--- title: Süleyman Şah Türbesi slug: suleyman-sah-turbesi-3 url: /detay/suleyman-sah-turbesi-3 type: article language: Türkçe entity: primary: Süleyman Şah Türbesi type: article disambiguation: Süleyman Şah Türbesi: Osmanlı hanedanının atası Süleyman Şah'ın mezarı. Tarihi öneme sahip, ziyaret yeri. categories: - name: Tarih slug: tarih url: /kategori/tarih tags: - Ca‘ber Kalesi - Süleyman Şah - Türbe - Suriye - Türkmenler author: Erhan Afyoncu created_at: 2024-12-16T01:21:01.687435+03:00 updated_at: 2025-09-22T21:08:58.957796+03:00 --- # Süleyman Şah Türbesi ## KURE Information Cards ![](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2024/12/15/HL9j6DnQLR9Ay9tJ5IMDAef5Qi2URIcv.jpeg) *Süleyman Şah Türbesi-Karakozak* | Field | Value | |-------|-------| | Konum | Suriye,Fırat Nehri kıyısı | | Taşınma | 2015 (Eşme’ye),1973 (Karakozak’a) | | Yapım | 2015 (Suriye Eşme'si),1975 (Karakozak’ta yeni türbe),1887 (ilk türbe) | | İnşa Ettiren | II. Abdülhamid (1887 yapımı) | | İdare | Türkiye Cumhuriyeti toprağı (1921 Ankara İtilâfnâmesi ile) | ## Article Content [Türkmenler](/tr/detay/turkmenler-2/llms.txt), [Anadolu](/tr/detay/anadolu-4/llms.txt)’ya gelmeden Suriye ve [Irak](/tr/detay/irak-2/llms.txt)’a da gidip, yerleşmişlerdi. Tarihi rivayetlerde de Osmanlı hanedanının mensup olduğu aşiretin Suriye üzerinden Türkiye’ye geldiği anlatılır. Aşıkpaşazâde, Neşri ve [Oruç](/tr/detay/oruc-3/llms.txt) [Bey](/tr/detay/bey-5/llms.txt) [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) ilk Osmanlı tarihçileri Osmanlı hanedanının atası [Süleyman](/tr/detay/suleyman-2/llms.txt) [Şah](/tr/detay/sah-3/llms.txt)’ın Ca‘ber Kalesi civarında Fırat Nehri’ni geçerken boğulduğunu ve cesedinin nehirden çıkarılarak [kale](/tr/detay/kale-4/llms.txt) eteğine gömüldüğünü anlatırlar. Süleyman Şah, 13. Yüzyılın başlarında Ca‘ber Kalesi önlerinde Fırat’ta boğularak ölmüş olmalıdır. Yine bu eserlerde Süleyman Şah’ın mezarının “[Türk](/tr/detay/turk/llms.txt) Mezarı” olarak adlandırıldığı söylenir. ### **Türbenin Erken Dönem Önemi ve Halk İnançları** [Bölge](/tr/detay/bolge-2/llms.txt), Türkmenler’in yoğun olarak yaşadığı bir yerdi. Türkmenler ve bölgede yaşayanlar açısından Süleyman Şah Türbesi [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir ziyaretgâhtı. Süleyman Şah’ın Caʻber’deki mezarı, “[Mezar](/tr/detay/mezar-750492/llms.txt)-ı Türk” veya “Mezar-ı Türkî” adıyla daha Osmanlı Beyliği’nin ilk dönemlerinden itibaren bilinen bir yerdi ve zamanla önemli bir ziyaretgâh hâline gelmişti. 15. yüzyıla gelindiğinde Süleyman Şah’ın mezarıyla ilgili [halk](/tr/detay/halk-2/llms.txt) inanışları çoktan oluşmuştu. Tarih kitaplarına göre “sıtmalılar gidip bu [türbe](/tr/detay/turbe-3/llms.txt) üzerinde Fatiha okuyunca, [Allah](/tr/detay/allah-5/llms.txt)’ın izniyle dertten” kurtulmaktaydılar. Mezar, hasta atların da ziyaretgâhıydı. Evliya Çelebi, 17. Yüzyılda Suriye seyahati sırasında Ca‘ber Kalesi’ni ve Süleyman Şah Türbesi’ni de ziyaret etmiştir. Türbeyi, “Ziyaretgâh-ı Süleyman Şah” başlığı altında şöyle anlatır “[Âl](/tr/detay/al-2/llms.txt)-i Osmân'ın büyük atası Ertuğrul Bey'in babası Süleyman Şah Mâhân diyarından çıkıp, Âl-i Selçukiyân'a gelirken bu Ca‘ber Kalesi dibinde bütün adamlarıyla otururken, Süleyman Şah'a gusl icap ettikte Fırat Nehri’nde guslederken bi-emrillah boğulup, naaş-ı şerifini kale eteğinde tepeye defnederler”. