---
title: Küp
slug: kup-82544
url: /detay/kup-82544
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Küp
  type: dictionary
  disambiguation: Küp: Kap mı, geometrik şekil mi?  Eski Türkçe kökenli, çok anlamlı kelime.
  categories:
    - name: Matematik
      slug: matematik
      url: /kategori/matematik
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Diller Ve Dil Bilim
      slug: diller-ve-dilbilim
      url: /kategori/diller-ve-dilbilim
  tags:
    - Küp
author: Emel Gürbüz
created_at: 2025-06-28T13:41:22.404934+03:00
updated_at: 2025-06-29T00:38:17.371884+03:00
---

# Küp

<!-- CONTEXT: Article Content for "Küp" -->

## Article Content

### **Köken**

*Küp* kelimesi, iki ayrı etimolojik kökene dayanmaktadır:

**1. Klasik kullanım (içi boş, yuvarlak kap anlamında küp):** Eski Türkçe *kǖp* biçiminden evrilmiştir. Bu sözcük, Farsçadaki kūb veya χumb (“büyük sıvı kabı”), Aramice/Süryanice gūb/gob (“gömülü büyük [kap](/tr/detay/kapak-92258/llms.txt), [sarnıç](/tr/detay/sarnic-sozluk/llms.txt)”), Akatça gubbu ve muhtemelen Hint-Avrupa kökenli Sanskritçe kumbhá, Eski Yunanca kúmbē, Latince cupa, Arapça cubb gibi çok sayıda eski dille eş kökenlidir. Antikçağ boyunca Ortadoğu ve Akdeniz havzasında yaygın olan bu kelime, genellikle içi sıvı dolu büyük kapları tanımlamak için kullanılmış, kökeni muhtemelen Ortadoğu’nun yerli dillerine dayanmaktadır.

**2. Geometrik anlam (küp şekli)**: Fransızca *cube* sözcüğünden Türkçeye geçmiştir. Bu sözcük, Latince cubus (“zar, [kübik nesne](/tr/detay/kupa-i/llms.txt)”) ve onun da kökeni olan Eski Yunanca kýbos ("zar, [küp](/tr/detay/kure-751129/llms.txt)") kelimesinden türemiştir. Yunanca form, muhtemelen Sami dillerinden alınmıştır; orijinal anlamının “aşık kemiği” olduğu düşünülmektedir. Arapçadaki kaˁb ("topuk, aşık kemiği") sözcüğüyle de etimolojik paralellik taşır.

Bu iki farklı köken, Türkçede hem kap olarak "küp" hem de [şekil](/tr/detay/sekil-0a246/llms.txt) olarak "küp" anlamlarını karşılamakta kullanılır.

### **Kullanım Alanları**

- **Geleneksel mutfak ve ziraat**: Toprak veya seramikten yapılmış, su, yağ, sirke ya da şarap gibi sıvı maddelerin saklandığı büyük kapları tanımlamakta kullanılır 
- **Arkeoloji ve tarih**: Antik yerleşimlerde bulunan gömülü seramik kaplar için kullanılır. 
- **Geometri ve eğitim**: Matematikte üç boyutlu düzgün altı yüzlü cismi (altı karesi olan şekli) tanımlamak için kullanılır.
- **Mecaz anlamda**: "Küp dolusu" gibi deyimlerde bolluk, yüklü miktar ya da değerli şeylerin çokluğu anlamında mecazi şekilde kullanılır.
- **Gıda sektörü**: Tuz, peynir veya şeker gibi maddeler için "küp" terimi sıkıştırılmış katı formu belirtmekte kullanılır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Küp" -->

## Academic Sources and References

1. "Küp." Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 28 Haziran 2025. https://lugatim.com/s/K%C3%9CP."Küp." Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 28 Haziran 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/k%C3%BCp."Küp." Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 28 Haziran 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=K%C3%BCp.