--- title: Tarih Üzerine (Kitap) slug: tarih-uzerine-kitap url: /detay/tarih-uzerine-kitap type: article language: Türkçe entity: primary: Tarih Üzerine (Kitap) type: article disambiguation: Eric Hobsbawm'ın "Tarih Üzerine" kitabı; tarih yazımı, tarihçilerin rolü ve tarihsel olguların doğasını inceliyor. Akademik ve politik boyutları tartışıyor. categories: - name: Tarih slug: tarih url: /kategori/tarih tags: - tarih - Hobsbawm - Tarihyazımı author: Mehmet Salih Çoban created_at: 2025-03-20T10:42:31.604021+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:52:17.653519+03:00 --- # Tarih Üzerine (Kitap) ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Tarih Üzerine Kitap Kapağı - Agora Kitaplığı, 2009 ![Ekran görüntüsü 2025-03-20 104010.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/03/20/fvTdLOZub5QPbVGNPcbQDJ5MwCjlzVVS.png) | Field | Value | |-------|-------| | Yayınevi | Agora Kitaplığı | | İlk Baskı(lar)(Metin) | 1997 - İngilizce | | Orijinal İsim | On History | | Tür(ler) | Tarih-Derleme | | Yazar(lar) | Eric Hobsbawm | | Çeviren | Osman Akbay | | Türkçe İlk Baskı | 1999-Bilim ve Sanat Vakfı Yayınları | ## Article Content Eric Hobsbawm'ın *Tarih Üzerine* (*On History*) adlı eseri, [tarihsel](/tr/detay/tarihsel-2/llms.txt) olguların doğası, tarihyazımı yöntemleri ve tarihçilerin sorumlulukları [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) derinlemesine bir inceleme sunar. Kitap, tarih disiplininin hem akademik hem de politik anlamlarını sorgulayan makalelerden oluşmaktadır. Kitap Türkçe olarak 1999 yılında [Bilim](/tr/detay/bilim-2/llms.txt) ve [Sanat](/tr/detay/sanat/llms.txt) Vakfı Yayınlarından çıkmıştır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/03/20/jLEWX8H3DjpaGTnJvlfE0mZJUqL57lNa.png) *2001 Baskısı Kapağı* [^1] ### **Kitabın İçeriği ve Yapısı** *Tarih Üzerine*, 22 bölümden oluşan bir [derleme](/tr/detay/derleme/llms.txt) niteliğindedir. Bu bölümler, Hobsbawm’ın çeşitli akademik konuşmaları, [konferans](/tr/detay/konferans-2/llms.txt) bildirileri ve makalelerinden derlenmiştir. Kitabın temel olarak değindiği noktalar genel tarih yazımını kapsar. *Tarih Üzerine* kitabında Eric Hobsbawm, tarihyazımı ve tarihçilerin sorumlulukları üzerine çeşitli konuları ele alır. *Tarihin Dışında ve İçinde* başlıklı bölümde, tarihçilerin tarih ile çağdaş [toplum](/tr/detay/toplum-3/llms.txt) arasındaki ilişkileri nasıl değerlendirdiğini tartışarak kitaba bir giriş yapar. *Geçmiş Duygusu* bölümünde, toplumların [geçmiş](/tr/detay/gecmis-750335/llms.txt) algılarının kimlik oluşturma süreçlerindeki rolünü ele alırken *Tarih Bize Çağdaş Toplumlar Hakkında Ne Anlatabilir?* bölümünde, tarih disiplininin [modern](/tr/detay/modern-2/llms.txt) dünyayı anlamada nasıl bir [araç](/tr/detay/arac-3/llms.txt) olarak kullanılabileceğini değerlendirir. *İleriye Bakmak: Tarih ve Gelecek* bölümünde geçmişin geleceği nasıl şekillendirdiği tartışılırken *Tarih İlerleme Kaydetti mi?