---
title: Kobra Manevrası
slug: kobra-manevrasi-59293
url: /detay/kobra-manevrasi-59293
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Kobra Manevrası
  type: article
  disambiguation: Kobra manevrası:  Uçağın inanılmaz bir manevrası.  SOLOTÜRK'ün de yaptığı bu gösteri uçuşu tekniğini öğrenin!
  categories:
    - name: Havacılık Ve Uzay
      slug: havacilik-ve-uzay
      url: /kategori/havacilik-ve-uzay
    - name: Taşıtlar Ve Ulaşım Teknolojileri
      slug: tasitlar-ve-ulasim-teknolojileri
      url: /kategori/tasitlar-ve-ulasim-teknolojileri
  tags:
    - Jet manevraları
    - Su-27 Flanker
    - Post-stall manevralar
    - Kobra Manevrası
    - Thrust Vectoring
    - solotürk
    - F-16
    - Türk Hava Kuvvetleri
author: Ahsen Güneş
created_at: 2025-05-24T03:23:55.913286+03:00
updated_at: 2025-05-29T12:57:36.261410+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/24/dGk02NYIAIXhmPSepTtHnnu2vMopDowq.png
---

# Kobra Manevrası

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Kobra Manevrası" -->

## KURE Information Cards

### KURE Information Card: Kobra Manevrası

![Ekran görüntüsü 2025-05-24 032336.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/24/IiQ9LchcVhCxTTGfWcpA5gLjsJdCykOe.png)

| Field | Value |
|-------|-------|
| Uygulama Koşulları | Gelişmiş Uçuş Kontrol ve İtki Yönlendirme Sistemleri |
| Tehlike Düzeyi | Yüksek – Düşük Hız ve İrtifada Riskli |
| Literatürdeki Önemi | Post-Stall Manevraların Klasik Örneği |
| Manevra Aşamaları | Burun Yukarı Çekiş – Duruş – Dönüş – Toparlanma |
| Türkiye’de Uygulama | SOLOTÜRK (F-16) ile 2022 İtibarıyla |
| Kullanılabildiği Uçaklar | Su-27, Su-30, Su-35, Su-57, MiG-29OVT, F-22, F-16 VISTA |
| Ana Kullanım Amacı | Düşman Unsurun Atış Pozisyonunu Bozmak |
| İlk Uygulama Tarihi | 1980’li yıllar |
| İlk Uygulayıcı | Viktor Pugatşov (Su-27, SSCB) |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Kobra Manevrası" -->

## Article Content

[Kobra manevrası](/tr/detay/cobra-maneuver-590e7/llms.txt), uçağın belirli bir sürate ulaştıktan sonra hızını minimum düzeye düşürerek burnunun ani şekilde yukarı kaldırılması ve bu konumda kısa süre tutularak ardından düz uçuşa geri dönülmesiyle tanımlanan ileri düzey bir uçuş manevrasıdır. Bu hareket sırasında uçak, yüksek hücum açısına çıkar ve kısa süreli olarak aerodinamik kaldırma kuvveti kaybolur. Genellikle “Pugachev’s Cobra” olarak adlandırılır.

[YouTube Video](https://www.youtube.com/watch?v=8mN9ZAfadpE)
*Kobra Manevrası (DrMitsos)*

Bu manevra sırasında uçak geçici olarak aerodinamik kontrol yüzeylerinin etkisinden çıkarak yalnızca gövde aerodinamiği ve motor yönlendirmesi (varsa vektörel itki) ile hareket eder. Manevra esnasında uçak kısa bir süre için aerodinamik olarak “stall” (tutunma kaybı) durumuna girse de vektörel itki, gelişmiş uçuş kontrol sistemleri ve hava akımının yönlendirilmesi sayesinde kontrol kaybı yaşanmaz.