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/09/22/4ff0jAk74hpHSnMTuSVta8Ab2K0Gmhpf.jpg) *Süleyman Şah Türbesi - Halep–Hasseki yolu üzerinde bulunan Karakozak Köyü 2012 (Anadolu Ajansı)* ### **II. Abdülhamid Döneminde Türbenin İnşası** İkinci Abdülhamid döneminde imparatorluğun dört bir tarafındaki önemli şahsiyetlerin türbesi inşa edildi. Bunlardan biri de padişahın büyük atası Süleyman Şah’tı. Süleyman Şah mezarının [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) türbe yapılması için [Halep](/tr/detay/halep-2/llms.txt) Vilayet Meclisi, [Ocak](/tr/detay/ocak-2/llms.txt) 1882’de talepte bulundu. [Nisan](/tr/detay/nisan-748390/llms.txt) 1884’te Türbe yapılması için ilk keşif raporu İstanbul’a ulaştı. Yapılan keşifte inşaat için 49.145 [kuruş](/tr/detay/kurus-2/llms.txt) harcanacağı tahmin edildi. Hazırlanan plana göre [kare](/tr/detay/kare-748449/llms.txt) biçimindeki türbenin yanısıra kuyu, anbarlar odalar ve türbenin koruması için kalacak askerler için bir koğuş da vardı. [Temmuz](/tr/detay/temmuz-748429/llms.txt) 1884’te türbenin yapılması için İkinci Abdülhamid’den izin alındı. Masrafları hazine-i hassadan karşılanan inşaat 1887’de bitti. Türbeyi koruması için bir onbaşı takımı ve 100 kuruş maaşla bir de türbedar tayin edildi. 1910’da Halep Vilayet Meclisi türbenin tamiri için İstanbul’a müracaat etti. [Sultan](/tr/detay/sultan-2/llms.txt) Mehmed Reşad döneminde yapılan keşifte türbenin Süleyman Şah’ın [şan](/tr/detay/san-750545/llms.txt) ve şerefine uygun olmadığı tespit edilip, tamiri kararlaştırıldı. ### **Ankara İtilâfnâmesi ve Türbenin Statüsü** [Milli](/tr/detay/milli/llms.txt) Mücadele sürerken [Fransa](/tr/detay/fransa-2/llms.txt) ile TBMM hükümeti [antlaşma](/tr/detay/antlasma-3/llms.txt) masasına oturdu. Türkiye, Suriye sınırı çizilirken tarihi haklarının da göz önüne alınmasını istedi. Sınırın Türk mezarı diye adlandırılan ve [Osman](/tr/detay/osman-2/llms.txt) Gazi’nin dedesinin mezarının bulunduğuna inanılan Ca‘ber Kalesi’nden geçmesini [talep](/tr/detay/talep-749365/llms.txt) ettik. Ancak Fransa bu durumu kabul etmedi ve sınır Ca‘ber Kalesi’nin daha kuzeyinden geçti, ancak Türk mezarının bulunduğu bölge Türkiye toprağı olarak kabul edildi. 20 [Ekim](/tr/detay/ekim-748436/llms.txt) 1921’de TBMM hükümetiyle Fransa hükümeti arasında imzalanan [Ankara](/tr/detay/ankara-2/llms.txt) İtilâfnâmesi’nin dokuzuncu maddesi gereğince Ca‘ber Kalesi ve kuzeybatı eteklerindeki “Türk mezarı” diye anılan türbenin bulunduğu bölge (8797m2), Anadolu Türkleri için manevi bir [önem](/tr/detay/onem/llms.txt) taşıdığı için Türkiye’ye bırakıldı. 