---
title: Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)
slug: uluslararasi-calisma-orgutu-ilo-4
url: /detay/uluslararasi-calisma-orgutu-ilo-4
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)
  type: article
  disambiguation: ILO: Uluslararası Çalışma Örgütü, işçi hakları ve çalışma koşullarını iyileştirmeyi hedefleyen BM kuruluşu.
  categories:
    - name: Siyaset Ve Uluslararası İlişkiler
      slug: siyaset-ve-uluslararasi-iliskiler
      url: /kategori/siyaset-ve-uluslararasi-iliskiler
  tags:
    - Türkiye İlişkileri
    - Çocuk işçiliği
    - Çalışma Standartları
    - Uluslararası Çalışma Örgütü
    - Sosyal adalet
author: Melike Erol
created_at: 2025-03-07T14:49:28.307189+03:00
updated_at: 2025-04-17T11:24:02.474858+03:00
---

# Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)" -->

## KURE Information Cards

### KURE Information Card: Uluslararası Çalışma Örgütü

![indir.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/03/07/hbDMeu2cEE33m5aRZtHztPOjy1AhgcJl.png)

| Field | Value |
|-------|-------|
| Web Sitesi(leri) | https://www.ilo.org/ |
| Kuruluş(Metin) | 29.10.1919 |
| Uzmanlık Alanları | Çalışma Standartları,İş Güvenliği,İşçi Hakları |
| Merkez | İsviçre/Cnevre |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)" -->

## Article Content

Uluslararası [Çalışma](/tr/detay/calisma/llms.txt) Örgütü (ILO), Birleşmiş Milletler’in iş ve işçi hakları konusunda uzmanlaşmış, en eski uzmanlık kuruluşu olup 1919 yılında I. [Dünya](/tr/detay/dunya-2/llms.txt) Savaşı'nı sona erdiren Versay Antlaşması'nın bir parçası olarak, "evrensel ve kalıcı bir barışın ancak sosyal [adalet](/tr/detay/adalet-5/llms.txt) ile mümkün olabileceği" ilkesiyle işçi haklarını korumak ve dünya çapında çalışma koşullarını iyileştirmek amacıyla kurulmuştur. Başlıca amaçları, işyerinde hakları desteklemek, insan onuruna yakışır istihdam fırsatlarını teşvik etmek, sosyal korumayı artırmak ve iş ile ilgili konularda diyaloğu güçlendirmektir. Merkezi, İsviçre’nin Cenevre kentidir.

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün temel görevleri arasında [norm](/tr/detay/norm-2/llms.txt) belirleme, üye devletlerde Uluslararası Çalışma Örgütü normlarına uyumun denetimi, gelişmekte olan ülkelerle [teknik](/tr/detay/teknik-2/llms.txt) iş birliği ve [bilgi](/tr/detay/bilgi-4/llms.txt) ile [araştırma](/tr/detay/arastirma-751311/llms.txt) sonuçlarının yayılması [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alır. Üye devletlerin hükümetlerinin yanı [sıra](/tr/detay/sira-3/llms.txt) işveren ve işçi örgütlerini de bünyesinde barındırır.

##### **Tarihi Gelişimi**

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün amaçlarını daha güçlü bir biçimde vurgulayan Philadelphia Bildirgesi, 1944 yılında Uluslararası Çalışma Örgütü Statüsü’ne eklenmiştir. 1946 yılında yeni kurulan Birleşmiş Milletler'in ilk uzmanlık kuruluşu haline gelen Uluslararası Çalışma Örgütü, Birleşmiş Milletler'in tek üçlü (hükümetler, işçi örgütleri, işveren örgütlerinin yer aldığı) kuruluşudur. 187 Üye Devletin hükümetlerini, işverenlerini ve işçilerini bir araya getirerek çalışma standartlarını belirleyen, uluslararası politikalar geliştiren ve insana yakışır işleri teşvik etmeyi hedefleyen bir kuruluştur. Uluslararası Çalışma Örgütü’nün gelişimi, çeşitli dönemlerde yaşanan değişimlerle şekillenmiştir;

**1. Erken Dönem:** İlk yıllarında, işçi haklarının korunması ve çalışma standartlarının belirlenmesi konularında [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) adımlar atılmıştır.

