--- title: Trahom slug: trahom-750217 url: /detay/trahom-750217 type: article language: Türkçe entity: primary: Trahom type: article disambiguation: Trahom: Göz enfeksiyonu, körlüğe yol açabilir. Tedavi ve önlem için bilgi edinin. categories: - name: Sağlık Ve Tıp slug: saglik-ve-tip url: /kategori/saglik-ve-tip tags: - Tıp - hastalık author: Emin Neşat Gürses created_at: 2025-03-21T02:16:59.355456+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:48:30.156898+03:00 --- # Trahom ## Article Content Trahom, *Chlamydia trachomatis* serotipleri A, B, Ba ve C'nin neden olduğu, kronik bir konjonktival enfeksiyondur. Bu [hastalık](/tr/detay/hastalik-749643/llms.txt), özellikle hijyen koşullarının yetersiz olduğu ve sağlık hizmetlerine erişimin kısıtlı olduğu bölgelerde [yaygın](/tr/detay/yaygin-748456/llms.txt) olarak görülür. Trahom, tedavi edilmediği takdirde korneal skarlaşma, körlük ve ciddi görme kaybına [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) açabilen [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir [halk](/tr/detay/halk-2/llms.txt) sağlığı sorunudur. [Dünya](/tr/detay/dunya-2/llms.txt) Sağlık Örgütü (WHO), trahomun önlenmesi ve kontrolü için çeşitli stratejiler geliştirmiştir. #### **Trahomun Etiyolojisi ve Epidemiyolojisi** Trahomun etkeni olan *Chlamydia trachomatis*, zorunlu [hücre](/tr/detay/hucre-2/llms.txt) içi bir bakteridir. Bu [bakteri](/tr/detay/bakteri-3/llms.txt), gözün konjonktiva tabakasını enfekte eder ve kronik inflamasyona neden olur. [Enfeksiyon](/tr/detay/enfeksiyon-2/llms.txt), özellikle yüz yüze temas, enfekte göz sekresyonları ve hijyenik olmayan koşullarda yaşayan bireyler arasında yayılır. Sinekler de enfeksiyonun yayılmasında rol oynayabilir. Trahom, özellikle Afrika, Orta [Doğu](/tr/detay/dogu-751789/llms.txt), Güney [Asya](/tr/detay/asya-2/llms.txt) ve Güney Amerika'nın kırsal bölgelerinde yaygındır. Hastalık, genellikle çocukluk döneminde başlar ve tekrarlayan enfeksiyonlar nedeniyle yetişkinlikte ciddi komplikasyonlara yol açar. WHO, trahomun endemik olduğu bölgelerde hastalığın kontrolü için SAFE stratejisini (Cerrahi, [Antibiyotik](/tr/detay/antibiyotik-3/llms.txt), Yüz temizliği ve [Çevre](/tr/detay/cevre/llms.txt) iyileştirme) uygulamaktadır. #### **Klinik Bulgular ve Semptomlar** Trahom, klinik olarak aktif enfeksiyon ve kronik komplikasyonlar olmak üzere iki evrede incelenir. ##### **Aktif Trahom** Aktif trahom, genellikle çocukluk döneminde görülür ve aşağıdaki bulgularla karakterizedir: - Konjonktivit: Gözlerde kızarıklık, kaşıntı ve akıntı. - Folliküler inflamasyon: Üst göz kapağının iç yüzeyinde küçük, kabarık folliküller. - Papiller hipertrofi: Konjonktivada şişme ve kalınlaşma. - Korneal tutulum: Korneada ince damarlanma (pannus) ve inflamasyon. Aktif trahom, tekrarlayan enfeksiyonlarla karakterizedir ve her enfeksiyon, korneal skarlaşma riskini artırır. ##### **Kronik Trahom ve Komplikasyonlar** Kronik trahom, yetişkinlik döneminde görülür ve aşağıdaki komplikasyonlarla karakterizedir: - Trichiasis: Üst göz kapağının içe doğru dönmesi ve kirpiklerin korneaya temas etmesi. - Entropion: Göz kapağının tamamen içe dönmesi. - Korneal opasite ve skarlaşma: Tekrarlayan enfeksiyonlar ve mekanik travma nedeniyle korneada bulanıklık ve skar oluşumu. - Körlük: Tedavi edilmediği takdirde, korneal skarlaşma ve opasite kalıcı görme kaybına neden olabilir. #### **Tanı Yöntemleri** Trahomun tanısı, klinik bulgular ve laboratuvar testleri ile konulur. Tanıda kullanılan yöntemler şunlardır: - Klinik muayene: Üst göz kapağının iç yüzeyinde folliküller ve papiller hipertrofi gibi bulguların görülmesi tanıyı destekler. - Hücre kültürü: Konjonktival örneklerde *Chlamydia trachomatis*'in üretilmesi tanıyı doğrular, ancak bu yöntem zaman alıcı ve zordur. - Direkt floresan antikor testi (DFA): Konjonktival örneklerde *Chlamydia trachomatis* antijenlerinin tespiti. - Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PCR): *Chlamydia trachomatis* DNA'sının tespiti için yüksek duyarlılık ve özgüllük sağlar. #### **Tedavi Yaklaşımları** Trahomun tedavisi, antibiyotik kullanımını ve cerrahi müdahaleleri içerir. WHO'nun önerdiği SAFE stratejisi, hastalığın kontrolünde etkili bir yaklaşımdır. ##### **Antibiyotik Tedavisi** Topikal antibiyotikler: Tetrasiklin veya eritromisin merhem, aktif trahomun tedavisinde kullanılır. Tedavi süresi genellikle 6 haftadır. Sistemik antibiyotikler: Azitromisin (tek doz oral), [toplum](/tr/detay/toplum-3/llms.txt) temelli tedavi programlarında tercih edilir. Azitromisin, hem etkili hem de kullanımı kolay bir seçenektir. ##### **Cerrahi Tedavi** Trichiasis cerrahisi: Trichiasis ve entropion [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) komplikasyonların tedavisinde cerrahi müdahale gereklidir. Cerrahi, kirpiklerin korneaya temasını önleyerek görme kaybını engeller. #### **Korunma ve Kontrol** Yüz temizliği: Yüz hijyeninin iyileştirilmesi, enfeksiyonun yayılmasını önler. Çevre iyileştirme: Temiz suya erişim ve sanitasyon koşullarının iyileştirilmesi, trahomun kontrolünde önemlidir. ## Academic Sources and References 1. Burton, Matthew J., and David C. W. Mabey. “The Global Burden of Trachoma: A Review.” PLOS Neglected Tropical Diseases 3, no. 10 (2009): e460.Taylor, Hugh R., and Anthony W. Solomon. Trachoma: A Blinding Scourge from the Bronze Age to the Twenty-First Century. Melbourne: Centre for Eye Research Australia, 2008.World Health Organization. “Trachoma: Fact Sheet.” 2021. Erişim tarihi: 21 Mart 2025. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/trachomaWright, Heather R., and Hugh R. Taylor. “Trachoma.” The Lancet 371, no. 9628 (2008): 1945–1954.