--- title: Mamure Kalesi slug: mamure-kalesi-168d4 url: /detay/mamure-kalesi-168d4 type: article language: Türkçe entity: primary: Mamure Kalesi type: article disambiguation: Mamure Kalesi: Mersin'deki tarihi kale, Roma, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinden kalma kalıntılar barındırıyor. UNESCO Geçici Listesi'nde! categories: - name: Mimari slug: mimari url: /kategori/mimari - name: Seyahat Ve Turizm slug: seyahat-ve-turizm url: /kategori/seyahat-ve-turizm tags: - UNESCOAdayı - KalelerDiyarı - HiddenGemsTurkey - KeşfetTürkiye - KaleTurizmi - MersinTarihi - MamureCastle - MamureKalesi - Mamure - TürkiyeTarihi - TarihiYerler - Kale - Mersin - Anamur author: Muhammed Samed Acar created_at: 2025-04-05T12:20:09.197090+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:02:37.874602+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/05/56PgYSjpvNso0FlaxXkY7Xoc9WC0GFNu.jpg --- # Mamure Kalesi ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Mamure Kalesi ![20170131141642895_Mamure Kalesi (Foto Anamur Muzesi) (2).jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/05/R57WhXgeHkm0ZFEDzUyUQwLxcLNbjfdu.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Yüz Ölçümü(Metin) | 23.500 m² | | Savunma | 10 m genişliğinde hendek, gözetleme pencereleri ve burçlar arası yollar. | | Yapılar | Tek kubbeli cami (Karamanoğulları dönemi, 16. yy Osmanlı mimarisi), Su sarnıçları, Depolar, Hamam kalıntıları. | | Giriş | Esas giriş iç avlunun kuzeyinde iki kule arasında kitabeli; günümüzdeki giriş farklı. Hendek üzerindeki köprü yıkılmış. | | Duvarlar | Çift katlı alt geniş-üst dar kesme taş ve Horasan harcıyla yapılmış; geç dönem onarımlarda tuğla kullanılmış. | | Kuleler | 39 adet (baş kale, köşe burçları, Fener Kulesi - yıkık). | | Bölümler | İç avlu (doğu), Dış kale (batı), İç kale (güneydeki kayalıklar). | | İlk İnşa | Romalılar tarafından Akdeniz ve Kilikya ticaret yollarını gözetlemek amacıyla yapıldı. | | UNESCO Durumu | Dünya Mirası Geçici Listesi’nde | | Dönemler | Roma, Bizans, Selçuklu, Karamanoğulları, Osmanlı | | Tarihi Köken | M.S. 3. veya 4. yüzyılda Romalılar tarafından inşa edildiği tahmin edilmektedir; Rigmonai Antik Kenti temelleri üzerine kurulmuştur. | | Konum | Mersin,Anamur’a 6 km mesafede,Antalya-Mersin karayolu üzerinde,Bozdoğan Köyü sınırları içerisinde,Anamur ilçesi | ## Article Content **Mamure Kalesi,** Türkiye’nin Mersin iline bağlı Anamur ilçesinin doğusunda, [Antalya](/tr/detay/antalya-2/llms.txt)-Mersin karayolu üzerinde, Bozdoğan Köyü sınırları içerisinde bulunmakta olup 23.500 m²’lik bir alanı kaplamaktadır. Yüksek kayalıklar ve düzlükler [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) kurulu olan bu [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt), antik Roma şehri Rigmonai’nin temelleri üzerine inşa edildiği düşünülen bir Orta [Çağ](/tr/detay/cag-4/llms.txt) kalesidir. Roma, Bizans, Selçuklu, Karamanoğulları ve Osmanlı dönemlerine ait kalıntılar taşıyan Mamure Kalesi, mimari çeşitliliği ve tarihi yapısıyla dikkat çeker. UNESCO [Dünya](/tr/detay/dunya-2/llms.txt) Mirası Geçici Listesi’nde [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alan [kale](/tr/detay/kale-4/llms.txt), Akdeniz kıyısında günümüze ulaşmış en [sağlam](/tr/detay/saglam-748210/llms.txt) [Türk](/tr/detay/turk/llms.txt) kalelerinden biri olarak kabul edilmektedir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/05/wOkfDHygjsF9D2qk42C8VFT8Mf62tS8O.jpg) *Mamure Kalesi (Kültür Portalı)* ### **Tarihçe** Mamure Kalesi’nin kesin yapılış tarihi bilinmemekle [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt), ilk inşasının M.S. 3. veya 4. yüzyılda Romalılar tarafından Akdeniz ve Kilikya [ticaret](/tr/detay/ticaret-3/llms.txt) yollarını gözetlemek amacıyla gerçekleştirildiği tahmin edilmektedir. Büyük kesme taşlardan yapılmış antik temellerin hangi tarihte ve kimler tarafından inşa edildiği [tam](/tr/detay/tam/llms.txt) olarak tespit edilememiştir. Kale, Roma döneminden sonra Bizans ve Haçlılar tarafından genişletilmiş, 1221 yılında Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubat tarafından ele geçirilmiştir. Selçukluların zayıflamasıyla Hristiyan birliklerin kontrolüne geçen kale, 14. yüzyılda Karamanoğlu Mahmut [Bey](/tr/detay/bey-5/llms.txt) (1300-1308) tarafından kuşatılarak geri alınmıştır. Mahmut Bey, kaleyi onarıp mamur hale getirmiş ve adını “Mamuriye” koymuştur. Bu dönemde kiliselerin bir kısmı yıkılarak yerine cami inşa edilmiştir. Kalenin kitabesine göre, Karamanoğlu Alaaddinoğlu Mehmet oğlu [Sultan](/tr/detay/sultan-2/llms.txt) İbrahim tarafından 854 Hicri yılında (1450) yeniden inşa edilmiştir. Kitabede, “Mamure Beldesi ve kalesi [savaş](/tr/detay/savas-3/llms.txt) için yardım edilen köşedir. Korunan yerleşim yeri [Allah](/tr/detay/allah-5/llms.txt) yolunda hediye olarak cihat için onun yardımı ile tamam oldu” ifadeleri yer almaktadır.[^1]  Kale, 16. yüzyıl ortaları ve 18. yüzyıl sonlarında Osmanlılar tarafından onarılmış, son olarak 1960’lı yıllarda Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından restore edilmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/05/gKgGyu5tIHFsUusGf52dEKY7ZdmgDxnK.jpg) *Mamure Kalesi (Kültür Portalı)* ### **Mimari Özellikler** Mamure Kalesi, yüksek duvarlarla ayrılmış üç [ana](/tr/detay/ana-751169/llms.txt) bölümden oluşur: doğudaki iç [avlu](/tr/detay/avlu-2/llms.txt), batıdaki dış kale ve güneydeki kayalıklar üzerine inşa edilmiş iç kale. Kale, 39 kulesi, [su](/tr/detay/su-4/llms.txt) sarnıçları, camisi ve dışındaki [hamam](/tr/detay/hamam-2/llms.txt) kalıntılarıyla dikkat çeker. Etrafı 10 metre genişliğinde savunma amaçlı bir hendekle çevrilidir. Kale duvarları çift katlı olup, alt kısımları geniş, üst kısımları ise yukarı doğru daralmaktadır. Duvarlar ve burçlar, çeşitli taşlar ve [Horasan](/tr/detay/horasan-2/llms.txt) harcı kullanılarak inşa edilmiştir; giriş kapıları, pencerelerin kemerleri ve [duvar](/tr/detay/duvar-3/llms.txt) köşelerinde kesme [taş](/tr/detay/tas/llms.txt), daha geç dönemdeki onarımlarda ise tuğla kullanılmıştır. İçerisinde birbirine bağlantılı galeriler ve merdivenlerle üst kattaki burçlara ulaşımı sağlayan yollar bulunmaktadır. Güneyde, [sahil](/tr/detay/sahil-751282/llms.txt) kenarında yer alan kalın ve yüksek gözetleme kulesi ([baş](/tr/detay/bas-2/llms.txt) kale), dairesel ve dört köşe formlardaki burçlar ile üstü tamamen yıkılmış [Fener](/tr/detay/fener-2/llms.txt) Kulesi dikkat çeker. Dış kalede ise merkezi planlı, tek kubbeli bir cami, [çeşme](/tr/detay/cesme-3/llms.txt), depolar, sarnıçlar ve askerlerin iskân yerleri olduğu düşünülen yapılar yer alır. Caminin ilk yapılışı Karamanoğulları dönemine ait olup, 16. yüzyıl Osmanlı mimarisinin [klasik](/tr/detay/klasik/llms.txt) ögelerini taşımaktadır. Kalenin esas giriş kapısı, iç avlunun kuzeyinde, dört köşe planlı iki kule arasında yer alır ve üzerinde altı satırlık bir kitabe bulunur. Günümüzde kullanılan giriş ise esas giriş değildir ve hendek üzerindeki [köprü](/tr/detay/kopru-3/llms.txt) yıkılmıştır. Su ihtiyacı, ana giriş kapısının kuzeydoğusundaki burçta bulunan su yolu ve kale içindeki