---
title: Palanka
slug: palanka-1344d
url: /detay/palanka-1344d
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Palanka
  type: dictionary
  disambiguation: Palanka: Kütüklerden yapılan küçük kale veya tahkimat.  Osmanlı dönemi askeri tarihi ve Balkan coğrafyasında kullanılır.
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Diller Ve Dil Bilim
      slug: diller-ve-dilbilim
      url: /kategori/diller-ve-dilbilim
    - name: Tarih
      slug: tarih
      url: /kategori/tarih
  tags:
    - Palanka
author: Ayşenur Bayraktar
created_at: 2025-06-27T14:40:46.522255+03:00
updated_at: 2025-06-27T14:56:34.684819+03:00
---

# Palanka

<!-- CONTEXT: Article Content for "Palanka" -->

## Article Content

### **Köken**

*Palanka* kelimesi, Türkçeye Macarca *palánkvár* (“ağaç tomruklarından yapılmış savunma yapısı, palisad”) sözcüğünden geçmiş olup, “[kütüklerden inşa edilen küçük kale veya tahkimat](/tr/detay/kale-sozluk/llms.txt)” anlamında kullanılır. Macarca bu sözcük, Geç Latince *palanca* (“[kütük](/tr/detay/kutuk-8b013/llms.txt), kazık, tomruk”) kelimesinden evrilmiştir. Latince biçim ise Eski Yunanca *phálanks* (φάλανξ, “kalın sopa, kütük, silahlı birlik”) köküne dayanır. Etimolojik gelişimi boyunca kelime, odun ya da kazıkla oluşturulan savunma hatlarını ve küçük ölçekli askeri kaleleri tanımlamak üzere kullanılagelmiştir.

### **Kullanım Alanları**

- **Askeri Tarih:** Osmanlı dönemi sınır kaleleri ve ileri karakollarını tanımlamak için (“Bosna palankaları”).
- **Mimarlık ve Arkeoloji:** Ağaç gövdeleriyle çevrili geçici ya da yarı kalıcı savunma yapıları için.
- **Coğrafya ve Toponimi:** Bazı Balkan yerleşim adlarında tarihî savunma yapısına işaret eden ad öğesi (*Palanka*, *Smederevska Palanka* gibi).
- **Tarihi Belgeler:** Osmanlı tahrir defterleri ve sefernamelerde kale statüsü taşımayan tahkimli yerleşim birimlerini belirtmekte.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Palanka" -->

## Academic Sources and References

1. “Palanka”. Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 27 Haziran 2025. https://lugatim.com/s/palanka.“Palanka”. Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 27 Haziran 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/palanka.“Palanka”. Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 27 Haziran 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=palanka.