* başlığı altında tarihte ilerleme fikrinin geçerliliğini eleştirir. *Toplumsal Tarihten Toplumun Tarihine* bölümü, sosyal tarih anlayışının evrimini incelerken *Tarihçiler ve İktisatçılar* başlıklı iki bölümde tarih ile ekonomi arasındaki ilişkileri ayrıntılı şekilde ele alır. *Partizanlık* başlıklı bölümde tarihyazımının ideolojik yönlerini sorgulayan Hobsbawm, *Tarihçiler Karl Marx’a Ne Borçludur?* ve *Marx ve Tarih* bölümlerinde Marksist tarih anlayışının temellerini ve kendi tarih görüşü üzerindeki etkilerini açıklar. *Bütün Halkların Bir Tarihi Vardır* bölümünde tarihin küresel bir [disiplin](/tr/detay/disiplin-2/llms.txt) olarak ele alınması gerektiğini vurgularken *Tarih Anlatısının Canlanması ve Postmodernizm* bölümünde tarih anlatım biçimlerini ve postmodernizmin tarih disiplinine etkilerini değerlendirir. *Avrupa'nın Tuhaf Tarihi ve Tarih Olarak Bugün* bölümlerinde [Avrupa](/tr/detay/avrupa-2/llms.txt) tarihinin özgünlükleri ve tarihin günümüzdeki anlamı tartışılır. *Rus Devrimi'nin Tarihini Yeniden Yazabilir miyiz?* ve *Barbarlık: Bir Kullanım Kılavuzu* bölümleri, [devrim](/tr/detay/devrim-751761/llms.txt) tarihinin yazımı ve modern çağın krizleri üzerine yoğunlaşırken *Kimlik Tarihi Yeterli Değildir* ve *Komünist Manifesto’ya Giriş* bölümlerinde kimlik siyasetine yönelik eleştiriler ve *Komünist Manifesto* üzerine bir değerlendirme sunulur. ### **Kitabın Temel Konuları** Hobsbawm, *Tarih Üzerine*'de tarihçilerin topluma karşı sorumluluklarını vurgularken tarihin ulusal kimlik ve ideolojilerin inşasında nasıl kullanıldığını detaylı bir şekilde ele alır. Aşağıda kitabın işlediği temel konular özetlenmiştir: - **Tarihin Politik Kullanımı:** Hobsbawm, tarihin sıklıkla milliyetçilik, etnik kimlikler ve ideolojik mücadeleler için nasıl manipüle edildiğini gösterir. Özellikle, geçmişin ulusal mitlerin inşasında nasıl kullanıldığına dair analizleri dikkat çekicidir. - **Marksist Tarihyazımı:** Tarihsel materyalizmin, olayları ekonomik ve toplumsal dinamikler açısından ele alan güçlü bir yöntem sunduğunu savunur. Ancak Hobsbawm, Marksist tarihyazımının değişen koşullara uyum sağlaması gerektiğini de belirtir. - **Postmodernizmin Eleştirisi:** Postmodernizmin tarih disiplinine getirdiği aşırı göreci yaklaşımı eleştirir ve tarihçilerin olgulara dayalı gerçekliği koruması gerektiğini savunur. - **Tarihçinin Sorumluluğu:** Tarihçilerin yalnızca geçmişi anlatmakla kalmayıp, günümüzün ve geleceğin şekillendirilmesine katkıda bulunmaları gerektiğini vurgular. Özellikle sahte tarihyazımına ve anakronizme karşı mücadele edilmesi gerektiğini belirtir. ## Academic Sources and References 1. Hobsbawm, Eric. Tarih Üzerine. Çev. Osman Akınhay. İstanbul: Bilim ve Sanat Vakfı Yayınları, 2001.Hobsbawm, Eric. Tarih Üzerine. Çev. Osman Akınhay. İstanbul: Agora Kitaplığı, 2009. ## Citations [^1]: Hobsbawm, Eric. Tarih Üzerine. Çev. Osman Akınhay. İstanbul: Bilim ve Sanat Vakfı Yayınları, 2001.