--- title: Varicella (Su Çiçeği) slug: varicella-su-cicegi url: /detay/varicella-su-cicegi type: article language: Türkçe entity: primary: Varicella (Su Çiçeği) type: article disambiguation: Su Çiçeği (Varicella): Bulaşıcı çocuk hastalığı, belirtileri, komplikasyonları ve aşısı hakkında bilgi. categories: - name: Sağlık Ve Tıp slug: saglik-ve-tip url: /kategori/saglik-ve-tip tags: - Tıp - hastalık author: Emin Neşat Gürses created_at: 2025-03-21T02:28:12.282309+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:48:23.034872+03:00 --- # Varicella (Su Çiçeği) ## Article Content Varisella, *Varicella zoster virüsü* (VZV) tarafından neden olunan, yüksek derecede bulaşıcı bir [enfeksiyon](/tr/detay/enfeksiyon-2/llms.txt) hastalığıdır. [Su](/tr/detay/su-4/llms.txt) çiçeği olarak da bilinen bu [hastalık](/tr/detay/hastalik-749643/llms.txt), özellikle çocuklarda [yaygın](/tr/detay/yaygin-748456/llms.txt) olarak görülür ve karakteristik deri döküntüleri, [ateş](/tr/detay/ates-2/llms.txt) ve halsizlik ile kendini gösterir. Varisella, genellikle hafif seyirli olmakla [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt), bağışıklık sistemi zayıf bireylerde ve yetişkinlerde ciddi komplikasyonlara [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) açabilir. Aşı ile önlenebilir bir hastalıktır. #### **Varisellanın Etiyolojisi ve Epidemiyolojisi** Varisella, *Herpesviridae* familyasına ait bir DNA virüsü olan *Varicella zoster virüsü* (VZV) tarafından neden olunur. [Virüs](/tr/detay/virus-2/llms.txt), solunum yolu sekresyonları ve deri lezyonlarıyla temas yoluyla bulaşır. Hastalık, özellikle [kış](/tr/detay/kis-4/llms.txt) ve ilkbahar aylarında daha sık görülür. Varisella, çocukluk çağında yaygın olmakla birlikte, aşılanmamış yetişkinlerde de görülebilir. Varisella, [dünya](/tr/detay/dunya-2/llms.txt) genelinde yaygın bir hastalıktır. Aşılamanın yaygın olmadığı bölgelerde, çocukların büyük çoğunluğu ergenlik dönemine kadar bu hastalığa yakalanır. Aşılamanın yaygınlaşmasıyla birlikte, varisella vakalarında [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir azalma görülmüştür. Ancak, bağışıklık sistemi zayıf bireyler ve aşılanmamış yetişkinler için [risk](/tr/detay/risk-2/llms.txt) devam etmektedir. #### **Klinik Bulgular ve Semptomlar** Varisella, tipik olarak 10-21 günlük bir inkübasyon süresinden sonra ortaya çıkar. Hastalık, prodromal [dönem](/tr/detay/donem-3/llms.txt) ve döküntü evresi olmak üzere iki [ana](/tr/detay/ana-751169/llms.txt) evrede incelenir. #### **1. Prodromal Dönem** Bu dönem, döküntülerin ortaya çıkmasından 1-2 [gün](/tr/detay/gun-4/llms.txt) önce başlar ve hafif semptomlarla karakterizedir: - Ateş - Halsizlik - Baş ağrısı - İştahsızlık #### **2. Döküntü Evresi** Varisellanın en belirgin özelliği, karakteristik deri döküntüleridir. Döküntüler, genellikle gövdeden başlayarak yüz, kafa derisi ve ekstremitelere yayılır. Döküntülerin özellikleri şunlardır: - **Makülopapüler döküntüler:** Kırmızı, kabarık lekeler. - **Veziküller:** İçi sıvı dolu kabarcıklar. - **Krütler:** Veziküllerin patlaması ve