**2. İkinci Dünya Savaşı Sonrası:&#32;**Bu dönemde, İkinci Dünya Savaşı'nın ardından yeniden yapılanma süreci [hız](/tr/detay/hiz-3/llms.txt) kazanmış ve Uluslararası Çalışma Örgütü’nün etkinliği artmıştır.

**3. Günümüz:** Günümüzde, Uluslararası Çalışma Örgütü küresel çalışma standartlarını belirleyen ve destekleyen bir [kurum](/tr/detay/kurum-2/llms.txt) olarak [faaliyet](/tr/detay/faaliyet-abc4c/llms.txt) göstermektedir.

##### **Yapısı**

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün organizasyon yapısı, [etkin](/tr/detay/etkin/llms.txt) ve demokratik bir yönetime [olanak](/tr/detay/olanak/llms.txt) tanıyacak şekilde dizayn edilmeye çalışılmıştır. Uluslararası Çalışma Örgütü, [hükümet](/tr/detay/hukumet-2/llms.txt), işveren ve işçi temsilcilerinin yer aldığı üçlü bir yapıya sahip olup, bu [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt) Uluslararası Çalışma Örgütü’nün temel organları aracılığıyla işler:

**&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;1. Uluslararası Çalışma Konferansı:&#32;**Her yıl toplanan bu [konferans](/tr/detay/konferans-2/llms.txt), uluslararası çalışma standartlarını belirler ve Uluslararası Çalışma Örgütü’nün genel politikalarını oluşturur. Her üye devletten; iki hükümet, bir işçi ve bir işveren temsilcisi katılır.

**&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;2. Yönetim Kurulu:&#32;**Uluslararası Çalışma Örgütü’nün [yürütme](/tr/detay/yurutme/llms.txt) organı olan Yönetim Kurulu, teşkilatın faaliyetlerini yönlendirir ve bütçesini onaylar. 28 hükümet, 14 işçi ve 14 işveren temsilcisinden oluşur.

**&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;3. Uluslararası Çalışma Bürosu:** Uluslararası Çalışma Örgütü’nün sekreteryası olarak görev yapan bu büro, teşkilatın günlük operasyonlarını yürütür ve teknik destek sağlar. Merkezi Cenevre’dedir.

##### **Görev, Amaç ve İlkeleri**

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün temel görevi ve amacı, [adil](/tr/detay/adil-4f812/llms.txt) ve insanca çalışma koşullarını sağlamak olup temel ilkeleri ise [özgürlük](/tr/detay/ozgurluk-2/llms.txt), eşitlik ve sosyal adalet [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) kurulmuştur. Bu ilkeler doğrultusunda çalışma hayatının iyileştirilmesine katkıda bulunmak için uluslararası standartlar belirleyerek, bu standartların dünya genelinde uygulanmasını sağlar ve denetler. İşçi ve işverenler için çeşitli eğitim programları düzenleyerek, çalışma koşullarının iyileştirilmesine yönelik bilgi ve beceri kazandırır. Düzenlediği konferanslar ve toplantılarla, üye ülkelerin temsilcilerini bir araya getirir. Bu etkinlikler, bilgi ve [deneyim](/tr/detay/deneyim-751286/llms.txt) paylaşımı açısından önemlidir. Uluslararası Çalışma Örgütü, sözleşmelere ek olarak, üye ülkelere yönelik çeşitli tavsiyelerde bulunur. Bu tavsiyeler, çalışma koşullarının iyileştirilmesine yönelik [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) gösterici niteliktedir.

Uluslararası Çalışma Örgütü, sözleşmeler ve tavsiye kararları yoluyla üye ülkelere çeşitli tavsiyelerde bulunur. Bu tavsiyeler kapsamında çalışma hayatına ilişkin temel haklar, örgütlenme özgürlüğü, toplu pazarlık, zorla çalıştırmanın engellenmesi, [fırsat](/tr/detay/firsat/llms.txt) ve [muamele](/tr/detay/muamele/llms.txt) eşitliği [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) çalışmaya ilişkin tüm konuları düzenleyici uluslararası çalışma standartları yer alır. Uluslararası asgari çalışma standartları ve Uluslararası Çalışma Örgütü’nün politikaları, her yıl toplanan Uluslararası Çalışma Konferansı’nda belirlenmektedir. Konferansta ayrıca, dünyada çalışanların durumu ve sosyal konulardaki sorunlar ile ilgili tartışmaların yapıldığı uluslararası forumlar gerçekleştirilmektedir. Her üye devletin; iki hükümet temsilcisi, bir işveren ve bir işçi ile konferansa katılma hakkı vardır.

