---
title: IFF- Dost Düşman Teşhis Sistemleri ve Modları
slug: iff-dost-dusman-teshis-sistemleri-ve-modlari
url: /detay/iff-dost-dusman-teshis-sistemleri-ve-modlari
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: IFF- Dost Düşman Teşhis Sistemleri ve Modları
  type: article
  disambiguation: Dost-düşman tanıma sistemleri ve IFF modları hakkında bilgi edinin.  Radar, transponder ve kriptolama sistemlerini keşfedin.
  categories:
    - name: İstihbarat, Güvenlik Ve Savunma
      slug: istihbarat-guvenlik-ve-askeri-calismalar
      url: /kategori/istihbarat-guvenlik-ve-askeri-calismalar
    - name: Elektrik Ve Elektronik
      slug: elektrik-ve-elektronik
      url: /kategori/elektrik-ve-elektronik
    - name: Taşıtlar Ve Ulaşım Teknolojileri
      slug: tasitlar-ve-ulasim-teknolojileri
      url: /kategori/tasitlar-ve-ulasim-teknolojileri
  tags:
    - friend and foe
    - iff
    - NATO
    - Radar
author: Kübra Cin
created_at: 2025-01-15T15:57:36.667882+03:00
updated_at: 2025-04-17T12:53:55.047921+03:00
---

# IFF- Dost Düşman Teşhis Sistemleri ve Modları

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "IFF- Dost Düşman Teşhis Sistemleri ve Modları" -->

## KURE Information Cards

### KURE Information Card: IFF

![Image for "IFF"](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/01/15/2gibd5f0xlU1wtDZJ4S1VuSTTC0RdPfN.png)

| Field | Value |
|-------|-------|
| Identification Friend and Foe | "IFF" |

<!-- CONTEXT: Article Content for "IFF- Dost Düşman Teşhis Sistemleri ve Modları" -->

## Article Content

### **Donanım**

**Radar (Receiver & Transmitter):&#32;**Radar sistemleri IFF içinde dahili olarak bulunabildiği [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) harici olan bir sisteme entegrasyon sağlayabilen üreticiler de mevcuttur. Radar sistemi birincil ve ikincil olmak üzere iki tiptir. Birincil olan [sistem](/tr/detay/sistem-2/llms.txt) pasif çalışır, yalnızca [sinyal](/tr/detay/sinyal/llms.txt) toplar, yayın yapmaz. (Only receive) İkincil sistem aktif çalışır, sinyal transmit etme özelliğine sahiptir. (Both receiver and transciever)
 
**IFF Transponder (S-Mode Transponder):** Bu donanım [dost](/tr/detay/dost-3/llms.txt) sistemlere takılan bir bileşendir. Sistemin dost ya da [düşman](/tr/detay/dusman-3/llms.txt) olduğu yönünde radardan gelen sorgu sinyallerine şifreli bir şekilde yanıt döner. Yanıt sinyali cihazın gelişmişliğine göre kendini tanıtma ve [konum](/tr/detay/konum/llms.txt) gibi bilgileri içerebilir. Bir [transponder](/tr/detay/transponder-2/llms.txt) yalnızca bir mod içermek zorunda değildir. Farklı güvenlik seviyelerine sahip olabilir ve gerektiği durumda askeri ya da sivil sinyalleri gönderebilir. Buna göre farklı kripto modlarının kombinasyonlarını içerebilir.  

**Kriptografi Sistemleri:&#32;**Gönderilecek sinyalleri şifrelemeyi ve gelen şifreli sinyalleri dekode etmeyi sağlar.

### **Yazılım**

**Sinyal İşleme:** Gelen cevap sinyalinin dekode edilip, sorgulanıp, dost ya da düşman olarak nitelendirilmesini sağlar.

- **Kimliklendirme Algoritmaları:&#32;**Bu algoritmalar güvenlik modlarını (Mode 4 ya da Mode 5 gibi) kontrol ederek güvenilirliği test eder.
- **Kriptolama:** Gönderilecek sinyale yalnızca dost sistemlerin açabileceği anahtarlamayı yapar.
- **Sorgulama:&#32;**Gelen sinyalin zamanını, gücünü, frekansını inceleyerek sinyali dolayısıyla hedef sistemi analiz eder.



