--- title: Sinop Nokulu slug: sinop-nokulu-064ed url: /detay/sinop-nokulu-064ed type: article language: Türkçe entity: primary: Sinop Nokulu type: article disambiguation: Sinop Nokulu: Geleneksel cevizli-üzümlü hamur işi. 200 yıllık tarih, enfes lezzet! categories: - name: Gastronomi slug: gastronomi url: /kategori/gastronomi tags: - kıymalı nokul - üzümlü cevizli nokul - nokul - Yöresel Lezzet - Tarif - coğrafi işaret - Sinop author: Gülbahar Berfin Aksoy created_at: 2025-04-05T13:59:40.741744+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:02:30.178020+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/11/J4FuV6AzVnylPAFOhbJaXbV1xEz7dNTm.webp --- # Sinop Nokulu ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Sinop Nokulu ![Ekran Resmi 2025-04-13 12.26.26.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/13/h4iifc11kuoK4I3dEOYmGQc9vxcn7KrN.png) *https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/13/h4iifc11kuoK4I3dEOYmGQc9vxcn7KrN.png* | Field | Value | |-------|-------| | Ürün / Ürün Grubu(ları) | Hamur işi | | Coğrafi İşaret Türü(leri) | Mahreç işareti | | Tescil Tarihi(Metin) | 15 Aralık 2017 | | Ana İçerikler | sıvı yağ,un,yumurta,el açması yufka,toz şeker,kuru üzüm,Ceviz | | Kültürel İşlev | geçmişte denizcilerin kumanyası,Bayramlarda misafirlere ikram | | Coğrafi Köken | Sinop / Türkiye | ## Article Content Sinop Nokulu, Karadeniz Bölgesi'nin kuzeyinde [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alan Sinop iline özgü, geleneksel olarak cevizli ve üzümlü iç harçla hazırlanan bir [hamur](/tr/detay/hamur-749764/llms.txt) işi türüdür. Yaklaşık 200 yıllık geçmişe sahip olan bu yiyecek, el açması yufkanın içerisine şekerle harmanlanmış kuru [üzüm](/tr/detay/uzum-748904/llms.txt) ve iri taneli dövülmüş [ceviz](/tr/detay/ceviz-3a0b0/llms.txt) karışımının konulmasıyla hazırlanır.  Geçmişte özellikle [Ramazan Bayramı](/tr/detay/ramazan-bayrami-751680/llms.txt) arifesinde evlerde hazırlanarak fırınlara gönderilen ve [bayram](/tr/detay/bayram-2/llms.txt) misafirlerine ikram edilen Sinop Nokulu, günümüzde bölgedeki pastane ve fırınlarda günlük olarak üretilmekte ve [yerli](/tr/detay/yerli-2/llms.txt)-yabancı turistler tarafından ilgiyle tüketilmektedir. Bayatlamadan [uzun](/tr/detay/uzun/llms.txt) [süre](/tr/detay/sure-750120/llms.txt) dayanabilen yapısı sayesinde [tarihsel](/tr/detay/tarihsel-2/llms.txt) olarak denizciler ve gemi çalışanları tarafından kumanya olarak da tercih edilmiştir. Nokulun yapımında, bölgenin zengin [bitki](/tr/detay/bitki-2/llms.txt) örtüsüyle beslenen büyükbaş hayvanlardan elde edilen ürünler ve gezen tavuk yumurtaları kullanılması, coğrafi işaretle tescillenmiş bu lezzete yöresel bir nitelik kazandırmaktadır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/13/TwyocgAXvPUSYhwzVa2XTXhvjYL5AUjb.jpg) [Sinop Belediyesi](https://www.sinop.bel.tr/fotograflar/807/) ### **Köken** Sinop Nokulu’nun kökeni, yaklaşık iki yüzyıl öncesine dayanan yerel bir [mutfak](/tr/detay/mutfak-2/llms.txt) geleneğine uzanır. Karadeniz kıyısında [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir liman kenti olan Sinop’ta nokul, tarihsel olarak hem bayram sofralarının vazgeçilmezi hem de uzun yolculuklara çıkan gemicilerin kumanyası olarak öne çıkmıştır. Özellikle Sinop tersanesinde görev yapan denizcilerin, kolay hazırlanabilirliği ve bayatlamadan uzun süre dayanabilmesi nedeniyle nokulu yanlarına aldıkları, yazılı ve sözlü kaynaklarda ifade edilmektedir. Nokulun geçmişte özellikle [Ramazan](/tr/detay/ramazan-2/llms.txt) ve [Kurban](/tr/detay/kurban-2/llms.txt) Bayramlarında, arife günü evlerde hazırlanarak [taş](/tr/detay/tas/llms.txt) fırınlarda pişirildiği ve bayram boyunca [ev](/tr/detay/ev-2/llms.txt) ziyaretine gelen misafirlere ikram edildiği bilinmektedir. Bu kültürel geleneğin kökeninde, [sadece](/tr/detay/sadece-e8b50/llms.txt) pratik bir besin maddesi değil, aynı zamanda misafirperverliği ve bayram birlikteliğini temsil eden bir ikram öğesi olarak şekillenen bir toplumsal [değer](/tr/detay/deger-2/llms.txt) vardır. Nokul, içeriğinde kullanılan ceviz, üzüm, [şeker](/tr/detay/seker-751562/llms.txt) ve elde açılan [yufka](/tr/detay/yufka-749766/llms.txt) [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) unsurların aile içinde imece usulüyle hazırlanması yönüyle de bölgenin mutfak kültüründe dayanışma ve paylaşımın bir simgesi