---
title: Mütehayyir
slug: mutehayyir-b0a5f
url: /detay/mutehayyir-b0a5f
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Mütehayyir
  type: dictionary
  disambiguation: Mütehayyir: Şaşkınlık, kararsızlık, hayret... Arapça kökenli bu kelimeyi ve kullanım alanlarını keşfedin.
  categories:
    - name: Diller Ve Dil Bilim
      slug: diller-ve-dilbilim
      url: /kategori/diller-ve-dilbilim
    - name: Edebiyat
      slug: edebiyat
      url: /kategori/edebiyat
  tags:
    - Mütehayyir
author: Pınar Acar
created_at: 2025-06-12T18:45:37.663826+03:00
updated_at: 2025-06-12T19:17:21.141461+03:00
---

# Mütehayyir

<!-- CONTEXT: Article Content for "Mütehayyir" -->

## Article Content

### **Köken**

Arapça kökenli *muteḥayyir* (مُتَحَيِّر) kelimesi, “şaşmak” ya da “[şaşırmak](/tr/detay/sasirmak-7cfde/llms.txt)” anlamına gelen *teḥayyur* (تَحَيُّر) isminden türetilmiştir. Bu terim, Arapçadaki V. bâb fiil yapısından (tafa‘‘ul) gelmekte olup, bir kişinin bir olay karşısında zihinsel bir duraksama yaşadığını, yönünü veya karar yetisini geçici olarak yitirdiğini belirtir. Kökteki anlam genişlemesi, yalnızca [şaşkınlık](/tr/detay/saskinlik-752077/llms.txt) değil; aynı zamanda [hayret](/tr/detay/hayret/llms.txt), [kararsızlık](/tr/detay/sek-64f8f/llms.txt) ve çıkışsızlık gibi duyguları da kapsar. Osmanlı Türkçesiyle birlikte Türkçeye giren kelime, özellikle edebi ve entelektüel metinlerde duygusal veya zihinsel karmaşa hallerini tanımlamak için yerleşik hale gelmiştir.

### **Kullanım Alanı**

- **Edebiyat:** Karakterin içsel çatışmalar içinde bocaladığı veya duygusal anlamda çıkmaza girdiği durumları betimlemek için kullanılır.
- **Tarih:** Belirsizlik ya da kararsızlık içindeki tarihi kişiliklerin tavırlarını veya dönemin ruh halini yansıtmak amacıyla tercih edilir.
- **Felsefe:** Bireyin bilgi, hakikat ya da varoluş karşısında yaşadığı zihinsel duraksama ve karar verememe halini ifade eder.
- **Psikoloji:** Duygusal ya da bilişsel yüklenme sonucu bireyin tepki veremeyecek duruma gelmesini tanımlamakta kullanılır.
- **Günlük Dil:** Kişinin ani gelişen olaylar karşısında şaşırıp ne yapacağını bilemediği sıradan durumları anlatmak için yer yer mecaz anlamda kullanılır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Mütehayyir" -->

## Academic Sources and References

1. “Mütehayyir.” Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 12 Haziran 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=m%C3%BCtehayyir.“Mütehayyir.” Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 12 Haziran 2025. https://lugatim.com/s/M%C3%9CTEHAYY%C4%B0R.