--- title: Tillo (İlçe) slug: tillo-ilce-b824a url: /detay/tillo-ilce-b824a type: article language: Türkçe entity: primary: Tillo (İlçe) type: article disambiguation: Tillo (Siirt): Tarihi ilçe, zengin kültürü ve fıstığıyla ünlü. Ziyaret edin! categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Seyahat Ve Turizm slug: seyahat-ve-turizm url: /kategori/seyahat-ve-turizm - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - Kurtalan - Tillo - Siirt author: Muhammed Samed Acar created_at: 2025-04-08T20:45:46.193611+03:00 updated_at: 2025-04-17T09:54:04.698854+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/08/kijVZH8CnBj4fNwagBYYgGP9fVaTIETf.jpeg --- # Tillo (İlçe) ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Tillo (İlçe) ![tillo.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/08/WLeI2sleZeMZHL2FNlqINVjtZwXROhV2.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Kuruluş Tarihi(Metin) | 18 Mayıs 1990 (3647 sayılı kanunla ilçe statüsü kazanmıştır) | | Anlam(lar) | Süryanice “Yüksek Ruhlar” | | Tarihi Köken | 1514’te Çaldıran Seferi ile Osmanlı egemenliğine geçti; Cumhuriyetin ilk yıllarında Siirt’e bağlı bucak daha sonra nahiye ve ilçe oldu. | ## Article Content #### **Tarihi Gelişimi** Tillo İlçesi, 3647 sayılı kanunla 18 [Mayıs](/tr/detay/mayis-748394/llms.txt) 1990 tarihinde ilçe statüsüne kavuşmuştur. Süryanice’de “Yüksek Ruhlar” anlamına gelen Tillo, 1514 yılında Yavuz Sultan Selim’in Çaldıran Seferi’nin ardından Osmanlı egemenliğine girmiştir. Cumhuriyetin ilk yıllarında Siirt İli’ne bağlı bir [bucak](/tr/detay/bucak-2/llms.txt) olan Tillo, daha sonra nahiye statüsünden ilçeliğe yükseltilmiş ve bir [dönem](/tr/detay/donem-3/llms.txt) Aydınlar adını almıştır. Bu isim, ilçede ilim ve irfana verilen önemi yansıtmakta olup, bölgede yaşayan aydın bir insan topluluğunun varlığına işaret etmektedir. Tillo, İsmail Fakirullah ve İbrahim Hakkı [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) ilim adamları ve mutasavvıfların burada yaşamış olması nedeniyle kültürel açıdan dikkat çekicidir. İbrahim Hakkı, “Marifetname” adlı eserinde hocası İsmail Fakirullah'ın atası Mevlana [Molla](/tr/detay/molla-2/llms.txt) Ali'nin, 1504 yılında Cizre’den zulümden kaçarak Tillo’yu [vatan](/tr/detay/vatan/llms.txt) edindiğini ve burada imam-hatip ile müderrislik yaptığını belirtir. Bu görev, daha sonra İsmail Fakirullah tarafından sürdürülmüştür. #### **Coğrafi Durumu** Tillo İlçesi, 42. boylam ve 38. [enlem](/tr/detay/enlem-2/llms.txt) dereceleri arasında [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alır ve Siirt’e 7 kilometre mesafededir. Doğusunda Pervari, kuzeydoğusunda Şirvan ve batısında Siirt İli ile çevrilidir. İlçenin iklimi karasal özellikler taşır; yazlar [kurak](/tr/detay/kurak-03cac/llms.txt) ve sıcak, kışlar ise soğuk ve yağışlıdır. Etrafı hafif engebeli dağlarla çevrili olan ilçenin doğusundan Botan Çayı kıvrımlı bir şekilde geçer. [Yeryüzü](/tr/detay/yeryuzu/llms.txt) şekilleri bakımından engebeli olan Tillo’nun toprağı kireçlidir ve tarıma elverişli arazisi sınırlıdır. [Bitki](/tr/detay/bitki-2/llms.txt) örtüsü bozkırlarla kaplıdır; bodur ve çalılık ağaçlıklar yaygındır. [Orman](/tr/detay/orman-750517/llms.txt) varlığı zengin olmasa da meşe, [fıstık](/tr/detay/fistik-749125/llms.txt), bıttım, [armut](/tr/detay/armut-748892/llms.txt), badem ağaçları ile [üzüm](/tr/detay/uzum-748904/llms.txt) bağlarına rastlanmaktadır. [Su](/tr/detay/su-4/llms.txt) kaynakları açısından zengin olmayan ilçede eski sarnıç ve [kuyular](/tr/detay/kuyular/llms.txt) bolca bulunur, ancak bu sular kireçli ve tuzlu olduğu için genellikle kullanılmamaktadır. Ova ve plato gibi düz alanlar ilçede mevcut değildir. #### **Ekonomik Durum** Tillo’nun