--- title: Lala Mustafa Paşa Camii (Erzurum) slug: lala-mustafa-pasa-camii-erzurum-a1f71 url: /detay/lala-mustafa-pasa-camii-erzurum-a1f71 type: article language: Türkçe entity: primary: Lala Mustafa Paşa Camii (Erzurum) type: article categories: - name: Tarih slug: tarih url: /kategori/tarih tags: - Erzurum Tarihi Yapılar - Lala Mustafa Paşa Camii - mimar sinan eserleri - Osmanlı mimarisi author: Emirhan Polat created_at: 2026-02-04T14:48:14.181870+03:00 updated_at: 2026-02-13T02:56:06.706468+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2026/02/04/kMkJZeW8BhCIFeiRb1gmJscsrciC323t.jpg --- # Lala Mustafa Paşa Camii (Erzurum) ## KURE Information Cards ![Görsel-1.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2026/02/04/I309YAEiCrJr4g4GRzbfZVnll4sweFbK.jpg) *Lala Mustafa Paşa Camii (Erzurum)* | Field | Value | |-------|-------| | Yapım Tarihi(leri)(Metin) | 1562 - 1563 | | Konum | Yakutiye / Erzurum | | Minare Özelliği | Beyaz taştan, kırmızı (kamber taşı) bilezikli | | Aydınlatma | İki sıra halinde 28 adet pencere | | Hat Sanatı | Hattat Suûd’ul-Mevlevî’ye ait rık'a levha | | Önemli Eserler | IV. Mehmed'in Vergi Muafiyeti Fermanı (1670) | | Cemaat Kapasitesi | Yaklaşık 2.500 Kişi | | Mimari Tip | Osmanlı Dönemi, Merkezi Planlı Cami | | Bani (Yaptıran) | Sadrazam Lala Mustafa Paşa | | Mimar(lar) | Mimar Sinan | ## Article Content **Lala Mustafa Paşa Camii**, [Erzurum](/tr/detay/erzurum-2/llms.txt) ilinin Yakutiye ilçesinde, Cumhuriyet Caddesi ile Menderes Caddesi’nin kesişim noktasında yer alan 16. yüzyıl Osmanlı dönemine ait tarihi bir yapıdır. Osmanlı Devleti’nin [Erzurum](/tr/detay/erzurum-ulu-camii-197f0/llms.txt)’daki hâkimiyeti döneminde inşa edilen ilk cami olma özelliğini taşıyan yapı,[^1] bölgede inşa edilen diğer Osmanlı camilerine de model teşkil etmiştir. ### Tarihçe ve Vakıf Kayıtları Kanuni Sultan Süleyman’ın komutanlarından, [Kıbrıs](/tr/detay/kibris-2/llms.txt) fatihi Sadrazam Lala Mustafa Paşa tarafından, Erzurum Beylerbeyi olarak görev yaptığı dönemde, 1562 yılında yaptırılmıştır.[^2] Mimarisi [Mimar Sinan](/tr/detay/osmanli-cami-mimarisi-8befd/llms.txt)’a ait olan eser, tarihi kayıtlara göre [İstanbul](/tr/detay/istanbul-4/llms.txt)’da tasarlanmış ve inşası için şehre bir ekip gönderilmiştir; ancak [Mimar Sinan](/tr/detay/sinan-pasa-kulliyesi/llms.txt)’ın yapım sürecine bizzat katılmadığı belirtilmektedir. Cami, başlangıçta saray (Paşa Sarayı), hamam, şadırvan ve sübyan mektebinden oluşan bir külliye bünyesinde inşa edilmiştir. Bu yapılardan saray ve sübyan mektebi günümüze ulaşamamıştır. Külliyenin hamamı, caminin doğusunda yer alan ve günümüzde Lala Paşa Hamamı olarak adlandırılan yapıdır. 1836-1839 yılları arasında bir muvakkithane ilave edilmişse de bu yapı da günümüze ulaşmamıştır. Yapının son cemaat yerindeki batı mihrabiyesi üzerinde, 1670 yılında Sultan IV. Mehmed tarafından yazdırılmış mermer levhalar üzerinde bir ferman bulunmaktadır.[^3] Bu ferman, Erzurum halkına çeşitli vergi muafiyetleri getirildiğini anlatmaktadır. Aktif bir deprem bölgesinde yer alan yapı, tarihi süreçte dokuz farklı onarım ve tadilattan geçmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2026/02/04/B0tdUfm3oaOjLaAefHFXC8PinhM5zpcv.jpg) *Lala Mustafa Paşa Camii(Türkiye Kültür Portalı)* ### Mimari Özellikler [Lala Mustafa Paşa Camii](/tr/detay/lala-mustafa-pasa-kulliyesi/llms.txt), merkezi kubbeli ve kare planlı camiler grubu içerisinde yer almaktadır. Mimari üslup bakımından [İstanbul](/tr/detay/istanbul-il-2/llms.txt)’daki [Şehzade](/tr/detay/sehzadebasi-camii-76730/llms.txt) ve [Sultan Ahmet](/tr/detay/sultan-ahmed-camii-ve-kulliyesi/llms.txt) camileri gibi eserlerde uygulanan plan tipinin daha küçük bir ölçeği olarak değerlendirilir.