24 Temmuz 1923’te Lozan Antlaşması ile de türbenin Türkiye toprağı olduğu onaylandı. ### **Cumhuriyet Dönemi ve İdari Düzenlemeler** 30 [Kasım](/tr/detay/kasim-748438/llms.txt) 1925’te çıkarılan [Tekke](/tr/detay/tekke-2/llms.txt) ve Zaviyelerle Türbelerin Seddine ve Türbedarların Birtakım Ünvanlarının İlgasına Dair [Kanun](/tr/detay/kanun-3/llms.txt)’un bir gereği olarak türbe 1926’da Maarif Vekâleti’ne bağlandı. Tekke ve Zaviyelerle ilgili 1925’te çıkarılan kanuna istinaden Süleyman Şah Türbesi’nin türbedarının maaşı kesildi ve türbedarın müracaatı sebebiyle türbe Türkiye Cumhuriyeti makamlarınca gündeme alındı. Tekke, Zaviye ve Türbeler Kanunu ile maaşı kesilen Süleyman Şah Türbesi’nin imamlık maaşı, 1931’den itibaren Evkaf Umum Müdürlüğü bütçesinden ödendi. 1936’da türbeyi koruyan [Jandarma](/tr/detay/jandarma/llms.txt) Saygı Kıtası için bir [karakol](/tr/detay/karakol-3/llms.txt) yapılması için yazışmalar başladı. 23 [Haziran](/tr/detay/haziran-748426/llms.txt) 1937’de Jandarma Saygı Kıtası için karakol yapılmasına ödenek ayrılmak üzere kararnâme kabul edildi. Haziran 1938’de Süleyman Şah Türbesi karakolu resmen açıldı.   1938’de sonra Süleyman Şah’ın mezarının olduğu yere bir de karakol yaptırıldı. Türkiye Cumhuriyeti toprağı sayılan bu bölgede bulunan jandarma karakolu Türk bayrağını dalgalandırmaktaydı. 1949’da Ca‘berkale Jandarma Karakolu’nda bir astsubay, bir onbaşı ve sekiz er türbeyi korumaktaydı. Türbede bir de imam bulunmaktaydı. 8 [Eylül](/tr/detay/eylul-748434/llms.txt) 1949’da türbeyi koruyan askerlerin maaşları arttırıldı. ### **20. Yüzyıl Ortası Gelişmeleri** 1951 yılında, Ca‘ber kalesi, Süleyman Şah'ın mezarı, Halep ve [Şam](/tr/detay/sam-5/llms.txt)'daki şehitliklerin durumunu inceleyen [Konya](/tr/detay/konya-2/llms.txt) Milletvekili Saffet Gürol, gördüğü aksaklıkları [devlet](/tr/detay/devlet-3/llms.txt) makamlarına bildirdi. Milletvekilinin durumu gündeme getirmesi üzerine Süleyman Şah Türbesi incelendi. Türbenin ve karakolda bulunan askerlerin [hayat](/tr/detay/hayat-2/llms.txt) şartlarındaki olumsuzluklar tespit edildi. 5 [Ağustos](/tr/detay/agustos-748432/llms.txt) 1956’da Halep’teki üst düzey bir toplantıda türbeyi koruyan askerlerle ilgili yeni bir düzenleme kabul edildi. 1963’te Suriye’de iç karışıklıklar çıktı ve Süleyman Şah Türbesi’ndeki askerlerimiz bir müddet mahsur kaldılar. 1966’da Suriye, Tabka Barajı’nı yapmaya başlayınca, sular altında kalacağı anlaşılan mezarın taşınmasını istedi. Suriye ile yapılan antlaşma uyarınca 24 [Aralık](/tr/detay/aralik-748440/llms.txt) 1973’te [Diyanet](/tr/detay/diyanet-750007/llms.txt) İşleri Başkan Yardımcısı Tayyar Altıkulaç’ın nezaretinde Süleyman Şah ve türbede yanında yatanların kabirleri kuzeye Karakozak’a nakledildi, ancak [henüz](/tr/detay/henuz/llms.txt) türbe inşa edilmemişti. 1975’te Süleyman Şah’ın kabri üzerine yeni bir türbe inşa edildi. Ca‘ber Kalesi, kuş uçuşu Türkiye’ye 92 km, Karakozak ise 28 km’dir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/09/22/NamF5lYwB5HEc1Ug97R4H83exL6wpEkr.jpg) *Süleyman Şah Türbesi - Suriye Eşmesi 2015 (Anadolu Ajansı)* ### **21. Yüzyılda Gelişmeleri** 1990’da Suriye, Fırat Nehri üzerinde Tişrin Barajı’nı inşa etmeye başladığından Süleyman Şah Türbesi’nin tekrar taşınması gündeme geldi. 