--- title: Niksar Kalesi slug: niksar-kalesi-16087 url: /detay/niksar-kalesi-16087 type: article language: Türkçe entity: primary: Niksar Kalesi type: article disambiguation: Niksar Kalesi: Tokat'ın görkemli tarihi kalesi. Pontus'tan Osmanlı'ya uzanan zengin tarihi keşfedin! categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Mimari slug: mimari url: /kategori/mimari - name: Seyahat Ve Turizm slug: seyahat-ve-turizm url: /kategori/seyahat-ve-turizm tags: - Çanakçı Çayı - Niksar Kalesi - Arkeolojik kazılar - Pontus Krallığı - Tokat author: Bilge Öztürk created_at: 2025-05-29T22:57:11.100182+03:00 updated_at: 2025-05-30T11:39:19.832834+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/29/Nsf3rMMxuZ7ksQCgBZv9XQFHGE6gWPnK.jpg --- # Niksar Kalesi ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Niksar Kalesi ![1000058281.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/29/jEG0XbH6YfazfFDFFT0DPBhkpZrxQgUh.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Özelliği | Türkiye'nin 2. büyük kalesi | | Buluntular | Sarnıç,koridor,dikdörtgen birimler | | Yapılar | 2 hamam,2 mescit,1 medrese,1 kilise,hapishane | | Nehirler | Çanakçı Çayı, Kelkit Çayı, Maduru Çayı | | Antik Adı | Kaberia | | Yapıldığı Dönem | Pontus Krallığı (MÖ 280–MS 66) | | Konum | Niksar İlçesi,Tokat | ## Article Content **Niksar Kalesi,** **Tokat** ilinin **Niksar** ilçesi merkezinde, Çanakçı Çayı vadisinin kuzeyinde yer alan bir tepe üzerinde konumlanmaktadır. Kelkit Çayı ile birleşen Çanakçı Çayı ve Maduru Çayı arasında kalan bu tepe, tarih boyunca **stratejik** bir **savunma noktası** olarak kullanılmıştır. **Türkiye'nin ikinci büyük kalesi** olarak kabul edilen [Niksar Kalesi](/tr/detay/niksar-castle-cf68b/llms.txt), ilçe merkezine tamamen hâkim bir konumdadır. Kale, çeşitli dönemlerde **askeri** ve **sivil** yapılarla donatılmıştır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/29/T3gZraUWJaHj6kin4OG1gQ1c5i1eu49t.jpg) *Niksar Kalesi.(Niksar Belediyesi)* ### **Tarihçe** [Niksar](/tr/detay/niksar/llms.txt) Kalesi’nin kökeni, Pers kökenli **Pontus Krallığı dönemine** (MÖ 280–MS 66) kadar uzanmaktadır. Bu dönemde kalenin adının **Kaberia** olduğu bilinmektedir. Roma Dönemi’nde kaleye yeni yapılar eklenmiş ve savunma sistemi genişletilmiştir. Roma savunma mimarisine uygun olarak iç, orta ve dış olmak üzere üç hatlı sur sistemi oluşturulmuştur. 7. ve 9. yüzyıllarda Bizans döneminde, güneyden gelen akınlara karşı kale yeniden güçlendirilmiştir. İslami dönemlerde de kale çeşitli tahkimatlarla geliştirilmiş ve farklı işlevlere sahip yapılarla donatılmıştır. ### **Yapısal Özellikler** Niksar Kalesi, batıdan doğuya doğru yükselen dört ana bölümden oluşmaktadır. Bu bölümler, surlarla tamamen çevrilmiş teraslar halinde düzenlenmiştir. Kalenin **en yüksek noktası** olan **dördüncü terasta** arkeolojik kazılar gerçekleştirilmiştir. Kale içerisinde tespit edilen yapılar arasında **iki hamam, iki mescit, bir medrese, bir kilise ve bir hapishane kalıntısı** yer almaktadır. 2021 yılında yapılan kazılarda, bir **sarnıç**, bu sarnıca ulaşan bir **koridor** ve farklı büyüklükte **altı adet dikdörtgen planlı yapı birimi **ortaya çıkarılmıştır. Bu birimlerin zemin seviyelerine henüz ulaşılamadığı için yapılar stratigrafik olarak kesin biçimde değerlendirilmemektedir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/29/hFIRPLTBWEp1nEDN2WIJ2Jfbfg9cq7xB.jpg) *Niksar Kalesi.(Niksar Belediyesi)* ### **Arkeolojik Bulgular** [Tokat](/tr/detay/tokat-c02ae/llms.txt) Müze Müdürlüğü başkanlığında 2015 yılında başlatılan kazı çalışmaları 2016 yılında sürdürülmüş, bir süre ara verilen çalışmalar 2021 yılında yeniden başlatılmıştır. Kazılar sonucunda Hellenistik Dönem’den Osmanlı Dönemi’nin sonuna kadar uzanan geniş bir zaman aralığına ait buluntular elde edilmiştir. Bu buluntular arasında **pişmiş toprak, metal, kemik, cam ve taş **gibi çeşitli malzemelerden yapılmış eserler bulunmaktadır. Ayrıca dikdörtgen, kare ve altıgen formlu kesme tuğlalar ile bir yüzü **sırlı taşlar,** kalede muhtemelen saray işlevi görmüş özel yapıların varlığına işaret etmektedir. Ancak bu yapıların işlevi ve kapsamı henüz netlik kazanmamıştır. ## Academic Sources and References 1. Dergipark. “Niksar İç Kalesi 2021 Yılı Kazı Çalışmaları ve Buluntularının Değerlendirilmesi.” Sosyoekonomi ve Mavi Akademi Dergisi (SEMA), Sayı 5 (2023). Erişim 29 Mayıs 2025. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sema/issue/74143/1225952Kültür ve Turizm Bakanlığı. “Niksar.” T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Tokat İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. Erişim 29 Mayıs 2025. https://tokat.ktb.gov.tr/TR-140903/niksar.htmlKültür ve Turizm Bakanlığı. “Tokat Kaleleri.” T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Tokat İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. Erişim 29 Mayıs 2025. https://tokat.ktb.gov.tr/TR-231605/kaleler.htmlKültürportalı. “Niksar Kalesi.” Kültürportalı – T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. Erişim 29 Mayıs 2025. https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/tokat/gezilecekyer/nksar-kalesNiksar Belediyesi. “Niksar Kalesi.” Niksar Belediyesi Resmî Web Sitesi. Erişim 29 Mayıs 2025. https://niksar.bel.tr/tarihi-merkez/niksar-kalesi/1 ## Related Articles - [Cacabey ve Gökbilim Medresesi](//detay/cacabey-ve-gokbilim-medresesi-2581b/llms.txt)