--- title: Mehmet Bahattin Baysal slug: mehmet-bahattin-baysal-28627 url: /detay/mehmet-bahattin-baysal-28627 type: biography language: Türkçe entity: primary: Mehmet Bahattin Baysal type: biography disambiguation: Mehmet Bahattin Baysal: Önde gelen Türk kimyageri, akademisyen ve araştırmacının hayatı ve başarıları. categories: - name: Ekonomi Ve Finans slug: ekonomi url: /kategori/ekonomi - name: İşletme Ve Yönetim slug: isletme-ve-yonetim url: /kategori/isletme-ve-yonetim - name: Endüstri, Üretim Ve Otomasyon Sistemleri slug: endustri-uretim-ve-otomasyon-sistemleri url: /kategori/endustri-uretim-ve-otomasyon-sistemleri tags: - Mehmet Bahattin Baysal - TÜBİTAK - Akademik Kariyer - polimer - Kimya author: Neriman Çalışkan created_at: 2025-05-15T18:18:40.926933+03:00 updated_at: 2025-05-24T09:40:47.029315+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/21/QBQRhgmNiO0TQUYaqoubjV5OpHFed5Xg.png --- # Mehmet Bahattin Baysal > Prof. Dr. Mehmet Bahattin Baysal (8 December 1922 – 6 September 2017) was a physical chemist and academic who was one of the pioneers of polymer chemistry in Türkiye. He contributed to the advancement of basic sciences by founding the Department of Chemistry at Middle East Technical University (METU). ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Mehmet Bahattin Baysal ![MEHMET BAHATTİN KAPAK.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/15/mgUEJZkWLnSsGYjv6ccYTryXStD7mwqC.png) | Field | Value | |-------|-------| | custom_key_806570 | | | custom_key_806568 | | | Ölüm Yeri(Metin) | İstanbul | | Doğum Yeri(Metin) | Kırşehir | | Çeviri Kitapları | Erwin Schrödinger ve Kuantum Devrimi (2013),Kuantum Mekaniğine Giriş (1959 Prof. Dr. Erdal İnönü ile birlikte),Kolloid Kimyası (1956),Denel Fizikokimya (1954) | | Yayımladığı Kitaplar | Cumhuriyet Dönemi'nde Türkiye'de Üniversiteler Bilim ve Bilim Politikaları (2009),Üniversitelerde Altmış Yıl (2004),Yüksek Teknoloji Materyali ve Mühendislik Plastikleri (1990),Genel Kimya (1983),Polimer Kimyası (1981 1994) | | Bilimsel Çalışmaları | 36 doktora ve 31 yüksek lisans tez danışmanlığı,H-indeksi: 21,1783 atıf,131 SCI makalesi | | Ödüller ve Üyelikler | Turkish Journal of Chemistry Editörlüğü (1992–2009),European Science Foundation TÜBİTAK Temsilciliği (1980–1984),TÜBA Asli Üyesi (1995),TÜBİTAK Bilim Ödülü (1968) | | Başlıca Yurt Dışı Çalışmaları | Princeton Üniversitesi,Dartmouth College,Brookhaven National Laboratory,Massachusetts Institute of Technology (MIT) | | Araştırma Alanları | Katı Hal Kimyası,İyon Değişimi,Kopolimer Sentezleri,Polimer Kimyası Teknolojisi,Reaksiyon Kinetiği,Fizikokimya | | Akademik Faaliyet Görevleri | TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi,Boğaziçi Üniversitesi,Karadeniz Teknik Üniversitesi | | Görev(ler) | Kimya Bölüm Başkanı ve Dekan: İstanbul Teknik Üniversitesi (1979–1990),Polimer Araştırma Enstitüsü Kurucusu ve Müdürü: ODTÜ,Fen-Edebiyat Fakültesi Dekanı:,Kimya Bölümü Kurucu Başkanı:,Profesör:,Doçent:,Asistan: | | Akademik Ünvanlar | Profesörlük: Orta Doğu Teknik Üniversitesi (1960),Doçentlik: New York Polytechnic Üniversitesi (1952),Doktora: Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Fizikokimya Enstitüsü (1949) | | Eğitim | İstanbul Yüksek Öğretmen Okulu (1945),İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya Bölümü (Lisans 1945),İzmir Lisesi (1939),Buca Ortaokulu (1936) | | custom_key_806570 | 2017-09-06 | | custom_key_806568 | 1922-12-08 | ## Article Content ### **Doğumu ve İlköğrenimi** Mehmet Bahattin Baysal, 8 Aralık 1922 tarihinde Kırşehir’de doğdu. İlk öğrenimine Posof’ta başladı ve eğitimine Doğu Anadolu’nun çeşitli şehirlerinde devam etti. Ailesiyle birlikte İzmir Buca'ya yerleşmesinin ardından, 1936 yılında Buca Ortaokulu'nu ve 1939 yılında İzmir Lisesi'ni bitirdi. ### **Yükseköğrenimi** Baysal, İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi [Kimya Bölümü](/tr/detay/2025-nobel-kimya-odulu-f6d76/llms.txt)'nde lisans eğitimini tamamlayarak 1945 yılında mezun oldu. Aynı zamanda İstanbul Yüksek Öğretmen Okulu'nu da bitirdi. ### **Akademik Kariyerinin Başlangıcı** 1945 yılında Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi'nde asistan olarak göreve başladı. 1946-1949 yılları arasında Prof. Dr. A. G. Parts’ın danışmanlığında Fizikokimya Enstitüsü’nde kimyasal kinetik üzerine doktora çalışmasını tamamladı. 1952 yılında New York Polytechnic Üniversitesi’nde serbest radikal polimerizasyonlarının kinetiği üzerine hazırladığı tezle fizikokimya doçenti unvanını aldı. 1954 yılında askerlik görevinden sonra Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi'ne doçent olarak atandı. ### **Yurt Dışı Çalışmaları** 1957-1959 yılları arasında Massachusetts Institute of Technology (MIT) ve Brookhaven National Laboratory’de atom enerjisi ve polimer kimyası alanlarında araştırmalar yaptı. Daha sonraki yıllarda 1964-1965’te Dartmouth College'da polimer maddelerin elektriksel özellikleri, 1970-1971’de ise Princeton Üniversitesi'nde kopolimer ve kauçuk sentezleri üzerine araştırmalar gerçekleştirdi. ### **Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde Çalışmaları** 1960 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde fizikokimya profesörü oldu. Aynı yıl ODTÜ Kimya Bölümü’nün kurucu bölüm başkanlığına atandı ve bölüme ilk öğrencilerin kabulünü sağladı. 1960-1964 yılları arasında [Kimya Bölüm Başkanlığı](/tr/detay/trakya-universitesi-tu-0feae/llms.txt), 1966-1970 yılları arasında Fen-Edebiyat Fakültesi Dekanlığı yaptı. Ayrıca ODTÜ'de Rektörlük danışmanlığı ve Polimer Kimyası Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü görevlerinde bulundu. 1970’li yıllarda kurduğu Polimer Araştırma Enstitüsü çatısı altında polimer bilimiyle ilgili çok disiplinli çalışmalar başlatıldı. ### **İstanbul Teknik Üniversitesi ve Diğer Görevler** 1979-1990 yılları arasında İstanbul Teknik Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi'nde Kimya Bölüm Başkanlığı ve Fakülte Dekanlığı görevlerinde bulundu. Ayrıca bir süre Karadeniz Teknik Üniversitesi'nde de görev yaptı. [TÜBİTAK](/tr/detay/t3-podcast-teknolojiye-bilimsel-yaklasin-hasan-man/llms.txt) Marmara Araştırma Merkezi, PETKİM Petrokimya A.Ş. ve Başbakanlık Atom Enerjisi Komisyonu'nda çeşitli yöneticilik ve araştırmacı görevlerinde bulundu. ### **Emeklilik Sonrası Faaliyetleri** Emekli olduktan sonra çalışmalarına Boğaziçi Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Kimya Mühendisliği Bölümü'nde ve TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi'nde devam etti. ### **Bilimsel Çalışmaları** Çalışmaları reaksiyon kinetiği, polimer kimyası ve fizikokimyası, kopolimer sentezleri, iyon değişimi ve katı hal kimyası gibi alanlarda yoğunlaşmıştır. SCI kapsamındaki dergilerde yayımlanan 131 makalesine 1783 atıf yapılmış olup, H-indeksi 21 olarak kaydedilmiştir. 