--- title: Stanley Milgram slug: stanley-milgram-9dcf0 url: /detay/stanley-milgram-9dcf0 type: biography language: Türkçe entity: primary: Stanley Milgram type: biography disambiguation: Stanley Milgram: İtaat deneyleriyle ünlü sosyal psikolog. İnsan davranışı ve otoriteye itaat üzerine çığır açan araştırmalarıyla tanınır. categories: - name: Psikoloji slug: psikoloji url: /kategori/psikoloji tags: - milgram - Psikoloji author: Nida Üstün created_at: 2025-04-09T22:22:36.417797+03:00 updated_at: 2025-04-17T09:50:38.002597+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/09/GQlqtPheQbiombV5ZteBUucrMeAS2KNI.jpg --- # Stanley Milgram > Stanley Milgram, sosyal psikoloji alanında yaptığı önemli deneylerle tanınan Amerikalı bir psikologdur. En bilinen çalışması, otoriteye itaat üzerine yaptığı ve insanların acı verici eylemleri nasıl gerçekleştirebileceğini gösteren "İtaat Deneyi"dir. ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Stanley Milgram ![image-8.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/09/vl6A9QWJunlvgGQ7NyTUE7HYQtOYDQdQ.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | custom_key_751747 | | | custom_key_751746 | | | custom_key_751747 | 1984-12-20 | | custom_key_751746 | 1933-08-15 | ## Article Content **Stanley Milgram **(15 [Ağustos](/tr/detay/agustos-748432/llms.txt) 1933, New York, Amerika Birleşik Devletleri – 20 [Aralık](/tr/detay/aralik-748440/llms.txt) 1984, New Haven, Connecticut, Amerika Birleşik Devletleri), sosyal psikoloji alanında yaptığı deneylerle tanınan bir psikologdur. Milgram’ın en bilinen çalışması, bireylerin otorite figürlerine itaat ederken nasıl aşırı ve [acı](/tr/detay/aci-431df/llms.txt) verici eylemleri gerçekleştirebileceğini gösteren "İtaat Deneyi"dir. Milgram, sosyal psikolojinin [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) figürlerinden biri olarak, insan davranışları ve toplumsal etkiler [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) derinlemesine araştırmalar yapmış ve deneysel psikolojinin gelişimine katkıda bulunmuştur. En [ünlü](/tr/detay/unlu-749478/llms.txt) çalışması, bireylerin otoriteye itaatinin insan doğasında ne kadar güçlü bir eğilim olduğunu ortaya koyan deneydir. #### **Gençliği ve Eğitimi** ##### **Çocukluk ve Gençlik** Stanley Milgram, New York’ta doğmuş ve ailesi Yahudi kökenliydi. Erken yaşlarda, [bilim](/tr/detay/bilim-2/llms.txt) ve insan davranışlarına olan ilgisi büyüdü ve bu alanlarda akademik çalışmalar yapmaya karar verdi. ##### **Eğitim Hayatı** Milgram, Brooklyn College’da eğitimini tamamladıktan sonra, Harvard Üniversitesi’ne giderek psikoloji alanında yüksek [lisans](/tr/detay/lisans-451ce/llms.txt) ve doktora yapmıştır. Eğitim hayatı boyunca, sosyal psikoloji üzerine derinlemesine çalışmalar yapmış ve özellikle toplumsal etkilere yönelik ilgisini pekiştirmiştir. #### **Kariyeri ve Başarıları** ##### **Kariyer Süreci** Milgram, 1960’ların başında Yale Üniversitesi’nde öğretim üyeliği yapmaya başlamış ve burada en bilinen deneylerinden biri olan "İtaat Deneyi"ni gerçekleştirmiştir. Bu [deney](/tr/detay/deney-751283/llms.txt), insanların otoriteye itaat ederken nasıl moral değerlerden sapabileceğini ve acı vermekten çekinmeyebileceğini gözler önüne serdi. Milgram’ın bu deneyleri sosyal psikoloji alanında [devrim](/tr/detay/devrim-751761/llms.txt) yaratmıştır. ##### **Öne