`bilimselgozlem` ile İlgili Madde Sonuçları

Güneş Saati

Güneş Saati

(325 sözcük)
16 Ağustos 2025

Güneş saati, güneşin gökyüzündeki konumuna göre zamanı gösteren eski bir alettir. Gölgenin hareketini takip ederek saatin kaç olduğunu anlayabilirsiniz. Mekanik saatler icat edilmeden önce zamanı ölçmek için kullanılmıştır. Yapısı Güneş saati ortasında bir çubuk (gnomon) ve saat çizgilerinin bulunduğu kadrandan oluşur. Çubuk, güneş ışığını gölgeye çevirir ve kadrandaki çizgilerden saati gösterir. Saatin yapıldığı malzeme taş, metal veya tahta olabilir. Çubuğun yüksekliği ve açısı, saatin doğru ç

TR
Fatma Köroğlu

Fatma Köroğlu

Pitch Drop DeneyiPi

Pitch Drop Deneyi

(716 sözcük)
16 Mart 2026

Pitch Drop Deneyi, 1927 yılında Avustralya’daki Queensland Üniversitesi’nde başlatılan ve çok yüksek viskoziteye sahip ziftin uzun zaman ölçeklerinde akış davranışını gözlemlemeyi amaçlayan bir fizik deneyidir【1】. Deney, aynı zamanda Türkçede bazen “Ses perdesi düşüşü deneyi” veya “zift damlası deneyi”, İngilizce literatürde ise “Pitch Experiment” olarak da anılmaktadır. Deney, oda sıcaklığında sert ve katı gibi görünen bazı maddelerin gerçekte son derece yavaş akan sıvılar olduğunu göstermesi b

TR
Seren Yanık

Seren Yanık

İbni Heysem (Kitap)

İbni Heysem (Kitap)

(248 sözcük)
16 Ağustos 2025

İbn-i Heysem, Lopus Yayınları'nın çocuklara yönelik hazırladığı Dersimiz Dâhiler serisinin bir kitabıdır. Orta Çağ’da yaşamış ve optik biliminin kurucusu kabul edilen İbn-i Heysem’in hayatı, gözlem ve deneylere dayalı çalışmaları bu eserde sade ve anlaşılır bir dille anlatılmıştır. Kitap, çocuk okurların bilime, özellikle de ışık ve görme konularına ilgi duymasını hedeflerken, tarihî bir kişiliği eğitici bir yaklaşımla tanıtır. Konusu Kitapta, İbn-i Heysem’in çocukluk yıllarından başlayarak ilim

TR
Derya Topçu

Derya Topçu

Dyson Küresi

Dyson Küresi

(674 sözcük)
9 Aralık 2025

Dyson Küresi, gelişmiş bir uygarlığın bir yıldızın yayılan elektromanyetik enerjisini toplamak amacıyla yıldızın çevresine yerleştirdiği mega-ölçekli yapılar bütününü ifade eden kuramsal bir astro mühendislik kavramıdır. Bu kavram, hem enerji toplama kapasitesinin en üst düzeye çıkarılmasını hedefleyen bir mühendislik fikrini hem de dış uzay gözlemleri yoluyla bu tür yapıların dolaylı olarak saptanmasını konu alan bilimsel araştırma alanlarını kapsar. Dyson Küresi, bir katı kabuk olarak değil, y

TR
Ömer Said Aydın

Ömer Said Aydın

Çerenkov Işıması

Çerenkov Işıması

(479 sözcük)
5 Aralık 2025

Çerenkov ışıması, 1934 yılında Sovyet fizikçi Pavel Çerenkov tarafından keşfedilen bir elektromanyetik radyasyon fenomenidir. Bu olay, yüklü bir parçacığın bir ortamda o ortamdaki ışık hızından daha hızlı hareket etmesi durumunda meydana gelir. Einstein'ın özel görelilik teorisi, evrendeki mutlak hız sınırının vakumdaki ışık hızı (c ≈ 3×10⁸ m/s) olduğunu belirtir. Ancak ışık, su veya cam gibi saydam ortamlarda daha yavaş yayılır. Ortamdaki ışık hızı c/n ile ifade edilir; burada n kırılma indeksi

TR
Alper Şahin

Alper Şahin

SitoplazmaSi

Sitoplazma

(56 sözcük)
10 Şubat 2026

Köken Sitoplazma sözcüğü, “hücre içi sıvısı” anlamına gelen Fransızca cytoplasme veya İngilizce cytoplasm kelimesinden Türkçeye geçmiştir. Kullanım Alanları Biyoloji: Sitoplazma terimi, hücre yapısı ve işleyişine ilişkin anlatımlarda hücrenin iç bölümünü ifade etmek amacıyla kullanılır. Laboratuvar çalışmaları: Hücre incelemelerinde, özellikle mikroskobik gözlem ve boyama işlemleri sırasında sitoplazmaya yönelik değerlendirmelerde yer alır. Eğitim: Ortaöğretim ve yükseköğretim düzeyindeki biyolo

TR
Rabia Bayrak

Rabia Bayrak

Osmanlı Matematiğinin İzleri: Avrupa’da Yansıyan Bilgi Geleneği

Osmanlı Matematiğinin İzleri: Avrupa’da Yansıyan Bilgi Geleneği

(424 sözcük)
6 Kasım 2025

Osmanlı bilim dünyasında matematik geleneği, sadece kendi coğrafyasını etkilemekle kalmamış; Avrupa bilim ve düşünce dünyasına da yansımalar bırakmıştır. Bu yansımalar, başta İslam'ın Altın Çağı olarak adlandırılan dönemdeki çalışmaların aktarılması olmak üzere, Osmanlı alimlerinin ve eserlerinin Avrupa’da tanınmasıyla gerçekleşmiştir. Osmanlı matematiği, özellikle uygulamalı bilimler, trigonometri ve gözlem teknikleri aracılığıyla Avrupa'da bilimsel uyanış dönemine (Rönesans ve sonrasına) öneml

TR
Vildan Akın

Vildan Akın

Foucault Sarkacı

Foucault Sarkacı

(772 sözcük)
20 Ağustos 2025

Foucault sarkacı, Dünya’nın kendi ekseni etrafında döndüğünü doğrudan gözlemlemeye imkân veren en önemli deneysel düzeneklerden biridir. 19. yüzyılın ortalarında Fransız fizikçi Léon Foucault tarafından ortaya konan bu düzenek, modern bilim tarihinde yalnızca astronomi ve fizik açısından değil, aynı zamanda bilginin deneysel doğrulama süreci bakımından da büyük önem taşır. Foucault sarkacı, görünüşte basit bir sarkaç sisteminden oluşmasına rağmen ardında karmaşık bir fiziksel mekanizma barındırı

TR
Ayşenur Yazıcı

Ayşenur Yazıcı

Takiyüddin (Kitap)

Takiyüddin (Kitap)

(206 sözcük)
16 Ağustos 2025

Takiyüddin, Lopus Yayınları'nın çocuklara yönelik hazırladığı Dersimiz Dâhiler serisinin bir kitabıdır. Osmanlı İmparatorluğu’nda yetişmiş önemli bir bilim insanı olan Takiyüddin’in astronomi, matematik ve mekanik alanındaki çalışmaları bu eserde sade ve anlaşılır bir dille anlatılmıştır. Kitap, çocuk okurların gökyüzüne, bilime ve keşfetmeye olan ilgisini artırmayı hedeflerken aynı zamanda tarihî bir kişiliği eğitici bir bakış açısıyla tanıtır. Konusu Kitapta, Takiyüddin’in çocukluk yıllarından

TR
Derya Topçu

Derya Topçu