Tarihi çok eskilere kadar giden, hatta Resûl-i Ekrem’in zamanında varlığı tesbit edilebilen bu kayda II (VIII) ve III. (IX.) yüzyıllarda ırâz veya muâraza denirdi (muâraza için bk. Ritter, VI [1953], s. 86-87; ırâz ve mukabele kaydı için bk. Radıyyüddin es-Sâgānî, vr. 230b; ayrıca mukabelenin mânayla ilgili gelişmesi için bk. Sûlî, s. 120-122). Mukabele kaydı, bir yazma eserin sonundaki ketebe veya istinsah kaydının hâşiyesinde bazan tashih kaydıyla birlikte yer alır (meselâ bk. Müberred, nr. 15
TRİslam Ansiklopedisi
Mısır’ın Şarkıye vilâyetindeki Kefrülhamâm köyünde doğdu. İlk öğrenimini memleketinde, orta öğrenimini Dimyat’ta tamamladı. Ezher Üniversitesi’nden 1925’te mezun oldu. Bir süre Ezher’in lise kısmı ile Kahire Enstitüsü’nde öğretmenlik yaptı. 1931’de Ezher’e müderris sıfatıyla tayin edildi. Uzun süre Arap Dili Fakültesi’nde müderris ve dekan olarak çalıştı. Bir müddet Ezher Üniversitesi’nde ve dinî enstitülerde teftiş dairesi müdürlüğü ve başmüfettişlik yaptı. 1940 yılı başında, yeni açılan Hartum
TRİslam Ansiklopedisi

Türk edebiyatı araştırmaları alanında yarım asrı aşan hizmetleriyle tanınan Prof. Dr. Orhan Bilgin, hem klasik Türk edebiyatına dair akademik çalışmaları hem de yetiştirdiği öğrencilerle bilim dünyasında yer edinmiştir. Arap, Fars ve Türk edebiyatlarını bir bütün içinde değerlendiren yaklaşımıyla tanınan Bilgin, ömrünü yazma eserlerin incelenmesine, metinlerin titizlikle neşredilmesine ve kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasına adamıştır. Çocukluk ve Aile Kökeni Prof. Dr. Orhan Bilgin,
TR
Burak Enes
TeTenkitli metin neşri (edisyon kritik veya tahkik), farklı nüshalarda günümüze ulaşmış bir eserin ilmî yöntemlerle karşılaştırılması, müellifin iradesine en yakın hâlinin ortaya çıkarılması işlemidir. Bu faaliyet Batı filolojisinde edition critique ya da textual criticism, İslam dünyasında tahkik adıyla bilinir. Türkçede ise genellikle “tenkitli neşir” terimi kullanılmaktadır. Amaç, müellifin metnini güvenilir biçimde okuyucuya sunmaktır. Tarihsel Gelişim Batı Geleneği: Metin tenkidi, kutsal kita
TR
Meryem Şentürk Çoban
MeMetin tamiri, bir metinde yanlış veya eksik olduğu belirlenen bölümlerin, nâşir tarafından sağlam karinelerden hareketle düzeltilmesi veya tamamlanması işlemidir. Metin tamiri, klasik edebiyat araştırmalarında ve özellikle yazma eserlerin neşir ve tenkit çalışmalarında önemli bir aşamayı ifade eder. Yazma eserler, müellifin elinden çıkıp çoğaltma ve istinsah süreçlerinden geçtikçe hem müstensihlerin dikkatsizlikleri hem de zamanın yıpratıcı etkileri nedeniyle çeşitli sorunlar taşır. Kâğıt yıpran
TR
Meryem Şentürk Çoban