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/24/TXCYXjTraPeun2NofpHXwerxGIbT3obI.png)
*Kobra Manevrası (Wei Xu, Fu Zhang)*

### 

**SOLOTÜRK ve Kobra Manevrası**

Türk Hava Kuvvetlerinin akrobasi timi [SOLOTÜRK](/tr/detay/soloturk-bf02c/llms.txt), 2022 yılında alçak irtifada, düşük hızda ve sabit nozullu bir [F-16](/tr/detay/f-16-fighting-falcon-7a55b/llms.txt) uçağıyla "burun yukarı şahlandırma" şeklinde tarif edilen Kobra benzeri bir manevrayı gerçekleştirmiştir. Bu durum, sabit egzoz yönlendirme sistemine sahip F-16 platformuyla yapılan bu tür bir manevranın dünyadaki ilk örneği olarak dikkat çekmiştir. Pilotlar Binbaşı Emre Mert ve Binbaşı Murat Bakıcı'nın uzun süreli çalışmaları sonucu elde edilen bu başarı, F-16'nın sınırlarının zorlanarak yeni kabiliyetlerle tanıtılmasına örnek teşkil etmiştir. SOLOTÜRK'ün gösteri paketine bu yeni manevra 2022 yılı itibarıyla dahil edilmiştir.

[YouTube Video](https://www.youtube.com/watch?v=l9akrH-d0rk)
*SOLOTÜRK Kobra Manevrası (Aviation CZ)*

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2026/02/11/kobra-manevrasi-59293-07_2022%2F10_Mayis%2F21%2F20220521_2_53615574_77190609.jpg)
*SOLOTÜRK Kobra Manevrası (AA)*

### **İlgili Araştırmalar**

Kobra manevrası üzerine yapılan akademik çalışmalarda, bu hareketin kuyruksuz dikey iniş kalkış yapabilen (tail-sitter) insansız hava araçlarıyla uygulanabilirliği ele alınmıştır. 2019 tarihli bir çalışmada, küçük ölçekli bir VTOL hava aracı olan “Hong Hu” üzerinde ivme tabanlı geri besleme ve yinelemeli öğrenmeye dayalı bir kontrol sistemi uygulanmıştır. Bu sistem, uçağın dikey eksende irtifa değişimini minimize ederken, manevra sırasında çevresel etkileri ve düşük hız etkilerini dengelemeyi hedeflemiştir. Çalışmada kullanılan yöntem, model tanımlamasına ihtiyaç duymadan doğrudan ivme ölçümlerine dayalı kontrol sağlamaktadır ve böylece uygulama karmaşıklığı azaltılmıştır.

### **Uygulama Amaçları**

Kobra manevrası genellikle gösteri uçuşlarında, hava aracının manevra kabiliyetini ve pilotun kontrol yeteneğini sergilemek amacıyla uygulanır. Ayrıca insansız hava araçları için yapılan araştırmalarda bu manevra, belirli noktalarda yavaşlama ve veri toplama avantajı sağladığı için keşif görevlerinde fayda sağlamaktadır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Kobra Manevrası" -->

## Academic Sources and References

1. Anadolu Ajansı. “SOLOTÜRK Yeni Manevrasıyla F-16 Sınırlarını Aştı.” AA, 22 Mayıs 2022. Erişim 24 Mayıs 2025. https://www.aa.com.tr/tr/gundem/soloturk-yeni-manevrasiyla-f-16-sinirlarini-asti/2593881.
2. Xu, Wei, Haowei Gu ve Fu Zhang. “Acceleration Based Iterative Learning Control for Pugachev's Cobra Maneuver with Quadrotor Tail-sitter VTOL UAVs.” IEEE Robotics and Automation Letters, preprint versiyonu, kabul Şubat 2020. Erişim 24 Mayıs 2025. https://www.researchgate.net/publication/333650141\_Acceleration\_Based\_Iterative\_Learning\_Control\_for\_Pugachev's\_Cobra\_Maneuver\_with\_Quadrotor\_Tail-sitter\_VTOL\_UAVs
3. YouTube. “F-16C | COBRA | Solo Türk | SIAF 2022.” YouTube, erişim 24 Mayıs 2025. https://youtu.be/l9akrH-d0rk.
4. YouTube. “Su-33 Unsuccessful cobra landing attempt - Admiral Kuznetsov ( RuAF).” YouTube, yükleyen: Solo Türk, erişim 24 Mayıs 2025. https://youtu.be/8mN9ZAfadpE?si=9SaIkKcGElmUb9pa.

<!-- CONTEXT: Related Articles for "Kobra Manevrası" -->

## Related Articles

- [SOLOTÜRK ](//detay/soloturk-3b57d/llms.txt)
- [Türk Yıldızları](//detay/turk-yildizlari-5ad39/llms.txt)