---
title: Hapaz
slug: hapaz-b101e
url: /detay/hapaz-b101e
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Hapaz
  type: dictionary
  disambiguation: Hapaz: Türkçede avuç, yakalama anlamına gelen, kökeni tartışmalı bir sözcük.  Halk dilinde yaygın.
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Diller Ve Dil Bilim
      slug: diller-ve-dilbilim
      url: /kategori/diller-ve-dilbilim
    - name: Edebiyat
      slug: edebiyat
      url: /kategori/edebiyat
  tags:
    - hapaz
author: Elmira Naz Ede
created_at: 2025-05-19T12:13:22.585764+03:00
updated_at: 2025-05-23T18:05:21.630562+03:00
---

# Hapaz

<!-- CONTEXT: Article Content for "Hapaz" -->

## Article Content

### **Köken**

Hapaz kelimesi, Türkçede özellikle “el ile yakalama, Avuç” anlamında kullanılan, kökeni kesin olarak belirlenememiş bir sözcüktür. Muhtemelen Arapça *ḳabḍa* (قَبْضَة) kelimesinden alıntıdır; *ḳabḍa*, “avuç, pençe, bir avuç dolusu şey” anlamına gelir ve “el ile [kavramak](/tr/detay/kavramak-18a18/llms.txt), sıkıca tutmak” fiiline dayanan bir isimdir.

Ancak bu etimolojik bağlantı kesinlik taşımaz. Türkçede *hapazlamak*, *hapaz hapaz yemek*, *hapazla dövmek* gibi deyimlerde kullanılan *hapaz* sözcüğü, halk diline ait, anlamı hareketle pekişen bir ses yansımalı kök olarak da değerlendirilebilir. Dolayısıyla, Arapça kökene dayandığı düşünülse de, bu ilişki tarihsel ve biçimsel belgelerle net olarak doğrulanmamıştır.

#### **Kullanım Alanları**

- **Günlük ve Halk Dili:** El ile kavrama, kapma, tokat atma gibi hareketleri ifade etmek için (*bir hapazda yakaladı*, *hapazı indirdi*).
- **Deyim ve Halk Anlatılarında:** Sert ya da aniden yapılan fiziksel temasları betimlemek amacıyla (*hapazla dövmek*, *hapaz hapaz yemek*).
- **Ağız Araştırmaları ve Derlem Dili:** Anadolu ağızlarında, özellikle tokat veya avuç içiyle yapılan eylemleri belirtmek üzere kullanılır.
- **Etimoloji Tartışmalarında:** Arapça kökenli olabileceği düşünülen, ancak yerli yansıma olasılığı da bulunan sözcük örneklerinden biridir.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Hapaz" -->

## Academic Sources and References

1. "Hapaz”. Kubbealtı Lugatı. Erişim Tarihi: 19 Mayıs 2025. https://lugatim.com/s/hapaz.“Hapaz”. Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim Tarihi: 19 Mayıs 2025.  https://www.nisanyansozluk.com/kelime/hapaz.''Hapaz”. Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim Tarihi: 19 Mayıs 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=hapaz.