---
title: Muvaffakuddîn es-Sülemî
slug: muvaffakuddin-es-sulemi-c136a
url: /detay/muvaffakuddin-es-sulemi-c136a
type: biography
language: Türkçe
entity:
  primary: Muvaffakuddîn es-Sülemî
  type: biography
  disambiguation: 12. yüzyıl Şamlı hekim ve âlim Muvaffakuddîn es-Sülemî: hayatı, eserleri ve mirası.
  categories:
    - name: Tarih
      slug: tarih
      url: /kategori/tarih
  tags:
    - tıb
    - bimaristan
    - tabib
    - hukukçu
    - Zengiler
    - Eyyubiler
author: Ufuk Alkım Güven
created_at: 2025-05-18T14:14:31.486354+03:00
updated_at: 2025-05-26T17:07:47.863580+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/26/dvALlyuQ3pDobuXmw4Dg2wrjYbTe1OgD.png
---

# Muvaffakuddîn es-Sülemî

> Zengî ve Eyyubîler döneminin meşhur tabib ve fıkıh âlimi. Nuriyye Bimaristanı başhekimi (v. 604/1208).

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Muvaffakuddîn es-Sülemî" -->

## KURE Information Cards

### KURE Information Card: Muvaffakuddin Abdülaziz b. Abdülcebbar es-Sülemî

![h9JDnyetipmeCBOk2DrxmuGsk7hw4g9C.jpeg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/26/ivIrYXaLNYdn2CARnnfyCt0srWyuIcHM.jpeg)

| Field | Value |
|-------|-------|
| Hizmet Verdiği Kurum | Nûrî Bimaristanı (Büyük Bimaristan) |
| Devam Ettiği Eğitim Kurumu | Emîniyye Medresesi |
| İlgi Alanları | Fıkıh, Tıb |
| Eserleri | İmtihânu’l-Elibba li-Kâffeti’l-Etıbba |
| Talebeleri | Reşidüddîn İbn es-Sûrî |
| Hocaları | İlyas b. el-Mitrân |
| Vazifeleri | Baştabib |
| İrtibatı Olduğu Hükümdarlar | Nureddin Zengî, el-Melikü’l-Âdil Ebû Bekir b. Eyyûb |
| Yaşadığı Şehir | Şam |
| Vefat Tarihi | 604/ 6 Haziran 1208 |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Muvaffakuddîn es-Sülemî" -->

## Article Content

[Muvaffakuddin Abdülaziz b. Abdülcebbar b. Ebû Muhammed es-Sülemî](/tr/detay/muvaffakuddin-as-sulami-a9a8f/llms.txt), 12. yüzyılın tanınan din ve tıp âlimlerinden biridir. Şeyh, imam ve âlim unvanlarına sahip olan Abdülaziz, yüksek ahlâkı, cömertliği ve hayırseverliği ile tanınmıştır. Özellikle yoksul ve muhtaç kimselere karşı büyük bir şefkat ve ilgi göstermiş, onların ihtiyaçlarını bizzat karşılamaya özen göstermiştir. İlaç, gıda ve diğer temel ihtiyaçlarını temin etmek suretiyle, toplumun zayıf kesimlerine sürekli destek olduğu ve güler yüzlü, dindar ve çevresindekiler tarafından sevilen bir kişiliğe sahip olduğu kaynaklarca nakledilmektedir.

### **Eğitimi**

Eğitim hayatına Şam’da, el-Câmiʿ yakınında yer alan el-Medrese el-Emîniyye’de fıkıh tahsiliyle başladı. Daha sonra İlyas b. el-Mıtrân’dan tıp ilmi öğrenmeye yöneldi. Bu alanda kısa sürede yetkinlik kazandı; hem teorik bilgisi hem de pratik uygulamalarıyla dönemin önde gelen tabiplerinden biri hâline geldi. Tıp alanındaki bilgi ve tecrübesiyle örnek alınan âlimler arasında yer aldı ve bu alanda kendisine bağlı öğrenciler için umumi ders meclisleri düzenledi.

### **Görevleri**

Muvaffakeddin, ilk olarak Nûreddin Mahmud b. Zengî (v. 569/1174) tarafından Şam’da inşa ettirilen büyük [Bîmâristan](/tr/detay/bimaristan-2/llms.txt)’da görev aldı. Ardından Eyyûbî hükümdarı [el-Melikü’l-Âdil](/tr/detay/el-melikul-adil-i/llms.txt) Ebû Bekir b. Eyyûb (v. 615/1218)'un hizmetine girdi. Uzun yıllar boyunca onun yanında görev yaptı; bu süreçte kendisine çeşitli ihsanlar, yüksek maaşlar ve itibarlı makamlar verildi. Muvaffakuddîn’in elde ettiği yüksek gelirleri, yukarıda kaynaklardan naklen aktarıldığı üzere hayır işlerine harcadığı görülmektedir. Ayrıca halka ücretsiz tıb hizmetini münferit olarak da devam ettirdiği anlaşılmaktadır.

### **Talebeleri ve Eserleri**

Abdülaziz es-Sülemî pek çok tıb talebesinin yetişmesinde öncü olmuştur. Öğrencileri arasında [Reşidüddîn İbn es-Sûrî](/tr/detay/ibnus-suri/llms.txt)’nin ismi zikredilmektedir. O’nun tıb talebeleri için kaleme aldığı *İmtihânu’l-Elibba li-Kâffeti’l-Etıbba* isimli bir eseri vardır.

[Muvaffakuddin Abdülaziz](/tr/detay/sadeddin-as-sulami-ad901/llms.txt), bu hizmeti sürdürürken kolik (karın ağrısı) hastalığına yakalanarak Hicri 20 Zilkade 604 (6 Haziran 1208) tarihinde Şam’da vefat etti. Cenazesi Cebel-i Kâsiyûn’a defnedildi. Ölümünde yaklaşık altmış yaşındaydı. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte Hicri 550 (1155–56) yılı civarında dünyaya geldiği tahmin edilmektedir.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Muvaffakuddîn es-Sülemî" -->

## Academic Sources and References

1. İbn Ebî Useybia, Muvaffakuddîn Ebü’l-Abbas Ahmed b. el-Kâsım b. Halîfe b. Yûnus es-Sa’dî el-Hazrecî. Uyûnu’l-Enbâ fî Tabakâti’l-Etıbba. thk. Nizâr Rızâ. Beyrut, 1965.es-Safedî, Selahaddin Halil b. Aybek. el-Vâfî bi'l-Vefayât. thk. Ahmed Arnavut-Türki Mustafa. Beyrut 2000. C. XIV.İsa, Ahmed. Tarihu’l-Bimaristânât fi’l-İslâm. Daru’r-Raidi’l-Arabî. Beyrut 1981.