---
title: Payduşka Dansı
slug: payduska-dansi-8d968
url: /detay/payduska-dansi-8d968
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Payduşka Dansı
  type: article
  disambiguation: Payduşka Dansı: Kısa-uzun ritmiyle Balkanlara özgü geleneksel bir halk dansı.  Tarihi ve çeşitlerini keşfedin!
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Sahne Sanatları
      slug: sahne-sanatlari
      url: /kategori/sahne-sanatlari
author: Nursena Şahin
created_at: 2025-08-19T00:14:55.110869+03:00
updated_at: 2025-08-19T13:58:10.986232+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/18/2lsOVEmymxqUsZEtjOS6nWRWc04iuwlB.jpg
---

# Payduşka Dansı

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Payduşka Dansı" -->

## KURE Information Cards

![file_00000000c664620aa84d6b0582a42bd7.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/18/Ua6qpc4vlXaKzSloAZoLceljWCICXrW9.png)
*Payduşka Dansı (Yapay Zeka ile Oluşturulmuştur)*

| Field | Value |
|-------|-------|
| Sınıflandırma(lar) | Asimetrik ritimli zincir dansı |
| Etimoloji(ler) | Türkçedeki "paytak" kelimesinden türediği düşünülür ("içe dönük bacaklı" veya "sallanarak yürümek"). |
| Ana Tipler | Tip 1: Payduşka troika (10 ölçülük fraz), Tip 2: Payduşka chetvorka (12 ölçülük fraz) |
| Koreografi | Topallayan adımlar, Zıplama adımları, İsteğe bağlı adımlar, Arayüz |
| Yayılım Alanı | Arnavutluk, Yunanistan, Sırbistan, Kuzey Makedonya, Türkiye |
| Coğrafi Köken | Aşağı Tuna bölgesi (özellikle Sredna Gorna bölgesi) |
| Ritim | "Kısa-uzun" (Genellikle 5/16 metrikle yaklaştırılır, bazı durumlarda 3/8 metrikte çalınır) |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Payduşka Dansı" -->

## Article Content

***Payduşka Dansı,*** genellikle koreograflar ve [dans](/tr/detay/dans-751340/llms.txt) araştırmacıları tarafından "kısa-uzun" ritmine sahip çeşitli dans türlerine verilen genel bir isimdir. Bu dans ailesi,  dansçılar tarafından iki vuruşlu asimetrik ritimleriyle bir araya getirilen çeşitli zincir dansı formlarını içerir. Payduşka için bu ritim "kısa-uzun" olarak yorumlanır ve müzikal olarak en sık 5/16 metrikle yaklaştırılır. Ancak, bazı yerel müzisyenlerin bu ritmi 3/8 metrikte çaldığı da kaydedilmiştir.

### **Etimolojik Kökeni**

Dansın adının etimolojik kökeni konusunda çeşitli teoriler bulunmaktadır. Yaygın bir görüşe göre, "Payduşko" adının Türkçedeki "[paytak](/tr/detay/paytak-dfd78/llms.txt)" kelimesinden geldiği ve "içe dönük bacaklı" veya "sallanarak yürümek" anlamlarını taşıdığı düşünülmektedir. Bulgaristan'ın Topolovgrad (Kavakli) bölgesindeki Yunanlılar bu dans için iki isim kullanmıştır; transliterasyon yoluyla "Μπαϊντούσκα" ve potansiyel olarak "Κουτσός" (Koutsós) olarak çevrilen ve "sakat, ayak veya bacaklardaki bir sorun nedeniyle düzgün yürüyemeyen" anlamına gelen bir kelime.

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/08/18/xPCZQ3eUzYg5and4k2vYl3IhCrQ2EUW8.jpg)
*Payduşka Dansına Ait Bir Görsel (Yapay Zeka ile Oluşturulmuştur.)*

### **Klasik Payduşka Dansı**

Klasik [Payduşka dansı](/tr/detay/payduska-dance-b07f1/llms.txt), temel dans motiflerinin stabil bir yapısına sahiptir. Bu yapı genel olarak "topallayan adımlar", "isteğe bağlı adımlar", "zıplama adımları" ve "arayüz" olarak adlandırılan kısımlardan oluşur. "Topallayan adım," Bulgar dansçıları tarafından sıklıkla Payduşko adımı olarak adlandırılır. Bu adım, sol yöne doğru gerçekleştirildiğinde, ilk vuruşta sağ ayağın sol ayağın önüne çapraz atılması ve ikinci vuruşta hafifçe aşağıya doğru bir hisle sağ ayağın geri atılması şeklinde tanımlanır. "Zıplama adımı" ise genellikle yerinde veya sağa doğru gerçekleştirilir; kısa vuruşta zıplama, uzun vuruşta ise adım atma eylemini içerir. "Klasik" Payduşka'nın iki ana tipi bulunmaktadır:

- **Tip 1 (Payduşka troika):** Bu versiyon en yaygın ve popüler olanıdır. 10 ölçülük bir dans frazından oluşur ve genellikle 16 ölçülük şarkılar eşliğinde icra edilir. 1920'lerde coğrafi olarak oldukça yaygınlaşmıştır.

- **Tip 2 (Payduşka chetvorka):** Bu versiyon da yaygın ve popüler bir dans olarak tanımlansa da, 12 ölçülük dans frazına sahip olmasına rağmen daha az belgelenmiş örneği bulunmaktadır.

Koreograflar bu iki versiyonu üç veya dört topallayan adıma göre ayırsa da, farklı "arayüz" adımları daha belirleyici görünmektedir. Dans frazının uzunluğu, müziğe kültürel olarak uyum zorunluluğu olmadığından, dans motiflerinin seçimiyle belirlenir. Ancak, 10 veya 12 ölçülük popüler frazları korumak için bazı uyarlamalar da yapılabilmektedir.

Payduşka'nın popüler formu ("Tip 1") 20. yüzyılın sonlarında Arnavutluk, Yunanistan, Sırbistan, Kuzey Makedonya ve [Türkiye](/tr/detay/kirklareli-province-2c6b0/llms.txt)'deki dans repertuvarlarına yayılmıştır. Bununla birlikte, bu ritme sahip dansların coğrafi dağılımı, bunların Aşağı Tuna bölgesine endemik olduğunu düşündürmektedir. Sredna Gorna bölgesinde kaydedilen Payduşka varyasyonları, dansın "orijinal" kaynağına en yakın olabilecek versiyonları temsil etmektedir. Bu varyasyonlar, sola doğru topallama ve sağa doğru zıplama adımlarından oluşan klasik forma uymaktadır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Payduşka Dansı" -->

## Academic Sources and References

1. Green, Nick. “Paydushka: Structure, Variation and Dance Phrases.” Eliznik Articles, 2025. Erişim tarihi: https://eliznik.me.uk/wp-content/uploads/articles/Nick-Green-ELIZNIK-Pajdushka-structure-2025.pdf.Sakar, Mümtaz Hakan. “Makedonya Göçmenleri Dernek Geceleri ve Kültürel Kimliğin Müzik ve Dans Yoluyla İnşası.” The Journal of Academic Social Sciences 9, no. 123 (Aralık 2021): 42–59. Erişim tarihi: https://doi.org/10.29228/ASOS.54179.