kabuklanması. Döküntüler, kaşıntılıdır ve farklı evrelerde (makül, papül, vezikül, krüt) aynı anda görülebilir. Bu [özellik](/tr/detay/ozellik/llms.txt), varisella döküntülerini diğer döküntülü hastalıklardan ayıran önemli bir bulgudur. #### **Komplikasyonlar** Varisella, genellikle hafif seyirli olmakla birlikte, bazı durumlarda ciddi komplikasyonlara yol açabilir: - **Bakteriyel süperenfeksiyonlar:** Döküntülerin kaşınması sonucu deri enfeksiyonları (selülit, impetigo) gelişebilir. - **Pnömoni:** Özellikle yetişkinlerde ve bağışıklık sistemi zayıf bireylerde görülebilir. - **Nörolojik komplikasyonlar:** Ensefalit, serebellit ve menenjit gibi ciddi nörolojik komplikasyonlar nadiren görülebilir. - **Reye sendromu:** Aspirin kullanımıyla ilişkili olarak karaciğer ve beyin tutulumu. #### **Tanı Yöntemleri** Varisella tanısı, genellikle klinik bulgulara dayanarak konulur. Ancak, atipik vakalarda veya komplikasyonlarda laboratuvar testleri kullanılabilir: - **Direkt floresan antikor testi (DFA):** Vezikül sıvısında VZV antijenlerinin tespiti. - **Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PCR):** VZV DNA'sının tespiti için yüksek duyarlılık ve özgüllük sağlar. - **Serolojik testler:** Kanda VZV'ye karşı oluşan antikorların tespiti. #### **Tedavi Yaklaşımları** Varisella tedavisi, semptomatik ve antiviral tedaviyi içerir. Tedavi, hastanın yaşı, klinik durumu ve komplikasyon riskine göre planlanır. #### **Semptomatik Tedavi** - **Ateş kontrolü:** Parasetamol kullanılır. Aspirin, Reye sendromu riski nedeniyle kesinlikle kullanılmamalıdır. - **Kaşıntı kontrolü:** Antihistaminikler ve topikal kalamin losyonu kullanılır. - **Sıvı alımı:** Dehidratasyonu önlemek için yeterli sıvı alımı sağlanır. #### **Antiviral Tedavi** - **Asiklovir:** Yüksek riskli hastalarda (yetişkinler, bağışıklık sistemi zayıf bireyler) antiviral tedavi önerilir. Tedavi, döküntülerin başlamasından sonraki ilk 24 saat içinde başlandığında en etkilidir. - **Valasiklovir ve famsiklovir:** Alternatif antiviral ilaçlar olarak kullanılabilir. #### **Korunma ve Aşılama** Variselladan korunmanın en etkili yolu aşılamadır. Canlı zayıflatılmış varisella aşısı, çocukluk çağı aşı programlarında [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alır. #### **Aşılama Programı** - **Birinci doz:** 12-15 aylıkken uygulanır. - **İkinci doz:** 4-6 yaş arasında uygulanır. Aşı, varisella geçirmemiş yetişkinler ve yüksek riskli gruplar için de önerilir. ## Academic Sources and References 1. American Academy of Pediatrics. Red Book: 2021 Report of the Committee on Infectious Diseases. 32nd ed., American Academy of Pediatrics, 2021. 2. Arvin, Ann M. Varicella-Zoster Virus. Clinical Microbiology Reviews, vol. 9, no. 3, 1996, pp. 361–381. 3. Gershon, Anne A., and Michael D. Gershon. Varicella-Zoster Virus. In: Mandell, Douglas, and Bennett's Principles and Practice of Infectious Diseases. 9th ed., Elsevier, 2019. 4. World Health Organization. Varicella and Herpes Zoster Vaccines: WHO Position Paper. Weekly Epidemiological Record, vol. 89, no. 25, 2014, pp. 265–288.