##### **Çalışma Standartları Sözleşmeleri**

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün geliştirdiği çalışma standartları sözleşmeleri, üye ülkeler tarafından kabul edilerek uygulanmaya çalışılmaktadır.

**1. Zorla Çalıştırma Sözleşmesi:&#32;**Bu sözleşme, zorla çalıştırmanın önlenmesine yönelik hükümler içerir.

**2. Çocuk İşçiliği Sözleşmesi:** [Çocuk](/tr/detay/cocuk-2/llms.txt) işçiliğinin önlenmesi ve çocukların eğitim hakkının korunmasını hedefler.

**3. Aynı İşe Eşit Ücret Sözleşmesi:** Aynı işi yapan kadın ve erkek işçilere eşit [ücret](/tr/detay/ucret-2/llms.txt) ödenmesini sağlamayı amaçlar.

##### **Türkiye ile İlişkiler**

1927 yılından itibaren Uluslararası Çalışma Örgütü Konferanslarına gözlemci olarak katılan Türkiye, 1932 yılında [tam](/tr/detay/tam/llms.txt) üye olmuştur. O tarihten bu yana, birçok Uluslararası Çalışma Örgütü sözleşmesini kabul etmiş ve uygulamaya çalışmıştır. 1960'lı yıllarda İşçi Sağlığı ve Güvenliği Enstitüsü ile [Yakın](/tr/detay/yakin-750943/llms.txt) ve [Ortadoğu](/tr/detay/ortadogu-2/llms.txt) Çalışma Enstitüsü'nün kuruluşunda Türkiye'ye mali destek sağlayan Uluslararası Çalışma Örgütü ile teknik işbirliği çalışmaları, 1992 yılında başlatılan çocuk işçiliğine karşı mücadele programı ile devam etmiştir.

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün Türkiye ile [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) yürüttüğü Suriyeli sığınmacıların çalışma piyasasına entegrasyonu projesi, kayıt dışı istihdam, aktif işgücü piyasası politikaları, tekstil eğitimi, denetim ve sertifikasyonu, kadın istihdamı gibi daha [küçük](/tr/detay/kucuk-750344/llms.txt) çaplı programları da bulunmakta olup, bir [ülke](/tr/detay/ulke-2/llms.txt) ofisi ile temsil edilmektedir. 2015 yılı itibariyle Türkiye, Uluslararası Çalışma Örgütü Sözleşmelerinden 59’unu onaylamıştır. Türkiye tarafından onaylanan sözleşmelerin 53’ü halen yürürlüktedir. Türkiye, Uluslararası Çalışma Örgütü yönetim kurulunda 1996-1999 ve 2014-2017 yıllarında [asil](/tr/detay/asil-3/llms.txt) üye olarak; 2002-2005 ve 2017-2020 döneminde ise yardımcı üye olarak temsil edilmiştir.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)" -->

## Academic Sources and References

1. Çolak, Aytül. Sosyal Politikanın Uluslararası Taraflarından Uluslararası Çalışma Örgütü ve Küreselleşme. Balkan & Near Eastern Journal of Social Sciences 5, no. 1. (2019): 73-84. Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi.Drubel, Julia. "Die Internationale Arbeitsorganisation: ILO. In Das ILO-Zwangsarbeitsverbot in der globalisierten Wirtschaft: Zu den Grenzen der Wirksamkeit einer Norm." Wiesbaden: Springer Fachmedien Wiesbaden. (2022): 17-23. Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi.Uwe, Andersen. "Internationale Arbeitsorganisation (IAO)." Handwörterbuch Internationale Organisationen. Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi. BMZ. "Internationale Arbeitsorganisation (ILO)." Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi. İnsan Hakları Hukuku Uygulama ve Araştırma Merkezi, "Uluslararası Çalışma Örgütü." İstanbul Bilgi Üniversitesi. Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi. Health World News. "Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)’nün Tarihçesi." Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi. International Labor Organization. "About The ILO." Official Website. Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi. T.C. Dışişleri Bakanlığı. "Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)." Son erişim: 7 Mart 2025. Erişim Adresi.