![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/01/15/DHGiQe076WGWDIDXFjglbUqcGkpHcpM4.png)
*IFF Haberleşmesi*

### **IFF Modları ve Çalışma Prensipleri**

[Modern](/tr/detay/modern-2/llms.txt) IFF sistemleri birden fazla [operasyon](/tr/detay/operasyon/llms.txt) modunu içerme kabiliyetine sahiptir. Buna göre görevine ve kullanım senaryosuna göre mod değişikliği yapılabilir. Gerektiği durumda daha düşük ya da yüksek güvenlik moduna geçiş yapabilir.
 
**Mod-1:** Sınırlı güvenlik sunar, kriptolu değildir temel düzeyde askeri operasyonlarda genellikle eski sistemler tarafından kullanılır. Receiver ve transciever kısımları vardır. Gelen sinyali tek bir yöntemle sınıflandırır.

**Mod-2:** Yalnızca askeri güçler tarafından bilinen bir kimlik şifresi alışverişidir. Kriptolu değildir. Mod-1’e göre daha kritik olan operasyonlarda kullanılır.

**Mod-3A:** Hava trafiğini kontrol etmek amacıyla Sivil havacılıkta kullanılır. Belirli bir uçağa ya da uçuş planına karşılık gelen “squawk kodu” olarak adlandırılan bir kod üzerinden sinyal haberleşmesi yapılır.

**Mod-4:** Kriptolanmış askeri kimliklendirmedir. Transponderdan gelen sinyal şifrelidir ve ancak yetkili personel tarafından dekripte edilebilir. Spoofinge karşı çift taraflı anahtarlama kullanır. Hassas askeri operasyonlarda kullanılır. Halihazırda dünyadaki birçok askeri [güç](/tr/detay/guc-2/llms.txt) tarafından kullanılmaktadır.

**Mod-5:** Gelişmiş kriptolu kimliklendirmedir. Halihazırdaki en gelişmiş moddur. Üst düzey kriptolama kulanılır. Hem jamminge hem spoofinge dayanıklıdır. Genellikle [muharebe](/tr/detay/muharebe-2/llms.txt) uçaklarında kullanılır. [NATO](/tr/detay/nato-4/llms.txt), NATO müttefiki ve F-35 JSF Programı ülkelerinin kullanımına açıktır.

- Amerika Birleşik Devletleri
- Birleşik Krallık
- Almanya
- Fransa
- Kanada
- İtalya
- İspanya
- Polonya
- Türkiye
- Norveç
- Danimarka
- Hollanda
- Belçika
- Portekiz
- Yunanistan
 
NATO ile ortaklık yapan veya [yakın](/tr/detay/yakin-750943/llms.txt) müttefik olan aşağıdaki ülkeler de NATO operasyonları ile uyumlu olmak ve güvenli kimlik doğrulaması sağlamak için Mode 5 sistemini kullanan diğer ülkeler:

- Avustralya
- Japonya
- Güney Kore
- Yeni Zelanda
- İsrail
- Finlandiya
-  İsveç
- Hindistan
- Birleşik Arap Emirlikleri

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "IFF- Dost Düşman Teşhis Sistemleri ve Modları" -->

## Academic Sources and References

1. Collins Aerospace. (n.d.). Identification Friend or Foe (IFF). https://www.collinsaerospace.com. https://www.collinsaerospace.com/what-we-do/industries/military-and-defense/communications/airborne-communications/iff
2. Svyd, I., Obod, I., Maltsev, O., Shtykh, I., & Zavolodko, G. (2019). Model and method for detecting request signals in identification friend or foe systems. 2019 IEEE 15th International Conference on the Experience of Designing and Application of CAD Systems (CADSM), 1–4. https://doi.org/10.1109/cadsm.2019.8779322