36 doktora ve 31 yüksek lisans tezine danışmanlık yapmıştır. ### **Aldığı Görevler ve Üyelikler** - 1968 yılında TÜBİTAK Bilim Ödülü'nü kazandı. - 1995 yılında Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) asli üyeliğine seçildi. - European Science Foundation (1980-1984) TÜBİTAK temsilciliği yaptı. - Turkish Journal of Chemistry dergisinde editörlük yaptı (1992-2009). - Journal of Applied Polymer Science ve Bulletin of the Chemist and Technologist of Macedonia dergilerinde yayın kurulu üyeliği görevlerinde bulundu. - Üniversitelerarası Kurul Etik Komisyonu Başkanlığı (2001-2005) görevini üstlendi. ### **Yayınları** #### **Kitapları:** - Polimer Kimyası (1981, 1994) - Genel Kimya (1983) - Yüksek Teknoloji Materyali ve Mühendislik Plastikleri (1990) - Üniversitelerde Altmış Yıl (2004) - Cumhuriyet Dönemi'nde Türkiye'de Üniversiteler Bilim ve Bilim Politikaları (2009) #### **Çeviri kitapları:** - Denel Fizikokimya (1954) - Kolloid Kimyası (1956) - Kuantum Mekaniğine Giriş (1959, Prof. Dr. Erdal İnönü ile birlikte) - Erwin Schrödinger ve Kuantum Devrimi (2013) ### **Ölümü** [Prof. Dr. Mehmet Bahattin Baysal](/tr/detay/mehmet-bahattin-baysal-c205d/llms.txt), 6 Eylül 2017 tarihinde 95 yaşında hayatını kaybetti. Cenazesi 8 Eylül 2017 günü Karacaahmet Şakirin Camii'nde kılınan namazın ardından defnedildi. ## Academic Sources and References 1. "Bahattin Baysal Kimdir?" Sarkaç – Bilim ve Ütopya, https://sarkac.org/2017/09/bahattin-baysal-kimdir/. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. 2. "Prof. Dr. Bahattin Baysal." MEMORIAM – METU, https://memoriam.metu.edu.tr/prof-dr-bahattin-baysal/. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. 3. "Prof. Dr. Bahattin Baysal." Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kimya Bölümü, https://chem.metu.edu.tr/history. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. 4. "Prof. Dr. Mehmet Bahattin Baysal'ı Kaybettik." PAGEV – Türk Plastik Sanayicileri Araştırma, Geliştirme ve Eğitim Vakfı, https://pagev.org/turkiye-polimer-biliminin-duayen-ismi-prof-dr-mehmet-bahattin-baysal-i-kaybettik. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. 5. "TÜBA Şeref Üyesi Prof. Dr. Bahattin Baysal Vefat Etti." Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA), https://www.tuba.gov.tr/tr/haberler/akademiden-haberler/tuba-seref-uyesi-prof.-dr.-bahattin-baysal-vefat-etti. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. 6. Baysal, Bahattin. "En başarılı 23 Türk bilim insanı." Cumhuriyet Bilim Teknik, sayı 974 (2005): 10. 7. Doğan, Mehmet. "Araştırıcıların bilimsel başarıları ve h-faktörü." Cumhuriyet Bilim Teknik, sayı 976 (2005): 8–9. 8. Hirsch, Jorge E. "An Index to Quantify an Individual’s Scientific Research Output." arXiv:physics/0508025, 29 Eylül 2005. https://arxiv.org/abs/physics/0508025. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. 9. Kalaycıoğulları, İnan. Cumhuriyet Dönemi Türkiye’sinde Bilim. İstanbul: Muhayyel Yayıncılık, 2020. 10. Osmanlı Bilimi Araştırmaları. "Cumhuriyet Döneminde Türkiye’de Bilim Konusunda Bir Kitap Üzerine Eleştiri ve Düşünceler." Osmanlı Bilimi Araştırmaları 22, no.1 (2021): 205–213. https://doi.org/10.26650/oba.813403. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025.