---
title: Tonus Köftesi
slug: tonus-koftesi-2ef7e
url: /detay/tonus-koftesi-2ef7e
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Tonus Köftesi
  type: article
  categories:
    - name: Gastronomi
      slug: gastronomi
      url: /kategori/gastronomi
  tags:
    - Tonus
    - Köfte
    - Gastronomi
    - Bulgur
    - Sivas
author: Kasım Emre Anıl
created_at: 2025-10-25T02:25:05.499796+03:00
updated_at: 2026-03-30T17:29:33.805067+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/10/24/YvLvtCSqKLfzi7NsWV2GoxUlGCD3mkI3.png
---

# Tonus Köftesi 

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Tonus Köftesi " -->

## KURE Information Cards

![3.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/10/24/M8SqaWzcS7FzLmHp96XFCDkfWZkYKpyV.png)
*Tonus Köftesi*

| Field | Value |
|-------|-------|
| Ürün / Ürün Grubu(ları) | Yemekler ve çorbalar (İşlenmiş ve işlenmemiş et ürünleri) |
| İl(ler) | Sivas |
| Coğrafi İşaret Türü(leri) | Mahreç İşareti |
| Tescil Numarası(Metin) | 1400 |
| Tescil Tarihi(Metin) | 04.07.2023 |
| Başvuru Yapan/Tescil Ettiren(ler) | Altınyayla Belediyesi |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Tonus Köftesi " -->

## Article Content

**Tonus köftesi,&#32;**[Sivas](/tr/detay/sivas-il-2/llms.txt) ilinin **Altınyayla** ilçesinde üretilen bir [köfte](/tr/detay/tonus-koftesi-d9d2d/llms.txt) çeşididir. köfte, temel olarak bulgur, yağsız dana kıyması ve çeşitli baharatlardan oluşan bir hamurun içine, böbrek yağı, tuz ve baharatlardan hazırlanan özel bir iç harcın doldurulması ve ardından tuzlu suda haşlanması yöntemiyle hazırlanır. **Altınyayla** (eski adıyla **Tonus**) mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olan bu ürün, özellikle özel gün ve davetlerde sunulmaktadır. **Mahreç işareti** alarak **14.12.2021** tarihinde başvuru yapılmış ve **04.07.2023** tarihinde **1400** numarası ile tescil edilmiştir.

### **Ürün Özellikleri**

**Tonus köftesi**, bulgur ve dana sırt etinden elde edilen yağsız kıyma kullanılarak hazırlanan köfte hamuru ve böbrek yağı içeren iç harç ile ayırt edilir. Köfte hamurunun bileşenleri bulgur, kıyma, rendelenmiş kuru soğan, tuz, pul biber, karabiber, toz kırmızıbiber, ekmeklik buğday unu, su ve yumurtadır. İç harcı ise çekilmiş böbrek yağı, tuz, karabiber ve pul biber içerir. Ürünün üretiminde, köfte hamuru için **zeron çeşidi buğdaydan** elde edilen bulgur tercih edilmektedir. Köfte, sıcak olarak ve genellikle bakır kaplarda, yanında kayısı hoşafı ile servis edilir.

### **Üretim Metodu**

**Tonus köftesi** üretiminde kullanılan **Zeron çeşidi buğday bulguru** ve böbrek yağı coğrafi sınırdan temin edilir. Üretim süreci aşağıdaki aşamalardan oluşur:

#### **İç Harcın Hazırlanması**

- Çekilmiş böbrek yağı yıkanır ve yoğrulur.
- Üzerine pul biber, karabiber ve tuz eklenerek karıştırılıp yoğrulur.
- Hazırlanan harç, 4 ∘C sıcaklıktaki buzdolabında bir saat dinlendirilir.

#### **Köftelerin Hazırlanması**

- Gıda ile temasa uygun bakır bir kapta bulgur ve kıyma karıştırılır.
- Kuru soğan, tuz, pul biber, karabiber, toz kırmızıbiber ve su eklenerek bulgurlar şişinceye kadar yoğrulur.
- Un ve yumurta eklenerek homojen bir köfte hamuru elde edilene kadar yoğurma işlemine devam edilir.
- Köfte hamurundan yaklaşık 3-4 cm büyüklüğünde bezeler alınır, yuvarlanır ve orta kısımlarına başparmakla bastırılarak çukurlar oluşturulur.
- Oluşan çukurlara iç harç konulur, köfteler yuvarlanarak kapatılır.

#### **Pişirme ve Servis**

- Bir tencerede kaynatılan suya tuz ve hazırlanan köfteler eklenir.
- Köfteler yaklaşık 10-15 dakika pişirilir.
- Pişen köfteler sudan çıkarılıp bakır kaplara konur ve sıcak olarak, genellikle kayısı hoşafı ile birlikte servis edilir.

### **Coğrafi Sınır**

**Tonus köftesi**nin coğrafi sınırı **Sivas ili Altınyayla ilçesidir**. Ürünün geçmişinin eskiye dayanması ve **Altınyayla** mutfak kültüründeki önemli yeri nedeniyle coğrafi sınır ile ün bağı bulunmaktadır. Bu nedenle, köftenin tüm üretim aşamalarının coğrafi sınır içerisinde gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Üretimde kullanılan **Zeron çeşidi buğdayın bulguru** ve böbrek yağının da coğrafi sınırdan temin edilmesi şarttır.

### **Denetim**

**Tonus köftesi**nin denetimi, **Altınyayla Belediyesi** koordinatörlüğünde oluşturulan denetim mercii tarafından yürütülür. Bu merci, **Altınyayla Belediyesi**, **Altınyayla İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü** ve **Altınyayla Ziraat Odası**ndan konuda uzman toplam 4 kişinin katılımıyla teşkil edilmiştir. Denetimler, yılda en az bir kez düzenli olarak yapılır; şikâyet veya gerekli görülen durumlarda ek denetimler gerçekleştirilebilir.

Denetime esas teşkil eden kriterler şunlardır:

- Üretimde, coğrafi sınırdan temin edilen **Zeron çeşidi buğdayın bulgurunun** ve böbrek yağının kullanılması.
- Üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğu.
- Belirlenen üretim metoduna uygunluk.
- **Tonus köftesi** ibaresinin, logosunun ve **mahreç işareti** ambleminin kullanımının uygunluğu.

Denetim mercii, denetim süreçlerinde kamu veya özel kuruluşlardan veya bu kuruluşlarda görevli uzmanlardan faydalanabilir veya hizmet satın alabilir. Tescil ettiren kurum olan **Altınyayla Belediyesi**, hukuki süreçleri yürüterek hakların korunmasını sağlar.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Tonus Köftesi " -->

## Academic Sources and References

1. Türk Patent ve Marka Kurumu. "Tonus Köftesi." Coğrafi İşaretler Portalı. Erişim tarihi: 25 Ekim 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/detay/5643.Türk Patent ve Marka Kurumu. "Tonus Köftesi Sicil Belgesi." Coğrafi İşaretler Portalı. Erişim tarihi: 25 Ekim 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/Files/GeographicalSigns/e5302020-8f0a-464e-bcd9-f468281c44d0.pdf.