sarnıçlarla karşılanmıştır. Kalenin kuzeyinde, 1988 yılında Anamur [Müze](/tr/detay/muze-2/llms.txt) Müdürlüğü tarafından yapılan kurtarma kazılarında, moloz taş ve Horasan harcıyla inşa edilmiş, tabanları [mozaik](/tr/detay/mozaik-2/llms.txt) döşeli hamam ve [konut](/tr/detay/konut-2/llms.txt) kalıntıları ortaya çıkarılmıştır. Bu kalıntıların Rigmonai Antik Kenti’ne ait olduğu ve Geç Roma Dönemi’ne tarihlenen [seramik](/tr/detay/seramik-2/llms.txt) parçaları bulunduğu düşünülmektedir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/05/7ZsbxbC8h524Kt3I2Q6QqYVhIpEIzqxu.jpg) *Mamure Kalesi (Kültür Portalı)* ### **Kültürel ve Tarihi Önem** Mamure Kalesi, Roma’dan Osmanlı’ya uzanan tarihi ve mimari özellikleriyle Türkiye’nin en büyük ve iyi korunmuş kalelerinden biridir. Denizden ve karadan gelebilecek saldırılara karşı korumalı gözetleme pencereleri, burçlar arasındaki dolaşım yolları ve savunma mekanizmalarıyla stratejik bir öneme sahiptir. Kalenin işçiliği ve yapım tekniği, [Alanya Kalesi](/tr/detay/alanya-kalesi-748843/llms.txt)’ni anımsatır. İçerisindeki cami, yüzyıllardır ibadete açık olup, kale ziyaretçilerine hem tarihi hem de manevi bir [deneyim](/tr/detay/deneyim-751286/llms.txt) sunma potansiyeline sahiptir. Mamure Kalesi, Mersin’in 216 km batısında, Antalya-Mersin otobanının Akdeniz kıyısına bakan kısmında yer alır. Tarih ve doğal yapıların birleştiği bu kale, çevresindeki diğer tarihi kalıntılar ve doğal alanlarla birleşerek bölgenin en [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) turistik noktalarından biri haline gelmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/05/ETyYbdo6yT4rjOtpWRs5qy7TilR1RqTo.jpg) *Mamure Kalesi (Kültür Portalı)* ## Academic Sources and References 1. Anamur Belediyesi. “Mamure Kalesi,” Erişim 5 Nisan 2025. https://anamur.bel.tr/mamure-kalesi/.Anamur Kaymakamlığı. “Anamur Mamure Kalesi,” Erişim 5 Nisan 2025. http://www.anamur.gov.tr/anamur-mamure-kalesi.Kültür Portalı. “Mamure Kalesi | Kültür Portalı,” Erişim 5 Nisan 2025. https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/mersin/gezilecekyer/mamure-kalesi.Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü. “Mamure Kalesi - Mersin,” Erişim 5 Nisan 2025. https://kvmgm.ktb.gov.tr/TR-45348/mamure-kalesi-mersin.html.T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Müzeler Genel Müdürlüğü. “Mamure Kalesi,” Erişim 5 Nisan 2025. https://muze.gov.tr/muze-detay?SectionId=MMA01&DistId=MRK.Türkiye Turizm Ansiklopedisi. “Mamure Kalesi,” Erişim 5 Nisan 2025. https://turkiyeturizmansiklopedisi.com/mamure-kalesi.Esin, Turgay. Anamur Mamuriye Kalesi: Kale Kitabesi ve Tam Metni. Mersin: Anamur Belediyesi Yayınları, 2021. ## Citations [^1]: Bu günümüz Türkçesiyle sadeleştirilmiş halidir, aslı şu şekildedir;1- Hüve müyessiru’l-âmâl2- Kad enşee ve benâ fehamide ilâ’llâhi ve senâ3- el-Melikü’l-a‘zam ve’l-mevlâ’l-mu‘azzam zıllu’llâhi4- fî’l-Âlem müfeyyizu’l-hayri ve’l-cûdi el-mansûru bi-nasri’l-Meliki’l-Vedûd tâcü’d-devleti ve’d-dîn es-sultân İbrâhim bin Muhammed bin ‘Alâüddin bin Karamân.5- Halleda’llâhu sultânehû ve evdaha ‘ale’l-âlemîne bürhânehû el-Beldete’l-ma‘mûrate ve’l-kal‘ate’n-nâciyete’l-mansûrate ‘hisnen li’l-guzâti ve meskenen li’l-‘urâti el-mücâ-6- hidîne fî sebîli’llâhi hakka cihâdihi ve etemmehâ bi-‘avni’llâhi’l-Meliki’l-‘Azîm şâkiran li-en‘umihi ictebâhû ve hedâhû ilâ sırâtin müstakîm kütibe’t-târîhu fî şe’nî şevvâli’l-mübarek min şuhûri seneti hamsîne ve semâniyne.Turgay Esin, Anamur Mamuriye Kalesi: Kale Kitabesi ve Tam Metni (Mersin: Anamur Belediyesi Yayınları, 2021), s. 15.