--- title: Kaziye slug: kaziye-8e3fc url: /detay/kaziye-8e3fc type: dictionary language: Türkçe entity: primary: Kaziye type: dictionary disambiguation: Kaziye: Dava, mesele, iddia anlamına gelen Arapça kökenli bir sözcük. Hukuk, mantık ve felsefede kullanılır. categories: - name: Diller Ve Dil Bilim slug: diller-ve-dilbilim url: /kategori/diller-ve-dilbilim - name: Felsefe slug: felsefe url: /kategori/felsefe - name: Hukuk slug: hukuk url: /kategori/hukuk tags: - Kaziye author: İbrahim Filiz created_at: 2025-07-12T09:18:44.038407+03:00 updated_at: 2025-07-12T10:43:20.173002+03:00 --- # Kaziye ## Article Content ### **Köken** *Kaziye* kelimesi, Türkçeye Arapçadaki* kaḍiyya(t)* (قضية) sözcüğünden geçmiş olup, temel anlamları arasında “dava, mesele, iddia” ve mantık terimi olarak “[önermedir](/tr/detay/onerme-2/llms.txt).” Arapçada bu kelime, *kaḍā* (قضى) fiilinden türetilmiştir. *kaḍā*, “[yargılamak, hükme bağlamak, karara varmak](/tr/detay/hukum-2/llms.txt)” anlamına gelir. *kaḍiyya*, bu fiilden *faʿla(t)* vezniyle türetilmiş dişil bir isim olup, “hükme konu olan şey” ya da “sonuçlandırılması gereken mesele” anlamı taşır. Bu yapı, Arapçanın klasik türetim sistemi içinde yer alır ve hukuk, mantık, siyaset gibi alanlarda terimleşmiştir. ### **Kullanım Alanları** - **Hukuk:** “Bir kaziyeye dönüşen olay”, “kaziye konusu” gibi kullanımlarda, çözümlenmesi gereken hukuki veya toplumsal meseleyi ifade eder. - **Mantık ve felsefe:** *Kaziye*, özellikle klasik mantıkta, doğruluk değeri taşıyan önerme anlamında teknik bir terimdir (“bütün insanlar ölümlüdür” gibi). - **Gündelik dil ve düşünsel tartışma:** “Bu, artık basit bir konu değil, ciddi bir kaziyedir” gibi kullanımlarla, meseleye resmiyet ya da derinlik kazandırmak amacıyla mecazi olarak kullanılır. - **Klasik metinler ve tercümeler:** Osmanlı dönemi felsefe ve kelam metinlerinde, *kaziye* terimi Aristo mantığının kavramsal çevirisi olarak önemli bir yer tutar. ## Academic Sources and References 1. ''Kaziye''. Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2025. https://lugatim.com/s/Kaziye.''Kaziye''. Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/kaziye.''Kaziye''. Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=kaziye.