--- title: Kastamonu Siyez Bulguru slug: kastamonu-siyez-bulguru-064ba url: /detay/kastamonu-siyez-bulguru-064ba type: article language: Türkçe entity: primary: Kastamonu Siyez Bulguru type: article categories: - name: Gastronomi slug: gastronomi url: /kategori/gastronomi tags: - Kastamonu Siyez Bulguru - Siyez - Tahıl - Kastamonu - Gastronomi - Bulgur author: Kasım Emre Anıl created_at: 2025-10-24T18:24:46.908100+03:00 updated_at: 2025-10-27T19:29:09.510347+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/10/24/s9v8h8MvkbnZirm994ACptIf6MECIPAT.jpeg --- # Kastamonu Siyez Bulguru ## KURE Information Cards ![8d376d51-5ba3-4bfe-862b-dd367444a228.jpeg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/10/24/pU75ynAJMBAt8U97HHAHOG35c8enTcgk.jpeg) *Kastamonu Siyez Bulguru* | Field | Value | |-------|-------| | Ürün / Ürün Grubu(ları) | Bulgur / Diğer Ürünler (Tahıl) | | İl(ler) | Kastamonu | | Coğrafi İşaret Türü(leri) | Menşe Adı | | Tescil Numarası(Metin) | 413 | | Tescil Tarihi(Metin) | 11.02.2019 | | Başvuru Yapan/Tescil Ettiren(ler) | Kastamonu Ticaret ve Sanayi Odası | ## Article Content *Triticum monococcum* türü [siyez buğdayından](/tr/detay/kastamonu-siyez-bugdayi-f4ccc/llms.txt) elde edilen, **menşe adı** statüsünde tescil edilmiş bir gıda ürünüdür. Başvurusu **Kastamonu Ticaret ve Sanayi Odası** tarafından yapılan bu ürün, **11.02.2019** tarihinde **413** tescil numarası ile korunmaya alınmıştır. Ürünün ayırt edici nitelikleri; siyez buğdayının hasat esnasında kavuzlu yapısını koruması, yüksek besin öğesi içeriği ve kendine özgü üç aşamalı taş değirmen kırma tekniğidir. **Kastamonu** ili coğrafi sınırları içerisinde üretilmektedir. ### **Ürün Özellikleri** **Kastamonu siyez bulguru**, hammaddesi olan siyez buğdayının doğal yapısı sayesinde yüksek besin değerlerine sahiptir. Bulgurun minimum protein oranı %11,50, minimum kül oranı ise %1,30 olarak belirlenmiştir. Yüksek kül içeriğine bağlı olarak; kalsiyum (Ca), demir (Fe), çinko (Zn), fosfor (P) ve magnezyum (Mg) gibi mineral maddeler açısından zengin bir içeriğe sahiptir. Üretim sürecinde parlatma ve fazla kepek alma aşamalarının uygulanmaması, ürünün mineral ve selüloz içeriğinin diğer bulgur türlerine kıyasla daha zengin olmasını sağlamaktadır. Bu durum aynı zamanda bulgurun renk değerlerine de yansımakta; parlaklık değeri (L\*) daha düşük, kahve/kızıl rengi ifade eden a\* değeri ise daha yüksek olmaktadır. Taş değirmenlerde uygulanan üç aşamalı kırma yöntemi sonucunda farklı boyutlarda bulgurlar elde edilse de ticari olarak genel kabul görmüş ve en çok tercih edilen şekli, yöresel olarak "**Sinek kanadı**" olarak bilinen pilavlık çeşididir. Kırma esnasında elde edilen diğer çeşitler ise Kızıl İri (iri pilavlık), çorbalık ve Pıs (köftelik/kısırlık) olarak tasnif edilmektedir. ### **Üretim Metodu** **Kastamonu siyez bulguru**nun üretim sürecinde siyez buğdayının kavuzlu bir tür olması belirleyici rol oynamaktadır. Üretim, geleneksel ve modern yöntemlerle yapılabilmektedir. - Siyez buğdayı, yabancı maddelerden ayrıldıktan sonra kavuzu (kabuğu) ile birlikte kaynatma işlemine alınır. Bu işlem, ileriki aşamalarda kavuzun taneden kolay ayrılmasını sağlar. Kaynatma, buğday