Çıkan Başarılar** - **İtaat Deneyi (1961):** Milgram’ın en ünlü çalışması olan bu deney, bireylerin, kendilerinden daha yüksek bir otorite figürünün talimatları doğrultusunda acı verici eylemleri gerçekleştirmeye nasıl yatkın olduklarını ortaya koymuştur. Deney, psikolojinin en tartışmalı ve önemli deneylerinden biri olmuştur. - **Sosyal Etki ve Otorite:** Milgram, otorite figürlerine itaat ve sosyal etkileşim üzerine yaptığı araştırmalarla, bireylerin toplumsal normlara nasıl uyduklarını incelemiştir. #### **Öne Çıkan Çalışmaları ve Katkıları** ##### **Katkıları** Milgram, sosyal psikoloji alanına olan katkılarıyla geniş çapta tanınmıştır. Özellikle bireylerin otoriteye itaat etmelerinin psikolojik mekanizmalarını keşfetmesi, sosyal psikolojinin önemli taşlarını oluşturmuştur. İtaat, grup dinamikleri, insan doğası üzerine yaptığı çalışmalar, psikolojinin sosyal yönlerine dair derinlemesine anlayışlar sunmuştur. ##### **Eserleri ve Projeleri** - **"Obedience to Authority" (1974):** Milgram’ın itaat üzerine yazdığı en kapsamlı eseridir. Bu kitapta, "İtaat Deneyi"ni ve sonuçlarını ayrıntılı bir şekilde incelemektedir. - **"The Perils of Obedience" (1973):** Milgram’ın sosyal psikolojiye olan etkisi bu makalede ortaya çıkmış ve otoriteye itaatin tehlikelerini tartışmıştır. #### **Kişisel Hayatı** ##### **Hobiler ve İlgi Alanları** Stanley Milgram, psikoloji dışında özellikle toplumsal etki ve insanlar arasındaki ilişkiler üzerine düşünmeyi sevmiştir. Toplumsal sorunlar ve etik üzerine de derinlemesine düşünceleri bulunuyordu. ##### **Özel Hayatı** Milgram, hayatı boyunca ailesiyle olan ilişkilerine çok [değer](/tr/detay/deger-2/llms.txt) vermiştir. Kişisel yaşamı genellikle daha [mahrem](/tr/detay/mahrem-2/llms.txt) kalmış, çalışmalarını toplumla paylaşmaya [önem](/tr/detay/onem/llms.txt) vermiştir. #### **Son Yılları ve Vefatı** ##### **Son Dönem** Milgram, sosyal psikoloji alanında önemli çalışmalar yapmaya devam etmiş ancak 1980’lerin başında sağlığı bozulmuştur. Onun çalışmaları, sosyal psikolojinin şekillenmesinde kritik rol oynamıştır. ##### **Ölüm** Stanley Milgram, 20 Aralık 1984’te New Haven, Connecticut’ta [kalp](/tr/detay/kalp-749133/llms.txt) krizinden hayatını kaybetmiştir. #### **Mirası ve Etkisi** ##### **Sonrası** Milgram’ın otoriteye itaat üzerine yaptığı deney, [hala](/tr/detay/hala-2/llms.txt) psikoloji alanında en çok tartışılan çalışmalar arasında [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) almaktadır. Deney, toplumsal davranışlar ve etik üzerine yapılan araştırmalara ışık tutmuş ve sosyal psikolojinin önemli bir parçası olmuştur. ##### **İlham Kaynağı** Milgram’ın çalışmaları, günümüz psikologları ve toplumbilimcilerinin sosyal etki, etik ve [birey](/tr/detay/birey-2/llms.txt)-[toplum](/tr/detay/toplum-3/llms.txt) ilişkileri üzerine derinlemesine çalışmalar yapmalarını sağlamıştır. ## Academic Sources and References 1. Baumrind, Diana. "Some Thoughts on Ethics of Research: After Reading Milgram's ‘Behavioral Study of Obedience.’" American Psychologist 19, no. 6 (1964): 421–423.Blass, Thomas. The Man Who Shocked the World: The Life and Legacy of Stanley Milgram. New York: Basic Books, 2004.Milgram, Stanley. Obedience to Authority: An Experimental View. New York: Harper & Row, 1974.Milgram, Stanley. "The Perils of Obedience." Harper's Magazine, 1973.