2001’de Süleyman Şah Türbesi, TBMM’de gündeme geldi. 22 Ocak 2003’te Ankara’da Suriye ve Türkiye heyeti Süleyman Şah Türbesi ile ilgili bir [teknik](/tr/detay/teknik-2/llms.txt) protokol imzaladı. Aynı sene protokol Bakanlar Kurulu tarafından kabul edilerek kanun hâline getirildi. 13 [Mayıs](/tr/detay/mayis-748394/llms.txt) 2004’te Suriye ve Türkiye yetkilileri arasında Süleyman Şah Türbesi Tahkimat Projesi imzalandı. 2005’te Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın Suriye ziyareti öncesinde türbe tekrar gündeme geldi. Ağustos 2006’da türbe ile ilgili Bakanlar Kurulu’nda 22 maddelik yeni bir protokol kabul edildi. 2007’de türbenin [baraj](/tr/detay/baraj-748818/llms.txt) sularından korunması için [Kültür](/tr/detay/kultur-2/llms.txt) ve Turizm Bakanlığı, 4,5 milyon TL’lik bir tahsisat ayırdı. 2011’de Suriye’de iç [savaş](/tr/detay/savas-3/llms.txt) çıktı ve Süleyman Şah Türbesi tekrar gündeme geldi. 2 Ekim 2014: TBMM’de Suriye ve Irak tezkeresi tartışmalarında Süleyman Şah Türbesi de birçok kez gündeme geldi. Suriye’de iç savaş çıkmasından sonra türbenin taşınması kararı alındı. 21-22 [Şubat](/tr/detay/subat-748380/llms.txt) 2015 gecesi, Süleyman Şah Türbesi’ndeki mezarlar açılarak cenazeler Türkiye’nin askeri bir operasyonuyla geçici olarak Suriye Eşmesi’ne getirildi ve türbenin eski yeri tamamen imha edildi. ## Academic Sources and References 1. Afyoncu, Erhan. Süleyman Şah Türbesi. İstanbul: Yeditepe Yayınevi, 2024.Anadolu Ajansı. “Süleyman Şah Türbesi Türkiye'nin korumasında.” Anadolu Ajansı. Erişim Tarihi: 22 Eylül 2025. https://www.aa.com.tr/tr/yasam/suleyman-sah-turbesi-turkiyenin-korumasinda/340820Anadolu Ajansı. “Süleyman Şah Türbesi'nin yapımı sürüyor.” Anadolu Ajansı. Erişim Tarihi: 22 Eylül 2025. https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/suleyman-sah-turbesinin-yapimi-suruyor/67287Çelebi, Evliyâ. Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi. Cilt III. Haz. Seyit Ali Kahraman ve Yücel Dağlı. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 1999.Çimen, Cihan. “Anonim Tevârih-i Âl-i Osman (Kuruluştan 897/1487’ye Kadar).” Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, İstanbul, 2006.Hadîdî. Tevârih-i Âl-i Osman (1299-1523). Haz. Necdet Öztürk. İstanbul: Edebiyat Fakültesi Basımevi, 1991.Karay, Refik Halit. Bir İçim Su. İstanbul: Semih Lütfi Kitapevi, 1939.Osmanlı Tarihleri I. Haz. Çiftçioğlu N. Atsız. İstanbul: Türkiye Yayınevi, 1947.Özkan, Asaf. “Ca’ber Kalesi ve Türk Mezarı.” Atatürk Dergisi 5, no. 3 (Mart 2010): 197–209. https://dergipark.org.tr/tr/pub/atauniad/issue/2367/30339Taneri, Aydın. “Ca‘ber Kalesi.” TDV İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/caber-kalesiYavuz, Bige. Kurtuluş Savaşı Döneminde Türk-Fransız İlişkileri (1919-1922). Ankara: Türk Tarih Kurumu, 1994.Yund, Kerim. “Caber Kalesi.” Hayat Tarih Mecmuası, sayı 2 (Mart 1970): 22–26.