tanesi ikiye ayrıldığında ortasında hafif bir beyazlık kalacak şekilde sonlandırılır. - Pişen sıcak kavuzlu buğday, boşaltma sırasında soğuk su dökülerek uygun sıcaklığa getirilir. Bu soğutma işlemi, halk arasında 'paslı sarı su' denilen suyun akıtılması için yapılır. **Geleneksel Yöntem:** Uygun sıcaklığa getirilen buğday, branda veya bez örtü üzerine yaklaşık 1 cm kalınlığında serilir ve **6 ila 9 saat** güneşte kurutulur. **Modern Yöntem:** Kurutma, buharlı kazanlarda pişirilen buğdayın çift cidarlı tambur kurutma silindirlerinde kuru sıcak hava ile **2 ila 3 saat** kurutulmasıyla gerçekleştirilir. **Öğütme:** Kurutulan buğday, taş değirmenlerde kendine özgü üç aşamalı bir kırma prosesine tabi tutulur: - İlk öğütme aşamasında kabuk uzaklaştırılır ve yöresel olarak "**kızıl iri**" adı verilen, yaklaşık %90 oranında kavuzsuz yarı mamul ürün elde edilir. - Kızıl iri, tekrar değirmene verilerek tanenin dikey olarak ikiye ayrılması hedeflenir. Bu aşamada ticari ana ürün olan "**sinek kanadı**" (pilavlık) elde edilir. - Elek altına geçen ve kırılmayan taneler son kırma aşaması için tekrar değirmene verilir. Bu süreçte küçük parçalar çorbalık ve en ince kısım olan "**pıs**" (köftelik/kısırlık) olarak tasnif edilir. ### **Coğrafi Sınır** **Kastamonu siyez bulguru**nun coğrafi üretim sınırı **Kastamonu** ilidir. Ürünün hammaddesi olan siyez buğdayının yetiştiriciliği, **Kastamonu**'nun İhsangazi başta olmak üzere Devrekâni ve Seydiler gibi çeşitli ilçelerinde yapılmaktadır. ### **Denetim** Ürünün tescil özelliklerine uygunluğunu denetleme görevi, **Kastamonu Ticaret ve Sanayi Odası**'nın koordinatörlüğünde oluşturulan beş kişilik bir denetim merciine aittir. Bu merci, [Kastamonu](/tr/detay/kastamonu-siyez-bulgur-4376d/llms.txt) İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, [Kastamonu](/tr/detay/kastamonu-simidi-10a80/llms.txt) Üniversitesi ve Kastamonu Esnaf ve Sanatkârları Odaları Birliği temsilcilerinden meydana gelmektedir. Denetimler, üretim, depolama, pazarlama ve satış dâhil olmak üzere sürecin tüm evrelerinde **yılda bir defadan az olmamak üzere** yapılmaktadır. Denetimler kapsamında; hammaddenin **Kastamonu siyez buğdayı** olup olmadığı (müstahsil makbuzu, çiftçi kayıt sistemi belgeleri ile), üretim tekniğinin metotta belirtilen aşamalara uygunluğu ve ürünün şekil özellikleri kontrol edilir. Denetime ilişkin raporlar, **Kastamonu Ticaret ve Sanayi Odası** tarafından belirlenen yasal süreler içinde **Türk Patent ve Marka Kurumu**'na iletilir. Denetim mercii, gerektiğinde uzman kişi veya kuruluşlardan hizmet alabilme yetkisine sahiptir. ## Academic Sources and References 1. Türk Patent ve Marka Kurumu. "Kastamonu Siyez Bulguru." Coğrafi İşaretler Portalı. Erişim tarihi: 22 Ekim 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/detay/38426Türk Patent ve Marka Kurumu. "Coğrafi İşaret Sicil Belgesi: Kastamonu Siyez Bulguru." Erişim tarihi: 22 Ekim 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/Files/GeographicalSigns/117e52f4-3c92-4e4f-a8a0-2498cea7cdbf.pdf ## Related Articles - [Kastamonu Eğşisi ](//detay/kastamonu-egsisi-098a5/llms.txt) - [Devrekani Cırık Tatlısı ](//detay/devrekani-cirik-tatlisi-d23d1/llms.txt)