[^4] #### Dış Mimari ve Minare Caminin ana duvar kalınlığı yaklaşık 180 cm’dir. Kuzey cephesinde, mukarnas başlıklı sütunlara oturtulmuş, sivri kemerli ve beş küçük kubbeyle örtülü bir son cemaat yeri bulunur. Caminin minaresi yuvarlak gövdeli ve tek şerefelidir; beyaz taştan inşa edilen [minare](/tr/detay/cami-7/llms.txt), kırmızı taşlı bileziklerle süslenmiştir. #### İç Mekân ve Örtü Sistemi Yapının merkezi kubbesi, iç mekânda yer alan sekizgen kesitli dört adet taş kolon (paye) üzerine oturmaktadır. Yaklaşık 13 metre çapında ve 17,45 metre yüksekliğindeki ana kubbe,[^5] dört yanda sivri kemerlerle desteklenen yarım çapraz tonozlar ve köşelerdeki dört küçük kubbe ile desteklenmiştir. İç mekân, toplam 28 pencere ile aydınlatılmaktadır.[^6] Pencere alınlıklarında bulunan çiniler, Rus işgalleri sırasında atılan kurşunlarla zarar görmüştür. Harim kısmının doğu duvarında, Hattat Suûd’ul-Mevlevî tarafından rık'a yazısı ile yazılmış, Lala Mustafa Paşa'nın hayatını anlatan bir levha asılıdır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2026/02/04/4gvbKRrckPdTIF8AuhTjknPpXyWmULLJ.jpg) *Lala Mustafa Paşa Camii (Türkiye Kültür Portalı)* ### Güncel Durum ve Kullanım Vakıflar Genel Müdürlüğü sorumluluğunda bulunan cami, günümüzde yaklaşık 2.500 kişilik cemaat kapasitesine sahiptir. Yapı, inanç turizmi açısından önemli bir merkez olarak Ramazan aylarında itikafa girenleri ağırlamakta ve toplu dini programlara ev sahipliği yapmaktadır. ## Academic Sources and References 1. Anadolu Ajansı. "Lalapaşa Camisi itikafa girenleri ağırlıyor." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://www.aa.com.tr/tr/pg/foto-galeri/lalapasa-camisi-itikafa-girenleri-agirliyor- 2. Erzurum Teknik Üniversitesi. "Lala Mustafa Paşa Camii." İncelenen Yapılar. Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. 3. Erzurum Ticaret ve Sanayi Odası. "Lala Mustafa Paşa Camisi." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://www.erzurumtso.org.tr/KentRehberiDetay/lala-mustafa-pasa-camisi-56024314 4. Kayserili, Alperen. "Lala Mustafa Paşa Camii." Türkiye Turizm Ansiklopedisi. 2021. Erişim tarihi: 4 Şubat 2026.https://turkiyeturizmansiklopedisi.com/lala-mustafa-pasa-camii 5. Sezer, Bilal. "Erzurum Lalapaşa Camii'ndeki Bir Hat Levhası." Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/28870 6. T.C. Erzurum Müftülüğü. "Erzurum Lalapaşa Camii'nde sabah namazı vaktinde Kur'an-ı Kerim okundu." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://erzurum.diyanet.gov.tr/sayfalar/contentdetail.aspx?MenuCategory=Kurumsal&ContentId=1674 7. T.C. Erzurum Valiliği. "Lalapaşa Camii." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://www.erzurum.gov.tr/lalapasa-camii 8. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. "Lala Mustafa Paşa Camisi - Erzurum." Türkiye Kültür Portalı. Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/erzurum/gezilecekyer/lala-pasa-camisi 9. T.C. Yakutiye Kaymakamlığı. "Lalapaşa Cami." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://yakutiye.gov.tr/lalapasa-cami ## Citations [^1]: T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, "Lala Mustafa Paşa Camisi - Erzurum," Türkiye Kültür Portalı, Erişim 4 şubat 2025. https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/erzurum/gezilecekyer/lala-mustafa-pasa-cams [^2]: T.C. Yakutiye Kaymakamlığı, "Lalapaşa Cami.” Erişim 4 Şubat 2026, http://www.yakutiye.gov.tr/lalapasa-cami [^3]: T.C. Erzurum Valiliği. "Lalapaşa Camii." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. http://www.erzurum.gov.tr/lalapasa-camii [^4]: Erzurum Ticaret ve Sanayi Odası. "Lala Mustafa Paşa Camisi." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://www.erzurumtso.org.tr/KentRehberiDetay/lala-mustafa-pasa-camisi-56024314 [^5]: Erzurum Teknik Üniversitesi, "Lala Mustafa Paşa Camii," İncelenen Yapılar, Erişim 4 Şubat 2026 http://www.erzurumkulturtasinmazlari.com/yapilar.html [^6]: T.C. Erzurum Müftülüğü. "Erzurum Lalapaşa Camii'nde sabah namazı vaktinde Kur'an-ı Kerim okundu." Erişim tarihi: 4 Şubat 2026. https://erzurum.diyanet.gov.tr/sayfalar/contentdetail.aspx?MenuCategory=Kurumsal&ContentId=1674 ## Related Articles - [Erzurum Çifte Minareli Medrese (Hatuniye Medresesi) ](//detay/erzurum-cifte-minareli-medrese-hatuniye-medresesi-/llms.txt) - [Rüstem Paşa Kervansarayı (Taşhan)](//detay/rustem-pasa-kervansarayi-tashan-19ae6/llms.txt)