimler, Hanefî imamlarının hüküm verirken hadise değil kıyasa dayandıklarını, bu yüzden pek çok meselede hadise muhalefet ettiklerini ileri sürmüşler, Hanefî âlimleri de bu iddiaların temelsizliğini ortaya koymaya çalışmışlardır. Zafer Ahmed’in dayısı ve hocası Eşref Ali et-Tehânevî de bu iddialara karşı çıkanlardan olup bu konuda yazdığı İḥyâʾü’s-sünen’in müsveddelerinin kaybolması üzerine benzer bir çalışma yapmak iç

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi