--- title: Terminal Hız slug: terminal-hiz-ba7c6 url: /detay/terminal-hiz-ba7c6 type: article language: Türkçe entity: primary: Terminal Hız type: article disambiguation: Terminal Hız: Serbest düşüşte cismin ulaştığı sabit hız. Hava direnci ve yerçekimi dengesi. categories: - name: Makine, Robotik Ve Mekatronik slug: makine-robotik-ve-mekatronik url: /kategori/makine-robotik-ve-mekatronik - name: Havacılık Ve Uzay slug: havacilik-ve-uzay url: /kategori/havacilik-ve-uzay - name: Taşıtlar Ve Ulaşım Teknolojileri slug: tasitlar-ve-ulasim-teknolojileri url: /kategori/tasitlar-ve-ulasim-teknolojileri tags: - Eğik Atış - Serbest Düşme - Limit Hız - Son Hız - Terminal Hız author: Elyesa Köseoğlu created_at: 2025-05-24T22:17:08.187456+03:00 updated_at: 2025-05-30T10:50:00.907394+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/24/8c7FKpmGLSlWELr9vJkEjMBKKeMibQAl.png --- # Terminal Hız ## Article Content Fizikte “**Terminal Hız**” (literatürde bazen **sınır hız**, **limit hız** veya **son hız** olarak da anılır), bir cismin akışkan bir ortamda (genellikle havada) serbest düşme hareketi sırasında [yerçekimi kuvveti](/tr/detay/yer-cekimi-nasil-kesfedildi/llms.txt) ile [hava direnci](/tr/detay/surtunme-kuvveti-nedir-541de/llms.txt) (sürükleme kuvveti) arasındaki denge sonucu ulaştığı sabit hızdır. Cisim düşerken başlangıçta hızlanır; ancak hız arttıkça hava direnci de artar. Belirli bir noktada bu direnç, cismin ağırlığına eşit hale gelir ve net kuvvet sıfırlanır. Bu andan itibaren cisim sabit bir hızla düşmeye devam eder; burada ulaşılan son hız, terminal hız olarak tanımlanır. ### **Terminal Hızın Matematiksel İfadesi** ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/24/LLCC4AUvGPsuzlREOj5ZMIS1iqx3UAIX.png) - Vt : Terminal hız (m/s) - m : Cismin kütlesi (kg) - g : Yerçekimi ivmesi (yaklaşık 9,81 m/s²) - ρ : Akışkanın (örneğin havanın) yoğunluğu (kg/m³) - A : Cismin düşme yönündeki projeksiyon alanı, yani kesit alanı (m²) - CD : Sürükleme katsayısı (boyuta ve şekle bağlı, birimsiz) ### **Örnek Soru** Kütlesi 70 kg olan bir paraşütçü, havanın yoğunluğunun 1,2 kg/m³, düşey yöndeki kesit alanının 0,7 m² ve sürükleme katsayısının 1,0 olduğu koşullarda serbest bırakılmaktadır. Yerçekimi ivmesinin 9,81 m/s² olduğu bu ortamda, paraşütçünün havadaki sürükleme etkisi nedeniyle belirli bir süre sonra ulaşacağı [terminal hızı](/tr/detay/terminal-velocity-3d6f3/llms.txt) hesaplayınız. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/24/4TJ6ptUcRjjpohM7nK2cX81yWsPUtjPG.png) Paraşütçünün ulaşacağı terminal hız yaklaşık **40,4 m/s**’dir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/24/fgYzlhJ8MZTr3ny8hc1VEmCBTw1aZ7CG.png) *Paraşütçünün Zaman ile Ulaştığı Hız Değerleri* #### ****Terminal Hızın Önemi: Yağmur Damlalarının Düşüşü Üzerine Bir İnceleme** Terminal hız, serbest düşen bir cismin yerçekimi kuvveti ile hava direnci arasındaki kuvvet dengesi sonucu ulaştığı sabit hızdır. Bu kavram, hareket halindeki cisimlerin dinamik davranışlarının anlaşılması açısından kritik öneme sahiptir. [Yağmur damlaları](/tr/detay/yagmur-neden-yagar-7e643/llms.txt) örneği üzerinden değerlendirdiğimizde, terminal hızın doğal bir hız sınırı görevi gördüğü gözlemlenebilir. Eğer yağmur damlalarının düşüş hızını sınırlayan bir direnç kuvveti olmasaydı, yani terminal hız kavramı geçerli olmasaydı, damlalar yerçekimi etkisiyle sürekli hızlanarak çok daha yüksek hızlara ulaşırdı. Bu durum, damlaların yüzeye çarpma şiddetini artırarak potansiyel olarak zararlı sonuçlara yol açabilirdi. Ancak atmosferdeki hava direnci, yağmur damlalarının hızını sınırlar ve sabit bir terminal hıza ulaşmasını sağlar. Böylece damlaların kinetik enerjisi belirli bir seviyede kalır ve yeryüzüne çarptıklarında zarar verici etkileri minimize edilmiş olur. Terminal hızın bu düzenleyici etkisi, doğadaki birçok serbest düşme olayında benzer koruyucu mekanizmalar olarak işlev görmektedir. Terminal hız kavramı yalnızca fiziksel bir olgu olmakla kalmayıp, aynı zamanda doğal süreçlerin dengelenmesinde ve yaşam ortamlarının korunmasında da hayati bir rol oynamaktadır. ## Academic Sources and References 1. Fizik Dersi. “Hava Direnci (Direnç Kuvveti) Limit Hız Nedir?” FizikDersi.gen.tr. Erişim Tarihi 24 Mayıs 2025. https://fizikdersi.gen.tr/hava-direnci-direnc-kuvveti-limit-hiz-nedir/Fizik.Net.tr. “Limit Hız.” Fizik.Net.tr. Erişim Tarihi 24 Mayıs 2025. https://www.fizik.net.tr/site/limit-hiz/NASA Glenn Research Center. “Terminal Velocity.” NASA.gov. Erişim Tarihi 24 Mayıs 2025. https://www.grc.nasa.gov/www/k-12/VirtualAero/BottleRocket/airplane/termv.html ## Related Articles - [Kayma Kilitlenmesi (Shear Locking)](//detay/kayma-kilitlenmesi-shear-locking/llms.txt) - [Gevrek Malzeme](//detay/gevrek-malzeme/llms.txt) - [Sünek Malzeme](//detay/sunek-malzeme-2/llms.txt) - [İzotropik Malzeme](//detay/izotropik-malzeme/llms.txt) - [Ortotropik Malzeme](//detay/ortotropik-malzeme/llms.txt) - [Von Mises Gerilmesi (Şekil Değiştirme Enerjisi Teorisi)](//detay/von-mises-gerilmesi-sekil-degistirme-enerjisi-teor/llms.txt)