---
title: Jirkan Kilimi
slug: jirkan-kilimi-c5317
url: /detay/jirkan-kilimi-c5317
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Jirkan Kilimi
  type: article
  disambiguation: Van'ın özgün el halısı Jirkan Kilimi, coğrafi işaretli, geleneksel ve el dokuma.
  categories:
    - name: El Sanatları Ve Geleneksel Sanatlar
      slug: el-sanatlari-ve-geleneksel-sanatlar
      url: /kategori/el-sanatlari-ve-geleneksel-sanatlar
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
  tags:
    - Jirkan Kilimi
    - Geleneksel El Sanatları
    - Kültürel miras
    - coğrafi işaret
    - Van
author: Sinem Bostan
created_at: 2025-08-16T14:22:12.663050+03:00
updated_at: 2025-08-19T11:38:06.379164+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/16/wPSeI136aB597oHlVsw6KAEasYGQUwP0.jpeg
---

# Jirkan Kilimi 

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Jirkan Kilimi " -->

## KURE Information Cards

![c4f3cd8f-4b90-43c0-83b1-1592b29565d5.jpeg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/16/ZEvoLECJ2pNTzMuvT64AGwqFUGW6tAtY.jpeg)
*Jirkan Kilimi*

| Field | Value |
|-------|-------|
| Malzeme(ler) | Yün (Çözgü ve atkı ipliği) |
| Coğrafi Sınır(lar) | Türkiye (Van) |
| Coğrafi İşaret Türü(leri) | Mahreç İşareti |
| Tescil Tarihi(Metin) | 4 Kasım 1997 |
| Başvuru Yapan/Tescil Ettiren(ler) | Van Belediyesi |
| Ürün Türü | Halı |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Jirkan Kilimi " -->

## Article Content

Jirkan kilimi, Türkiye’nin [Van](/tr/detay/van-breakfast-e5596/llms.txt) iline özgü geleneksel bir [el halısıdır](/tr/detay/kars-el-halisi-4a595/llms.txt) ve özellikle Van Belediyesi tarafından coğrafi işaretle korunmaktadır. 01 Eylül 1996 tarihinde Resmî Gazete’de ilan edilen bu mahreç işareti, yöreye ait kültürel mirasın korunmasını amaçlamaktadır. Jirkan kilimi, tarih boyunca bölgedeki kadınların el emeğiyle üretilmiş ve kuşaktan kuşağa aktarılmıştır. Kilimin ismi ve üretim tekniği, bölgenin sosyal ve kültürel dokusuyla doğrudan bağlantılıdır.

![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/08/16/Kh64Da1Lko3xAy56dhzsVRM2QWKRUL7X.jpeg)
*Jirkan Kilimi (Anadolu Ajansı)*

### **Coğrafi Sınır ve Tescil**

Jirkan kilimi, coğrafi olarak Türkiye sınırları içinde üretilen halılar için geçerli bir mahreç işaretidir. Tescil başvurusu 21 Haziran 1996 tarihinde yapılmış ve 14 Kasım 1997 tarihinde resmi olarak tescillenmiştir (Tescil No: 22, Başvuru No: C1996/028). Coğrafi işaret kapsamında üretim ve pazarlama süreçleri, kalite kontrol ve denetim komisyonları tarafından sürekli izlenmektedir; teknik özelliklere uygun olmayan üretimlerde bu ismin kullanımı yasaktır.

### **Teknik Özellikleri ve Üretim**

Jirkan Kilimi, geleneksel halı tipine sahip olup tamamı yün ipliklerden üretilir. Teknik özellikleri aşağıdaki gibidir:

- **Halı Tipi:** Jirkan Kilimi
- **Kalite:** 32x330
- **Çözgü İplik No:** 4.5/3 Yün
- **Kalın Atkı İpi:** 5/2 Yün
- **Malzeme Sarfiyatı:**
    - Çözgü: 460 g/m²
    - Kalın Atkı: 1390 g/m²
    - Toplam: 1850 g/m²

Üretim sürecinde çözgü ve atkı iplikleri el emeğiyle dokunmakta ve desenler, yöresel motiflerle zenginleştirilmektedir. Bu motifler, Van bölgesinin kültürel simgelerini ve doğasını yansıtan geleneksel geometrik ve stilize figürlerden oluşur.

### **Kültürel Önemi**

Jirkan kilimi, bölgedeki kadınların ekonomik ve sosyal yaşamında önemli bir yere sahiptir. Kilim dokuma geleneği, kadınların el becerilerini geliştirmeleri ve kültürel mirası yaşatmaları açısından kritik bir araçtır. Aynı zamanda, Van ve çevresindeki kültürel kimliğin somut bir göstergesi olarak, yöresel el sanatları arasında özel bir konuma sahiptir.

### **Denetim ve Koruma**

Coğrafi işaretler kanunu çerçevesinde, [Jirkan kiliminin](/tr/detay/jirkan-kilimi-779b4/llms.txt) üretimi hem üretim aşamasında hem de pazarlama aşamasında sürekli denetlenmektedir. Bölge müdürlükleri, fabrika müdürlükleri ve kalite kontrol komisyonları, kilimin teknik özelliklerine uygunluğunu kontrol eder. Kurallara aykırı olarak üretilen halılarda bu coğrafi işaretin kullanılmasına izin verilmez.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Jirkan Kilimi " -->

## Academic Sources and References

1. Anadolu Ajansı. “Jirkan Kilimi Geleneği, Şırnaklı Kadınların Elinde Yaşatılıyor.” Anadolu Ajansı. Erişim 16 Ağustos 2025. https://www.aa.com.tr/tr/yasam/jirki-kilimi-gelenegi-sirnakli-kadinlarin-elinde-yasatiliyor-/2005754 Kültür ve Turizm Bakanlığı. “Jirkan Kilimi.” Kültür Portalı. Erişim 16 Ağustos 2025. https://kulturportali.gov.tr/turkiye/sirnak/nealinir/klm Türk Patent ve Marka Kurumu. “Jirkan Kilimi.” Türk Patent ve Marka Kurumu. Erişim 16 Ağustos 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/detay/37885 Türk Patent ve Marka Kurumu. “Jirkan Kilimi.” Türk Patent ve Marka Kurumu. Erişim 16 Ağustos 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/Files/GeographicalSigns/3abdc05c-cd48-4330-aa58-a493f3472a89.pdf