`eski-turkce` ile İlgili Madde Sonuçları

YuntYu

Yunt

(56 sözcük)
25 Ekim 2025

Köken Kökü tartışmalı olup, bazı araştırmacılar Türkçe kökenli olmadığını belirtseler de Eski Türkçe yunt “at, at ya da kısrak sürüsü” sözcüğünden geldiği düşünülmektedir. Kullanım Alanları Tarih: Eski Türk toplumlarında “at” veya “kısrak” anlamında kullanılır; özellikle göçebe yaşamı ve süvari kültürünü anlatan kaynaklarda kullanılır. Edebiyat: Destan, koşuk ve halk anlatılarında bozkır yaşamını, at kültürünü ve kahramanlık sahnelerini betimlemek için yer alır.

TR
Ömer Faruk Tuğla

Ömer Faruk Tuğla

GevişGe

Geviş

(64 sözcük)
17 Temmuz 2025

Köken Türkçe kökenli bir kelimedir. Eski Türkçe “çiğnemek, gevelemek" anlamında kullanılan gev- fiilinden türemiştir. Kullanım Alanları Veterinerlik ve zooloji: Ruminant hayvanların sindirim fizyolojisinin tanımlanmasında kullanılır. Hayvancılık: Besi hayvanlarının sağlık ve verimliliği değerlendirilirken geviş getirme davranışı önemli bir parametredir. Dil ve mecaz: Düşüncelerin sürekli olarak zihinde dönüp durması anlamında figüratif bir kullanım kazanmıştır. Edebiyat: Düşünsel tekrar, geçmişi

TR
Ayşenur Bayraktar

Ayşenur Bayraktar

Acı BademAc

Acı Badem

(51 sözcük)
17 Haziran 2025

Köken Eski Türkçede "acı tat, ağrı, sancı" anlamlarına gelen "āçıġ" ile Farsça bādām sözcüklerinin birleşiminden oluşmaktadır. Kullanım Alanları Bitki Bilimi: Gülgillerden bir tür badem ağacını tanımlamak için kullanılmaktadır. Meyvesinin kabukları kalın, çekirdeği ise küçüktür. Gastronomi: Özellikle pastacılık ve patiseri alanında kurabiyesi yapılarak, tatlıların içinde veya ayrıca tek başına bu formda kullanılan bir tatlı türüdür.

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

Abayı SermekAb

Abayı Sermek

(44 sözcük)
30 Haziran 2025

Köken Arapça "keçe, cübbe" anlamlarına gelen aba sözcüğü abāˀ عباء veya ḳabāˀ قباء sözcüklerinden oluşmuştur. Sermek sözcüğü ise Eski Türkçe "yaymak, sabretmek" anlamlarına gelen aynı kökenden (ser-) oluşmuştur. Kullanım Alanları Gündelik Dilde: Bir deyim olan "abayı sermek" tabiri, gerçek anlamına yakın olarak genellikle bir yere yerleşmek anlamıyla kullanılmaktadır.

TR
Nida Öztürkmen

Nida Öztürkmen

TansıkTa

Tansık

(41 sözcük)
23 Haziran 2025

Köken Eski Türkçe taŋsuk “acayip şey, harika, nefis” sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Moğolca aynı anlama gelen tangsug sözcüğü ile Eski Türkçe +sUk ekiyle eş kökenlidir. Kullanım Alanları Şiir: Edebiyatta ve özellikle şiirde, "mucizevi, harika" anlamlarında kullanılır. Mitoloji: Mitolojide bir ögeyi veya bir varlığı tanımlarken kullanılır.

TR
Harun Olçay

Harun Olçay

SağdıçSa

Sağdıç

(154 sözcük)
27 Haziran 2025

Köken Türkçe kökenli bir kelimedir. Sağdıç kelimesi Eski Türkçeden günümüze kadar ulaşmış bir kelimedir. Kullanım Alanları Geleneksel Düğün Kültürü: Sağdıç, özellikle Anadolu ve Türk kültüründe, damada (ve bazı bölgelerde geline) düğün süreci boyunca rehberlik eden, ona eşlik eden, yol gösteren kişidir. Damat sağdıcı, düğün hazırlıkları, tıraş, kıyafet, takı gibi aşamalarda damadın yanındadır. Türk Halk Kültürü ve Folklor: Sağdıçlık, sadece düğün günüyle sınırlı olmayan, yaşam boyu sürebilen dos

TR
Tuğba Aygün

Tuğba Aygün

GörkGö

Görk

(92 sözcük)
29 Haziran 2025

Köken Görk kelimesi, Türkiye Türkçesine Eski Türkçe körk sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe körk ise kör- "görmek" fiilinden "+Uk" ekiyle türetilmiştir. Günümüz Türkçesindeki "görkem" kelimesi de aynı kökenden türemiştir.“Görkem”. Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim: 29 Haziran 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/görk ">【1】 Kullanım Alanları Sanat ve Mimari: Bir yapının, eserin veya sanat objesinin estetik değerini, görkemini ve ihtişamını vurgulamak için kullanılabilir. Doğa ve Manz

TR
Ayşenur Bayraktar

Ayşenur Bayraktar

BuyrukBu

Buyruk

(53 sözcük)
18 Mayıs 2025

Köken Eski Türkçe "buyur-" fiiline gelen yine Eski Türkçe +Uk ekiyle türetilmiştir. Bir vazifeyi bir yapmak için emir almış kişi anlamına gelir. Kullanım Alanları Askeri ve Resmi Alanlar: Komutanlar, amirler veya devlet yöneticileri tarafından verilen kesin emirler ve talimatlar için kullanılır. Tarihî Belgeler ve Metinler: Osmanlı döneminde padişahların veya yüksek yöneticilerin resmi emirleri, kararları için kullanılır.

TR
Elmira Naz Ede

Elmira Naz Ede

ÖykünmekÖy

Öykünmek

(179 sözcük)
9 Temmuz 2025

Köken Öykünmek fiili, Eski Türkçe ötgün- “kıyaslanmak, benzemek; hikâye anlatmak” fiilinden evrilmiştir. Bu fiil, Eski Türkçe ötüg “geçiş; dua, dilek” kökünden türetilmiş olup, burada +In- fiil yapım eki kullanılmıştır. Ötüg ise Eski Türkçe öt- “öte geçmek, duyurmak, anlatmak” fiilinden +Uk ekiyle türetilmiştir. Bu kök yapısı, hem anlatma eylemine hem de bir şeye benzetme arzusuna işaret eder. Sözcüğün anlam alanı Arapça ḥakā (hakâ) fiili ile de anlam bakımından paralellik gösterir; bu Arapça fi

TR
Ayşe İkbal Özsakın

Ayşe İkbal Özsakın

İnekİn

İnek

(78 sözcük)
3 Temmuz 2025

Köken Eski Türkçe ingek ''dişi hayvan, özellikle dişi sığır'' sözcüğünden evrilmiştir.''İnek''. Nişanyan Sözlük. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/inek ">【1】 Kullanım Alanları Gerçek Anlamı: Süt veren dişi sığır hayvanını ifade etmede kullanılır. "Köyde üç inek besliyorlar." Mecaz Anlamı: Çok ders çalışan, az sosyalleşen öğrencileri ifade etmede kullanılır. "O tam bir inek, gece gündüz çalışıyor." Argo / Küçümseyici: Sosyal becerisi zayıf ya da çok ciddi kişi

TR
İbrahim Filiz

İbrahim Filiz