ekonomisi ağırlıklı olarak tarım ve hayvancılığa dayanır, ancak ekonomik [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt) oldukça zayıftır. İlçe merkezinde birkaç [market](/tr/detay/market-749842/llms.txt) ve çayhane dışında kayda [değer](/tr/detay/deger-2/llms.txt) bir ticari [faaliyet](/tr/detay/faaliyet-abc4c/llms.txt) bulunmamaktadır. Siirt’e yakınlığı, ilçenin gelişimini olumsuz etkileyen bir faktör olmuştur. Nüfusun büyük bir kısmı [göç](/tr/detay/goc-2/llms.txt) etmiş ve bu göç süreci devam etmektedir. [Halk](/tr/detay/halk-2/llms.txt) geçimini genellikle tarım ve hayvancılıkla sağlar; [arazi](/tr/detay/arazi-4/llms.txt) koşullarına bağlı olarak fıstık, üzüm ve bıttım yetiştirilir. Arıcılıkla uğraşanlar olsa da [arı](/tr/detay/ari-748696/llms.txt) kovanı sayısı oldukça azdır. Buna karşın, ilçe turizm açısından [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir potansiyele sahiptir. İsmail Fakirullah Hz. ve İbrahim Hakkı Hz. gibi tanınmış şahsiyetlerin türbeleri, hem yerel halk hem de dışarıdan gelen çok sayıda ziyaretçi çekmektedir. #### **Fıstıkçılık** Fıstık, Güneydoğu [Anadolu](/tr/detay/anadolu-4/llms.txt)’nun önemli tarımsal ürünlerinden biridir. Tillo’da yoğun olarak yetiştirilen [Siirt Fıstığı](/tr/detay/siirt-fistigi/llms.txt), Antep Fıstığı’ndan daha iri yapısıyla dikkat çeker ve Antep ile İran fıstıklarıyla [rekabet](/tr/detay/rekabet-2/llms.txt) edebilecek niteliktedir. Kuraklığa dayanıklı olması ve fazla bakım gerektirmemesi nedeniyle fıstık üretimi ilçede oldukça rağbet görmektedir. [Üretim](/tr/detay/uretim-750525/llms.txt), yörede “bıttım” olarak bilinen yabani fıstık ağaçlarının aşılanması veya fidanlıklarda yetiştirilen fidelerin dikimiyle gerçekleştirilir. Siirt’teki fıstık bahçeleri özellikle Tillo’da yoğunlaşmıştır ve burada üretilen fıstıklar [ülke](/tr/detay/ulke-2/llms.txt) geneline pazarlanmaktadır. #### **Kültür Durumu** Tillo’nun kültürü, bir toplumun manevi varlığını ve [düşünce](/tr/detay/dusunce-750495/llms.txt) birliğini oluşturan [fikir](/tr/detay/fikir/llms.txt), [sanat](/tr/detay/sanat/llms.txt) eserleri ve geleneklerin [özgün](/tr/detay/ozgun-750487/llms.txt) bir bileşimini yansıtır. Bölgede egemen olmuş medeniyetlerin gelenekleri, [örf](/tr/detay/orf-2/llms.txt) ve adetleri ile [güzel](/tr/detay/guzel/llms.txt) sanatları, bu kültürü şekillendirmiş ve özünü dini bir [dünya](/tr/detay/dunya-2/llms.txt) görüşüyle bütünleştirmiştir. İlçenin eğitim ve [kültür](/tr/detay/kultur-2/llms.txt) alanında zengin bir geçmişi vardır. [Türbe](/tr/detay/turbe-3/llms.txt) ve ziyaret yerlerinin fazlalığı, hem yöre halkının hem de farklı bölgelerden gelen ziyaretçilerin ilgisini çekmektedir. Ayrıca, İsmail Fakirullah Hz. ve İbrahim Hakkı'ya ait eserler ile kullandıkları eşyaların sergilendiği özel bir [müze](/tr/detay/muze-2/llms.txt) bulunmaktadır. İbrahim Hakkı, “Marifetname”de Tillo’yu, 1504’te Mevlana Molla Ali'nin yerleştiği, kireçten yapılmış güzel binalara sahip, havası temiz, bağları ve ağaçları bol bir yer olarak tanımlar. Bu dönemde Tillo’da 200 [ev](/tr/detay/ev-2/llms.txt), birkaç dükkân, bir [han](/tr/detay/han-2/llms.txt), bir [hamam](/tr/detay/hamam-2/llms.txt), üç mescit ve bir [Cuma](/tr/detay/cuma-4/llms.txt) camisi bulunduğu belirtilmiştir. ## Academic Sources and References 1. Siirt Valiliği. “Tillo,” Erişim 8 Nisan 2025. http://www.siirt.gov.tr/tillo. 2. Siirt İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. “Tillo,” Erişim 8 Nisan 2025. https://siirt.ktb.gov.tr/TR-56335/tillo.html 3. Tillo Kaymakamlığı. “Foto Galeri,” Erişim 8 Nisan 2025. http://tillo.gov.tr/foto-galeri. 4. Tillo Kaymakamlığı. “Tillo İsminin Tarihçesi,” Erişim 8 Nisan 2025. http://www.tillo.gov.tr/tillo-isminin-tarihcesi-.