hâline gelmiştir. Günümüzde hem geleneksel [üretim](/tr/detay/uretim-750525/llms.txt) biçimiyle yaşatılmakta hem de pastane üretimiyle daha geniş kitlelere ulaşmaktadır. ### **Sinop Nokulu Tarifi (Üzümlü-Cevizli)** #### **Malzemeler** ##### **Hamur için:** - Yarım paket margarin (yaklaşık 125 gr) – eritilmiş - 1 su bardağı süt - 1 su bardağı yoğurt - 1 su bardağı sıvı yağ - 4 yumurta (2 tanesinin sarısı üzeri için ayrılacak) - 2 yemek kaşığı sirke - 1 paket kabartma tozu - 1 çay kaşığı tuz - Aldığı kadar un (yaklaşık 6 su bardağı) ##### **Üzümlü-Cevizli iç harcı için:** - 1,5 su bardağı iri kıyılmış ceviz - 1 su bardağı kuru üzüm - 3 yemek kaşığı toz şeker - (İsteğe bağlı: 1 çay kaşığı tarçın) ##### **Üzeri için:** - Ayırdığın 2 yumurta sarısı - Susam veya çörek otu (isteğe bağlı) #### **Yapılışı** Nokul yapımına başlamadan önce, hamurun kabarmasını sağlamak amacıyla maya hazırlanır. Ilık süt, bir kaba alınarak içine bir miktar [toz](/tr/detay/toz-691209/llms.txt) şeker ve kuru maya eklenir; [karışım](/tr/detay/karisim-748183/llms.txt) iyice karıştırıldıktan sonra maya aktifleşene kadar 5–10 [dakika](/tr/detay/dakika-3/llms.txt) bekletilir. Bu süreçte maya kabararak hamurun daha iyi mayalanmasına [olanak](/tr/detay/olanak/llms.txt) tanır. Geniş bir yoğurma kabına eritilmiş yarım paket margarin, yoğurt, sıvı yağ, iki [tam](/tr/detay/tam/llms.txt) yumurta ve iki yumurta beyazı, sirke, [tuz](/tr/detay/tuz-749993/llms.txt) ve kabaran maya karışımı eklenir. Ardından un azar azar ilave edilerek, yumuşak [fakat](/tr/detay/fakat/llms.txt) ele yapışmayan kıvamda bir hamur yoğrulur. Elde edilen hamurun üzeri örtülerek, yaklaşık 45–60 dakika mayalanmaya bırakılır. Bu süre sonunda hamurun hacmi yaklaşık iki katına çıkmalıdır. Hamur mayalanırken, iç harç hazırlanır. Bir kapta iri kıyılmış ceviz, kuru üzüm, toz şeker ve isteğe bağlı olarak [tarçın](/tr/detay/tarcin-2/llms.txt) karıştırılarak dolgu malzemesi elde edilir. Mayalanan hamurdan eşit büyüklükte bezeler alınır ve her beze unlanmış zeminde ince bir şekilde açılır. Açılan yufkanın [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) cevizli-üzümlü harç serpilir ve yufka rulo hâlinde sarılır. Bu rulo, 3–4 cm kalınlığında parçalar hâlinde kesilerek, kesilen yüzeyleri yan gelecek şekilde [fırın](/tr/detay/firin-2/llms.txt) tepsisine dizilir. Hazırlanan parçaların üzerine önceden ayrılmış yumurta sarıları sürülür; arzuya göre [susam](/tr/detay/susam-2/llms.txt) veya çörek otu serpilir. Tepsi bu şekilde 15–20 dakika kadar dinlendirilerek ikinci mayalanma süreci tamamlanır. Önceden ısıtılmış 180°C fırına yerleştirilen nokullar, yaklaşık 25–30 dakika süreyle, üzerleri altın rengi alana kadar pişirilir. Fırından çıkarıldıktan sonra bir süre dinlendirilerek ılık ya da soğuk olarak [servis](/tr/detay/servis/llms.txt) edilir. Bu tarifle hazırlanan Sinop Nokulu, gerek bayram sofralarında gerekse [çay](/tr/detay/cay-2/llms.txt) saatlerinde ikram edilebilecek yöresel ve geleneksel bir [tatlı](/tr/detay/tatli-2/llms.txt) hamur işi olarak dikkat çeker. ### **Coğrafi İşaret Tescil Belgesi Alması** Sinop Nokulu, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında “[mahreç](/tr/detay/mahrec/llms.txt) işareti” türünde coğrafi işaret olarak tescillenmiş yöresel bir üründür. [Tescil](/tr/detay/tescil/llms.txt) başvurusu, **Sinop Ticaret ve Sanayi Odası** tarafından yapılmış; **25 Nisan 2011** tarihinde gerçekleştirilen başvuru, **15 Aralık 2017** tarihinde [Türk](/tr/detay/turk/llms.txt) Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenerek yürürlüğe girmiştir. Ürün, Sinop ili sınırları içinde üretilen ve geleneksel üretim teknikleri ile yöresel hammaddeleri bir arada barındıran [özgün](/tr/detay/ozgun-750487/llms.txt) bir hamur işi olarak tanımlanmıştır. ## Academic Sources and References 1. Türkiye Kültür Portalı. “Nokul.” Türkiye Kültür Portalı. Son erişim: 12 Nisan 2025. https://www.kulturportali.gov.tr/medya/fotograf/fotodokuman/8361/nokul Karakaçar, Ercan. Doğancili, Sezen Olca. Ak, Serkan.“Gastronomik Değerler Kapsamında Sinop Mutfağına Özgü Bir Değer: Nokul.” VII. DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU. Son erişim: 12 Nisan 2025. Erişim adresi.Türk Patent ve Marka Kurumu. “SİNOP NOKULU.” Türk Patent ve Marka Kurumu. Son erişim: 12 Nisan 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/files/geographicalsigns/284.pdf