---
title: Pileki Mağarası
slug: pileki-magarasi-678ba
url: /detay/pileki-magarasi-678ba
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Pileki Mağarası
  type: article
  disambiguation: Pileki Mağarası: Rize'nin tarihi pileki taşı ocağı.  Turizme açık, gizemli yer altı yapısı.
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Mimari
      slug: mimari
      url: /kategori/mimari
    - name: Seyahat Ve Turizm
      slug: seyahat-ve-turizm
      url: /kategori/seyahat-ve-turizm
  tags:
    - Taş Ocakçılığı
    - Pileki Mağarası
    - karadeniz
    - Gastronomi
    - Rize
author: Melike Saraç
created_at: 2025-08-16T11:48:29.858066+03:00
updated_at: 2025-08-17T18:36:59.875860+03:00
---

# Pileki Mağarası

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Pileki Mağarası" -->

## KURE Information Cards

![Pileki Mağarası.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/16/x4s7KmKBwkFmFaUQFIAO8k7ycuYUGFVR.jpg)
*Pileki Mağarası*

| Field | Value |
|-------|-------|
| Dönem(ler) | M.Ö. 2300 – 1990’lara kadar kullanıldı |
| Amaç(lar) | Pileki taşı çıkarımı (ekmek pişirme taşı) |
| Tür(ler) | Yapay mağara (taş ocağı) |
| Konum | İyidere,Türkiye,Rize |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Pileki Mağarası" -->

## Article Content

[Pileki Mağarası](/tr/detay/pileki-cave-0cf47/llms.txt),Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi’nde, [Rize](/tr/detay/rize-d3931/llms.txt) ilinin [İyidere](/tr/detay/iyidere-ilce-c64b7/llms.txt) ilçesine bağlı Çiftlik Köyü sınırları içerisinde yer alan, yapay nitelikli bir mağaradır. Karadeniz’e özgü geleneksel bir mutfak gereci olan “pileki”nin hammaddesi olan özel taşın çıkarılmasıyla oluşmuştur. Pişirme sırasında ısıyı uzun süre muhafaza etmesiyle bilinen bu taş, özellikle [mısır ekmeği](/tr/detay/misir-ekmegi-b1235/llms.txt) ve hamsikoli (hamsili ekmek) yapımında kullanılmaktaydı. Mağara, yöredeki taş ocakçılığı faaliyetlerinin izlerini taşıyan nadir örneklerden biridir.

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/08/16/28ukxEc0Nhx2jRGIqSpBMKu3mIzjkQu9.png)
*Pileki Mağarası ( Rize İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü)*

### **Tarihçe**

Mağaranın oluşumu, bölge halkının pileki taşı çıkarmasıyla başlamıştır. Söz konusu taş ocağı işlevi, M.Ö. 2300’lü yıllardan başlayarak yaklaşık otuz yıl öncesine kadar kesintisiz biçimde devam etmiştir. Teknolojik gelişmeler ve pişirme alışkanlıklarının değişmesiyle birlikte taş ocağı olarak kullanımı sona ermiştir. Bu süreçte, hem yerel kullanıma yönelik hem de çevre bölgelere pazarlama amacıyla pileki taşının üretimi sürdürülmüştür.

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/08/16/l9MLbDhCdpBLJauuip92pznkujQAC1AC.png)
*Pileki Mağarası ( Rize İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü)*

### **Mimari Özellikler**

Tamamı insan eliyle oyularak meydana gelen mağaranın iç yapısı, girişte iki büyük mekân ve bunların ardında uzanan çok sayıda tünelden oluşur. Mağara içinde çeşitli kuyular ile küçük göller yer almaktadır. Bu yapısıyla mağara, hem işlevsel taş çıkarma alanı hem de kompleks bir yer altı yapısı görünümü sunmaktadır.

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/08/16/IPkYaqD2dp6IGNMrPJrbaPs4SOqEugiB.png)
*Pileki Mağarası ( Rize İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü)*

### **Restorasyon Çalışmaları**

Pileki Mağarası’nın içindeki toprak ve molozlar temizlenerek yapının turizme açılması sağlanmıştır. Aydınlatma sistemlerinin kurulması ve erişim imkânlarının iyileştirilmesiyle birlikte mağaranın günümüzde 1500 metre uzunluğundaki bölümü ziyaret edilebilir durumdadır. Gelecekteki projeler kapsamında mağara içerisinde, pileki taşı üretiminde kullanılan araçlar ve ekmek yapımında kullanılan eşyaların sergileneceği bir müze ve yöresel yemeklerin sunulacağı bir restoranın kurulması planlanmaktadır. Bu kapsamda, mağaranın kültürel ve gastronomik bir merkez olarak değerlendirilmesi hedeflenmektedir.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Pileki Mağarası" -->

## Academic Sources and References

1. İyidere Belediyesi. “Pileki Mağarası.” İyidere Belediyesi Resmî Web Sitesi. Erişim tarihi Erişim tarihi 16 Ağustos 2025. https://www.iyidere.bel.tr/Sayfa/pileki\_magarasi-181.html.Karadeniz Kültür Envarteri. “Pileki Mağarası.” Karadeniz Kültür Envarteri. Erişim tarihi Erişim tarihi16 Ağustos 2025. https://karadeniz.gov.tr/pileki-magarasi/?amp=evet.T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. “Pileki Mağarası.” Kültür Portalı. Erişim tarihi 16 Ağustos 2025.https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/rize/gezilecekyer/pileki-magarasi.T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. “Pileki Mağarası.” Rize İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. Erişim tarihi 16 Ağustos 2025. https://rize.ktb.gov.tr/TR-347105/pileki-magarasi.html.